Soru 1 · 2021/90 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Kamu güvenliğinin sağlanması amacıyla sayılı İl İdaresi Kanunu’ndaki yetkilerin kullanılması sırasında, özel güvenlik görevlileri kimin/kimlerin emirlerini yerine getirmekle yükümlüdür?
- A)Zabıta amirinin
- B)Gümrük muhafaza amirinin
- C)Belediye başkanının
- D)İl genel meclisinin ve belediye meclisinin
- E)Mülki idare amiri ve genel kolluk amirinin
Çözümü göster — doğru cevap E
5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun gereği, özel güvenlik görevlileri kamu güvenliği amacıyla görevlendirildiklerinde, Mülki İdare Amirinin (Vali, Kaymakam) ve Genel Kolluk Amirlerinin (Emniyet, Jandarma) emirlerini yerine getirmekle yükümlüdürler. Bu yetki, özel güvenlik görevlilerinin kamu otoritesine doğrudan bağlılığını ve kolluk birimlerine tabi olduğunu gösterir.
Diğer şıkların yanlışlığı: A, B ve C şıkları, zabıta, gümrük ve belediye amirlerinin özel güvenlik görevlilerine doğrudan emir verme yetkisinin olmadığını belirtir; D şığı ise meclislerin idari emir yetkisinin olmadığını ifade eder.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlileri, kamu güvenliği görevi sırasında sadece Mülki İdare Amirleri ve Genel Kolluk Amirlerinin emirlerine uyar.
Soru 2 · 2021/90 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
"Özel güvenlik görevlileri ve yöneticileri görev alanları içerisinde genel güvenliğin ve kamu düzeninin bozulduğu hallerde durumu ………………. genel kolluğa bildirir." cümlesinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisinin gelmesi uygundur?
- A)Yöneticiden izin aldıktan sonra
- B)İş yeri sahibine bildirdikten sonra
- C)Yatıştırdıktan sonra
- D)Derhal
- E)İdare ederek
Çözümü göster — doğru cevap D
Doğru cevap D) Derhal'dir. 5188 sayılı Kanun ve Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Yönetmelik hükümlerine göre, özel güvenlik görevlilerinin yetkileri sınırlıdır; kamu düzeni bozulduğunda veya genel güvenlik tehlikeye düştüğünde, durumu derhal ve gecikmeksizin genel kolluk kuvvetlerine bildirmek zorunludur. Bu bildirim için yönetici izni veya iş yeri sahibine haber verme gibi bir bekleme süresi yoktur; aksi takdirde görevin gereği yerine getirilmemiş olur.
Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı, yetkili izni beklemeyi gerektirir ki bu gecikmeye yol açar; B şıkkı, yetkili olmayan iş yeri sahibine haber vermeyi zorunlu kılar; C şıkkı, görevlinin durumu yatıştırma yetkisi olmadığını ima eder; E şıkkı ise durumu idare etmeyi gerektirir ki bu da kolluk müdahalesini geciktirir.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlisi, kamu düzeni bozulduğunda yetkisini kullanmak yerine durumu derhal ve doğrudan genel kolluğa bildirmelidir.
Soru 3 · 2021/90 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Korumakla görevli olduğu siteye hırsızlık amaçlı giren şahsı bahçede yakalayan özel güvenlik görevlisi Erdi, aşağıdakilerden hangisini yapamaz?
- A)Suç delillerini muhafaza altına alır
- B)Yakalama tutanağını imzalar
- C)Şüphelinin ifadesini alır
- D)Polise haber verir
- E)Olay yerini muhafaza altına alır
Çözümü göster — doğru cevap C
Doğru cevap C şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler uyarınca, özel güvenlik görevlilerinin yetkileri sınırlıdır. Şüpheliden ifade almaları yasaktır; bu yetki sadece kolluk kuvvetlerine aittir. Erdi, şüpheliyi yakaladıktan sonra derhal polise haber vermeli, delilleri ve olay yerini korumalı, ardından yakalama tutanağını imzalayarak durumu resmi makamlara bildirmelidir.
Diğer şıkların yanlışlığı: A ve E şıkları, delillerin ve olay yerinin korunması görevlisinin temel yükümlülüğüdür; B şıkkı, yakalama işleminin resmiyet kazanması için zorunludur; D şıkkı ise yetkili makamlara bildirim zorunluluğudur.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlisi, şüpheliden asla ifade alamaz; sadece yakalama tutanağı tutarak durumu derhal polise bildirmekle yükümlüdür.
Soru 4 · 2021/90 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Aşağıdakilerden hangisi il özel güvenlik komisyonunun görevlerinden biri değildir?
- A)Koruma ve güvenlik hizmetinin yerine getirileceği alanı belirlemek ve zorunlu hallerde görev alanını genişletmek
- B)Özel güvenlik şirketlerine faaliyet izin belgesi vermek
- C)Özel güvenlik uygulamasının sona erdirilmesine ilişkin talepleri karara bağlamak
- D)Özel güvenlik faaliyetleriyle ilgili denetim sonucunda, valinin talebi üzerine alınacak tedbirleri kararlaştırmak
- E)Kurum ve kuruluşların talebi üzerine, işyerinin, çalışanların ve tesislerin özel güvenlik birimi kurmak veya özel güvenlik şirketlerinden hizmet satın almak suretiyle güvenliğin sağlanmasına karar vermek
Çözümü göster — doğru cevap B
Doğru cevap B şıkkıdır. 5188 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelik hükümlerine göre, Özel Güvenlik Şirketlerine "Faaliyet İzin Belgesi"ni vermek İçişleri Bakanlığı'nın yetkisindeki bir görevdir. İl Özel Güvenlik Komisyonu ise sadece il sınırları içindeki güvenlik hizmetlerinin planlanması, denetimi ve görev alanlarının belirlenmesi gibi yerel idari işlere bakar.
Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: A, C ve E şıkları komisyonun görev alanı belirleme ve karar verme yetkilerini doğru tanımlarken; D şıkkı da valinin talebiyle alınan tedbirleri kararlaştırma yetkisini doğru ifade etmektedir.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik şirketlerine izin verme yetkisi bakanlığa aittir, komisyon sadece il sınırlarındaki uygulama ve denetimden sorumludur.
Soru 5 · 2021/90 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Özel güvenlik birimleri ve özel güvenlik şirketleri, güvenlik hizmeti verecekleri tesis ve alanlara ilişkin koruma ve güvenlik planlarının bir örneğini kaç gün içerisinde valiliğe verir?
Çözümü göster — doğru cevap C
Doğru cevap C (30)'dur. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelik hükümlerine göre, özel güvenlik birimleri ve şirketleri, hizmet verecekleri tesis veya alanlara ilişkin koruma ve güvenlik planlarını, planın hazırlanmasından itibaren 30 gün içinde ilgili valiliğe bildirmekle yükümlüdür. Bu süre, valiliğin planı incelemesi ve onay vermesi için yasal bir çerçeve oluşturur.
Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: 10 ve 20 gün süreleri yasal zorunluluktan daha kısa olduğu için geçersizdir; 35 ve 90 gün süreleri ise kanunda belirtilen 30 günlük yasal süreyi aştığı için hatalıdır.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik planları, tesisin açılışından veya hizmetin başlamasından önce değil, planın hazırlanmasından itibaren 30 gün içinde valiliğe sunulmalıdır.
Soru 6 · 2021/90 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
“5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanuna göre silahsız özel güvenlik görevlileri …… yılda bir yenileme eğitimi alırlar ve eğitim süresi …… saattir.” cümlesindeki boşluklara aşağıdaki ifadelerden hangisi gelmelidir?
- A)5 - 50
- B)5 - 60
- C)5 -100
- D)3 - 60
- E)3- 50
Çözümü göster — doğru cevap A
Doğru cevap A'dır. 5188 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelik hükümlerine göre, silahsız özel güvenlik görevlilerinin mesleki yeterliliklerini korumak amacıyla her 5 yılda bir yenileme eğitimi almaları zorunludur ve bu eğitimin süresi 50 saat olarak belirlenmiştir. Bu düzenleme, görevlilerin güncel mevzuat ve güvenlik tekniklerinden haberdar olmasını sağlar.
Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: B şıkkı eğitim süresini 60 saat olarak hatalı gösterir; C şıkkı hem süreyi hem de saati (100 saat) kanuna aykırı belirtir; D ve E şıklarında ise yenileme süresi 3 yıl olarak hatalı verilmiştir.
Bilinmesi gereken kural: Silahsız özel güvenlik görevlileri, yetkilerini korumak için 5 yılda bir 50 saatlik zorunlu yenileme eğitimi almak zorundadır.
Soru 7 · 2021/90 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Aşağıda sayılan haklardan hangisi İnsan Hakları Evrensel Bildirisinde sayılan haklardan değildir?
- A)Mülkiyet hakkı
- B)Yargı yolundan yararlanma hakkı
- C)Vatandaşlık hakkı
- D)Ötanazi hakkı
- E)Eğitim öğretim hakkı
Çözümü göster — doğru cevap D
Doğru cevap D şıkkıdır. İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi'nin 17. maddesinde mülkiyet, 10. ve 11. maddelerinde yargı yolu, 15. maddesinde vatandaşlık, 26. maddesinde ise eğitim hakkı açıkça tanımlanmıştır. Ancak Bildirge'de ötanazi (ölüm seçimi) hakkına dair hiçbir hüküm bulunmamaktadır; bu konu uluslararası hukukta insan onuruna aykırı görülerek korunmamıştır. Özel Güvenlik Görevlisi olarak görev yaparken, şüphelilerin veya vatandaşların temel haklarını korumakla yükümlü olduğunuzdan, yasa dışı bir eylem olan ötanaziye müdahale etmeniz veya buna izin vermemeniz gerekir.
Diğer şıkların yanlışlığı: A, B, C ve E şıkları, İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi'nde açıkça yer alan ve 5188 sayılı Kanun çerçevesinde korunması gereken temel haklardır.
Bilinmesi gereken kural: İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi'nde ötanazi hakkı yer almaz; özel güvenlik görevlileri temel hakları korumakla yükümlüdür.
Soru 8 · 2021/90 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Özel güvenlik görevlilerinin çalışma saatleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A)Özel güvenlik görevlisinin yazılı onayının alınması şartıyla yedi buçuk saatin üzerinde gece çalışması yaptırılabilir
- B)Özel güvenlik görevlisinin sözlü onayının alınması şartıyla yedi buçuk saatin üzerinde gece çalışması yaptırılabilir
- C)Gece çalışması hiçbir surette yedi buçuk saatten fazla olamaz
- D)İhtiyaç duyulması durumunda çalışma süreleri mülki amir tarafından sınırsız uzatılabilir
- E)Özel güvenlik görevlileri gece çalışmaz
Çözümü göster — doğru cevap A
Doğru cevap A şıkkıdır. 5188 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelik gereği, özel güvenlik görevlilerinin gece çalışması 7,5 saati geçemez; ancak görevlinin yazılı onayı alınması durumunda bu süre aşılabilir. Sözlü onay (B şıkkı) yasal geçerlilik taşımaz. Gece çalışmasının tamamen yasak olduğu (C şıkkı) veya mülki amirin sınırsız uzatma yetkisi olduğu (D şıkkı) kanunen mümkün değildir. Özel güvenlik görevlileri gece çalışabilir (E şıkkı).
Bilinmesi gereken kural: Gece çalışma süresi 7,5 saati geçemez ve bu sürenin aşılması için görevlinin açık yazılı onayı zorunludur.
Soru 9 · 2021/90 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Aşağıdakilerden hangisi 5188 sayılı Kanun’da özel güvenlik görevlileri için idari para cezasını gerektiren fiiller arasında sayılmamıştır?
- A)Grev yasağına uymama
- B)Ateşli silahını 5188 sayılı kanuna aykırı kullanma
- C)Ateşli silahını görev alanı dışında kullanma
- D)Özel güvenlik görevlisi kimlik kartını başkasına kullandırma
- E)Görevine geç gelme
Çözümü göster — doğru cevap E
5188 sayılı Kanun, özel güvenlik görevlilerinin görevlerini yaparken uyması gereken kuralları ve ihlalleri düzenler. Kanun, görevlilerin ateşli silahı izinsiz kullanması, kimlik kartını başkasına kullandırması veya görev alanı dışında silah taşıması gibi ciddi suç ve disiplin suçlarını idari para cezası ile cezalandırır. Ancak "görevine geç gelme" durumu, Kanun'da sayılan idari para cezası gerektiren fiiller arasında yer almamaktadır. Bu durum, iş sözleşmesi veya iş kanunları kapsamında değerlendirilebilecek bir disiplin hatasıdır, ancak 5188 sayılı Kanun'un doğrudan öngördüğü idari para cezası kapsamına girmez.
Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı grev yasağına uymama, B şıkkı silahı kanuna aykırı kullanma ve C şıkkı görev alanı dışında silah kullanma fiilleri Kanun'da açıkça idari para cezası gerektiren suçlar olarak belirtilmiştir. D şıkkı ise kimlik kartını başkasına kullandırmanın Kanun'da yer alan ve idari para cezası öngörülen bir fiil olması nedeniyle doğrudur.
Bilinmesi gereken kural: 5188 sayılı Kanun, özel güvenlik görevlilerinin silah ve kimlik kartı gibi yetki belgelerinin kötüye kullanımını ve görev alanı dışı eylemlerini idari para cezası ile cezalandırır; ancak işe geç kalma gibi disiplin hatası bu kanun kapsamında idari para cezası gerektirmez.
Soru 10 · 2021/90 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanuna göre aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- A)Özel güvenlik görevlileri grev yapamazlar
- B)Özel güvenlik görevlileri lokavt dolayısıyla işten çıkarılamazlar
- C)Mülki idare amirleri içkili yerlerde özel güvenlik görevlisi çalıştırılmasına izin veremezler
- D)Üzerinde özel güvenlik görevlisi kimlik kartı olmayan özel güvenlik görevlileri yetkilerini kullanamazlar
- E)Özel güvenlik görevlileri, görevleriyle bağlantılı olarak işledikleri suçlardan dolayı kamu görevlisi gibi cezalandırılır
Çözümü göster — doğru cevap C
Doğru cevap C şıkkıdır çünkü 5188 sayılı Kanun, mülki idare amirlerinin "içkili yerler"de özel güvenlik görevlisi çalıştırılmasına izin verebileceğini açıkça belirtir. Kanun, bu yerlerde görevlendirme için özel bir yasak getirmemiştir; aksine, mülki idare amirinin bu konuda yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır.
Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı doğrudur, özel güvenlik görevlileri grev yapamaz. B şıkkı doğrudur, lokavt dolayısıyla işten çıkarılamazlar. D şıkkı doğrudur, kimlik kartı olmadan yetki kullanılamaz. E şıkkı doğrudur, görevle ilgili suçlarda kamu görevlisi gibi cezalandırılırlar.
Bilinmesi gereken kural: Mülki idare amirleri, içkili yerlerde özel güvenlik görevlisi çalıştırılmasına izin verme yetkisine sahiptir; bu konuda bir yasak bulunmamaktadır.