121. Dönem Özel Güvenlik Sınavı Soruları ve Cevapları — Silah Bilgisi — 1. bölüm

5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler uyarınca, silahların güvenli ve etkin kullanımı için günlük, atış öncesi ve atış sonrası bakımlar zorunludur. Ayrıca, silahın uzun süre kullanılmadığı veya değişik iklim şartlarına maruz kaldığı durumlarda da özel bakım yapılması gerekir. Ancak mevzuatta ve standart prosedürlerde haftalık bakım diye ayrı bir bakım zamanı kategorisi yer almamaktadır; bu periyot, günlük rutinlerin bir parçası olarak değerlendirilir.

Diğer şıkların yanlışlığı: B şıkkı, kanunlarda tanımlanmış resmi bir bakım periyodu olmadığı için yanlıştır. C ve D şıkları, atış güvenliği için zorunlu olan temel bakım türleridir. E şıkkı ise çevresel faktörlerden kaynaklanan özel bakım gerekliliğini ifade eder.

Bilinmesi gereken kural: Silah bakımı, kanunda belirtilen günlük, atış öncesi/sonrası ve iklim değişikliği durumlarına göre yapılır; haftalık bakım diye ayrı bir kategori yoktur.

Doğru cevap B şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler uyarınca, tabancanın gövde (frame) kısmı; ateşleme mekanizmasını barındıran tetik, kurşunu dışarı atan çıkarıcı, kurşunu tutan horoz ve tutma işlevi gören kabza parçalarını içerir. Bu parçalar, silahın ateşleme döngüsünü tamamlayan temel gövde bileşenleridir.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: A şıkkındaki "Gez/Tırnak" ve C şıkkındaki "Gez" parçaları kovanın dışına atılmasını sağlayan kovan kapağıdır ve gövdeye ait değildir; D şıkkındaki "Tırnak" yine kovan kapağıdır; E şıkkındaki "Kızak" ise gövdeye monte edilen hareketli bir parçadır, gövdenin kendisi değildir.

Bilinmesi gereken kural: Tabancanın gövde bölümü, ateşleme mekanizmasını ve tutma işlevini sağlayan sabit parçaları (tetik, horoz, kabza) içerir; gez ve kızak ise hareketli kısımlardır.

Doğru cevap A) Kıyafet'tir. 5188 sayılı Özel Güvenlik Kanunu ve ilgili yönetmelikler, atış tekniklerinde hedefe isabet için temel şartların doğru duruş, kabza kavrama, nefes kontrolü ve tetik kontrolü olduğunu belirtir. Kıyafet, atışın teknik başarısını doğrudan belirleyen bir ön şart olarak kanunlarda yer almaz; sadece güvenlik ve konfor sağlar.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: B şıkkı, atış anında titremeyi önlemek için hayati önem taşır. C şıkkı, silahın hedefe doğru yönlendirilmesi için zorunludur. D şıkkı, tetik kontrolü olmadan isabet şansı sıfırdır. E şıkkı, dengenin korunması için temel gerekliliktir.

Bilinmesi gereken kural: İyi bir atış için teknik unsurlar (duruş, kavrama, nefes, tetik) önceliklidir; kıyafet ise sadece ikincil bir güvenlik unsurudur.

Doğru cevap D şıkkıdır (45 derece). Özel Güvenlik Görevlilerinin silah kullanma ve taşıma kuralları 5188 sayılı Kanun ve ilgili yönetmeliklerle belirlenmiştir. Atış esnasında veya dinlenirken tabancanın namlusunun yere 45 derece açıyla tutulması, olası bir kazayla silahın yanlışlıkla ateş alması durumunda mermi yere saplanarak geri tepme veya yaralanma riskini en aza indiren güvenli bir pozisyondur. Bu açı, namlunun yukarı veya aşağı bakmasını engelleyerek çevre güvenliğini sağlar.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: A, B, C ve E şıklarındaki açılar (15, 25, 35 ve 55 derece) mevzuatta belirtilen standart güvenlik açısı olmadığı için yanlış kabul edilir.

Bilinmesi gereken kural: Atış sırasında veya dinlenirken tabanca namlusu yere 45 derece açıyla tutulmalıdır.

Doğru cevap A) Horoz ezme'dir. 5188 sayılı Özel Güvenlik Kanunu ve ilgili yönetmelikler ile TCK'nın 25. maddesinde belirtilen meşru müdafaa şartları gereği, temel atış teknikleri; duruş, kabza kavrama, nişan alma ve nefes kontrolü gibi disiplinli adımlardan oluşur. "Horoz ezme" ise silahın mekanik bir parçası olan horozu zorla geriye itmek anlamına gelen ve temel atış tekniği olarak kabul edilmeyen yanlış bir ifadedir. Diğer şıklar (B, C, D, E) ise 5188 sayılı Kanun'un getirdiği silah kullanma eğitim müfredatında yer alan temel ve zorunlu tekniklerdir.

Diğer şıkların yanlışlığı: B, C, D ve E şıkları, 5188 sayılı Kanun ve yönetmelikler tarafından belirlenen temel atış tekniklerinin tam listesini oluşturur.

Bilinmesi gereken kural: Temel atış teknikleri; duruş, nişan alma, kabza kavrama ve nefes kontrolü olup, horozu zorlamak teknik değildir.

Doğru cevap E şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler ile silahların teknik yapısını düzenleyen mevzuat gereği, ateşli silahların temel işlevsel parçaları namlu, sürgü, tetik ve kabzedir. Tetik korkuluğu ise sadece tetik mekanizmasını koruyan bir güvenlik elemanıdır; silahın ateş alma veya mermiyi dışarı atma işlevini doğrudan yerine getiren temel bir parça olarak kabul edilmez.

Diğer şıkların yanlışlığı: A) Namlu, mermiyi dışarı atan temel parçadır. B) Sürgü, mermiyi namluya sokan ve kilitleyen temel parçadır. C) Tetik, ateşleme mekanizmasını harekete geçiren temel parçadır. D) Kabze, silahı tutmayı sağlayan temel parçadır.

Bilinmesi gereken kural: Ateşli silahın temel parçaları ateşleme ve mermi taşıma işlevini doğrudan üstelenirken, tetik korkuluğu sadece bir koruyucu elemandır.

Doğru cevap D şıkkıdır. 9 mm çaplı tabancalarda uluslararası standart olarak kabul edilen ve 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ile ilgili yönetmeliklerde öngörülen silahlarda en yaygın kullanılan fişek türü 9x19 mm Parabellum'dur. Bu fişek, 9 mm çapına sahip tabancaların namlu iç çapına ve basınç dayanımına tam olarak uygunluk gösterir.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri şunlardır: A şıkkı 7.65 mm çapında farklı bir fişektir, B şıkkı 5.56 mm NATO bir tüfek fişeğidir, C şıkkı 9x18 mm Makarov 9 mm çapına yakın olsa da farklı bir kalıptır ve E şıkkı 12 kalibre bir av tüfeği fişeğidir.

Bilinmesi gereken kural: 9 mm çaplı tabancalar için standart ve en yaygın kullanılan fişek 9x19 mm Parabellum'dur.

5188 sayılı Özel Güvenlik Kanunu ve ilgili silah yönetmeliklerine göre, sürgü (kapak takımı) namlu ve sürgü arasındaki boşluğu kapatarak mermiyi namluya sokar. B) Rampa, sürgünün namluya oturduğu ve mermiyi namluya soktuğu eğimli yüzeydir; bu nedenle sürgünün temel bir parçasıdır.

Diğer şıkların yanlışlığı: A) İğne namlu çentiği, sürgüye monte edilmiş bir parça değil, namlunun ucundaki bir yapıdır. C) Tırnak, sürgünün arkasında bulunan ve boş kovanı dışarı atan parçadır. D) Arpacık, sürgünün içindeki yay ve iğne mekanizmasını tutan küçük parçadır. E) Gez ise sürgünün ön yüzeyindeki nişangah parçasıdır.

Bilinmesi gereken kural: Rampa, sürgünün namluya oturmasını sağlayan kritik bir parçasıdır; iğne namlu çentiği ise namlu üzerinde yer alan ayrı bir bileşendir.

Doğru cevap B) Hatve'dir. Fişek, 5188 sayılı Kanun ve ilgili teknik yönetmelikler uyarınca; kovan, barut, çekirdek ve kapsülden oluşan bir mühimmat parçasıdır. "Hatve", ise silahın namlu içindeki sarmal kanalları ifade eden teknik bir terimdir ve fişeğin bir parçası değildir.

Diğer şıkların yanlışlığı: A) Barut, C) Çekirdek, D) Kapsül ve E) Kovan, fişeğin fiziksel ve işlevsel olarak zorunlu dört temel bileşenidir.

Bilinmesi gereken kural: Fişek; kovan, barut, çekirdek ve kapsülden oluşur; hatve ise namlu özelliğidir, fişek parçası değildir.

Doğru cevap D) Arpacık'tır. 5188 sayılı Kanun ve silah yönetmeliklerine göre, namlu ucunda bulunan ve hedefe en yakın konumda yer alan dikdörtgen, üçgen veya çember şeklindeki ön nişan tertibatı elemanı arpacık olarak tanımlanır. Arpacık, nişan almayı kolaylaştırmak için kullanılır.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: A) Gez, arpacığın tam tersi olan namlu ucundaki arka nişan tertibatıdır. B) Namlu, mermiyi dışarı atan boru kısmıdır. C) Horoz, ateşleme mekanizmasının tetikleyici parçasıdır. E) Tırnak ise namlu iç yüzeyindeki pürüzlü yapıdır.

Bilinmesi gereken kural: Silahın ön nişan tertibatı olan arpacık, namlu ucunda bulunur ve nişan almayı kolaylaştırır.