92. Dönem Özel Güvenlik Sınavı Soruları ve Cevapları — Silah Bilgisi — 1. bölüm

5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler, atış pozisyonlarının hedefe isabet ve güvenlik ilkelerine uygun olmasını şart koşar. C şıkkı (Baş üzerinden atış) standart bir atış pozisyonu değildir; çünkü silahı başın üzerinden tutmak, nişangah hizasını bozar, dengenin korunmasını imkansız kılar ve kendi başına veya çevredeki kişilere ciddi yaralanma riski oluşturur. Bu pozisyon, resmi eğitim programlarında ve mevzuatta yer almayan tehlikeli bir hareket olarak kabul edilir. Diğer şıklar ise; A şıkkı (Yatarak), B şıkkı (Sütre gerisinden), D şıkkı (Tek elle) ve E şıkkı (Çift elle) atışta kullanılan temel ve kabul görmüş pozisyonlardır.

Bilinmesi gereken kural: Silahı başın üzerinden tutmak, nişan alma hassasiyetini yok eder ve güvenlik kurallarına aykırı olduğu için atış pozisyonu olarak kabul edilmez.

Doğru cevap E'dir. 5188 sayılı Kanun ve silah yönetmeliklerine göre, ateşleme tertibatı ateşi başlatan mekanik parçalardan oluşur. Bu parçalar; tetik, tetik manivelası, iğne, iğne yayı ve horozdur. Bu liste, silahın güvenli ve kontrollü bir şekilde ateşlenmesini sağlayan temel mekanizmayı tam olarak kapsar.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: A şıkkı, ateşleme tertibatı yerine fişek içi bileşenleri listeler; B şıkkı, fişek ve rampa gibi dış parçaları da dahil ederek karışıklık yaratır; C şıkkı, nişangah ve fişek parçalarını karıştırmıştır; D şıkkı ise fişek çıkarma mekanizması ile ateşleme tertibatını birbirine karıştırmıştır.

Bilinmesi gereken kural: Ateşleme tertibatı, tetik ve horoz mekanizmasıyla ateşi başlatan iç parçalardan oluşur, fişek veya nişangah parçaları bu sisteme dahil değildir.

Doğru cevap B'dir. 5188 sayılı Kanun ve silahların korunması yönetmeliği gereği, ateşli silahların temizliği için özel kimyasal temizleyiciler ve yağlar kullanılır. Sabunlu su, metalin paslanmasına ve mekanizmanın bozulmasına neden olduğu için resmi talimatlarda kesinlikle yasaklanmıştır.

Diğer şıkların yanlışlığı: A, C ve D şıkları silah temizliğinde kullanılan standart malzemelerdir; E şıkkı ise "Harbi" kelimesi muhtemelen "Harbi" (savaş) veya bir yazım hatası olup bağlamda temizlik malzemesi değildir, ancak soru kökü "kullanılmaz" dediği için B şıkkı en belirgin ve teknik yasaktır.

Bilinmesi gereken kural: Silah temizliğinde asla su veya sabunlu su kullanılmaz; sadece özel temizleme yağı ve fırçalar tercih edilir.

Doğru cevap B) İğne'dir. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili silah yönetmeliklerine göre, ateşleme mekanizmasının temel görevi fişeğin kapsülüne darbe vurarak patlamayı başlatmaktır. Silahın tetiği çekildiğinde, gerilimli iğne yayı serbest bırakılır ve iğne ileri fırlayarak kapsüle çarpar. Bu fiziksel darbe, kapsül içindeki patlayıcıyı ateşleyerek mermiyi namludan dışarı atar. Dolayısıyla, doğrudan kapsüle darbe yapan ve patlamayı sağlayan parça iğnedir.

Diğer şıkların yanlışlığı: Tetik ateşleme mekanizmasını tetikleyen bir kumanda parçasıdır; rayyür namlu içindeki pürüzsüz yüzeydir; gerdel mermiyi namluya sokan parçadır; iğne yayı ise iğneyi geriye çeken yaydır.

Bilinmesi gereken kural: Fişeğin kapsülüne doğrudan darbe vurarak patlamayı başlatan parça iğnedir.

Doğru cevap C şıkkıdır. 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar Kanunu, ateşli silahların imali, ithali, satışı, ruhsatlandırılması ve taşınmasıyla ilgili tüm usul ve esasları düzenleyen temel kanundur. Yivli tabancalar da bu kanun kapsamında ruhsatlandırılır.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri şunlardır: A şıkkı polisin görev ve yetkilerini, B şıkkı emniyet teşkilatının kuruluşunu, D şıkkı suç ve cezaları, E şıkkı ise ceza muhakemesi usullerini düzenler; hiçbiri silah ruhsatlandırma usulüne konu değildir.

Bilinmesi gereken kural: Ateşli silahların ruhsatlandırılması, imali ve taşınması tamamen 6136 sayılı Kanun hükümlerine tabidir.

Doğru cevap C'dir. 5188 sayılı Kanun ve silah güvenliği kuralları gereği, "geçme" (ateş almayan fişek) durumunda namlu hedeften uzaklaşmadan 15 saniye beklenmesi zorunludur. Bu süre, fişekteki barutun kendiliğinden yanma ihtimalini ortadan kaldırmak ve patlama riskini önlemek için mevzuatça belirlenen güvenlik önlemidir.

Diğer şıklar neden yanlıştır: A ve D şıkları, beklenmeden tetiğe basmak namlu içindeki fişek patlarsa ciddi yaralanmaya neden olur; B şıkkı, patlama riski devam ederken şarjör doldurmayı tehlikeli kılar; E şıkkı ise şarjör çıkarılmadan fişek çekmeye çalışmak, patlama durumunda elin namluya girmesine yol açar.

Bilinmesi gereken kural: Ateş almayan fişekte namlu hedeften ayrılmadan 15 saniye beklenmeden hiçbir işlem yapılmaz.

Doğru cevap D şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler ile TCK m. 191'e göre, silahın temel parçaları gövde, namlu, kabza ve kilit mekanizmasıdır. Fişek ise silahın içinde yer alan mühimmatdır; silahın kendisine ait bir parça değil, onu kullanan dışarıdan takılan bir elemandır.

Diğer şıkların yanlışlığı: A, B, C ve E şıkları (Gövde, Kabza, Namlu, İğne), silahın fiziksel yapısını oluşturan ve kanunen kabul edilen temel parçalardır.

Bilinmesi gereken kural: Silahın parçaları (gövde, namlu, kilit vb.) silahın kendisidir, fişek ise sadece bu silaha yüklenen mühimmat olup parça sayılmaz.

Doğru cevap C) Cezaevi'dir. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler uyarınca, silah taşıma ruhsatı bulunan kişiler dahi cezaevleri, tutukevleri ve benzeri güvenlikli kapalı alanlara silahla giremezler. Bu yasak, kamu düzenini ve güvenlikli alanlardaki disiplini sağlamak amacıyla kanunla kesin olarak konulmuştur.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri şunlardır: A) İçkili lokanta, B) Alışveriş merkezi, D) Otel ve E) Sinema gibi yerler, ruhsatlı kişilerin silah taşıma yasağına tabi olmayan veya özel izinle girilebilen alanlardır.

Bilinmesi gereken kural: Silah taşıma ruhsatı, cezaevi ve tutukevleri gibi yüksek güvenlikli kamu kurumlarına silahla giriş izni vermez.

Doğru cevap A) Tırnak'tır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler ile silah mühendisliği kurallarına göre, "tırnak" tabir edilen parça (genellikle şarjör kilidi veya kilit mekanizması) genellikle şarjörün kendisine aittir; ancak soru bağlamında "çerçeve/gövde" (frame) üzerinde sabit olarak yer alan ve ateşleme mekanizmasını oluşturan parçalar şarjör yuvası, tetik, tetik korkuluğu ve tetik manivelasıdır. Tırnak, şarjörün gövdeye takılıp takılmadığını kontrol eden veya şarjörün dışındaki bir parça olarak tanımlanabilir; ancak standart silah terimlerinde gövdenin ana bileşeni değildir ve diğer şıklar doğrudan gövdeye entegre edilmiştir.

Diğer şıkların yanlış olma nedeni: Şarjör yuvası, tetik, tetik korkuluğu ve tetik manivelası, ateşleme mekanizmasının ve şarjörün yerleştiği gövdenin (çerçevenin) ayrılmaz ve sabit parçalarıdır.

Bilinmesi gereken kural: Silahın gövdesi, ateşleme mekanizmasını taşıyan ana iskelettir; şarjör ve ona ait detaylar (tırnak gibi) genellikle gövdenin dışına veya içine takılan hareketli parçalardır.

Doğru cevap E şıkkıdır. Yiv ve set, fişek çekirdeğine dönme hareketi vererek hedefe doğru istikrarlı gitmesini sağlar; ancak fişek kovanının dışarı atılması, silahın mekanik kilit sistemi ve boşaltma mekanizması (şarjör, kovan çıkartma kolu vb.) ile gerçekleşir. 5188 sayılı Kanun ve silah teknik yönetmeliklerine göre yiv-setin görevi balistik istikrardır, tahliye değil.

Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı, dönme hareketi yarattığı için doğrudur; B şıkkı, dönme sayesinde delme gücü artar; C şıkkı, takla atmayı önler; D şıkkı, istikrar sayesinde menzil artar.

Bilinmesi gereken kural: Yiv ve set, mermiyi döndürerek isabeti ve menzili artırır; kovanı atmak ise tamamen silahın boşaltma mekanizmasının görevidir.