94. Dönem Özel Güvenlik Sınavı Soruları ve Cevapları — Silah Bilgisi — 1. bölüm

Doğru cevap B şıkkıdır. 5188 sayılı Kanun ve ilgili yönetmeliklere göre nişan hattı, atıcının gözünden (A) geçen hayali çizgi, silahın gez (C) ve arpacık (E) noktalarından geçerek hedefe (D) ulaşan düzlemdir. Bu üç nokta (Göz, Gez, Arpacık) ve hedef, nişan hattını oluşturur. Namlu ucu ise nişan hattının bir parçası değil, mermi çıkış noktasıdır; nişan hattı namlu ucundan değil, gözden hedefe doğru uzanan hayali bir çizgidir.

Diğer şıkların yanlışlığı: A, C, D ve E şıkları, nişan hattını oluşturan temel unsurlar olduğu için doğrudur.

Bilinmesi gereken kural: Nişan hattı, gözden hedefe uzanan hayali çizgi olup, namlu ucu bu hattın bir parçası değildir.

Doğru cevap A'dır. 5188 sayılı Kanun ve silahların teknik işleyişine göre, gerdel yayı şarjörün (haznenin) içinde yer alır ve fişekleri yukarı iterek kovanın boşaltılmasını veya bir sonraki fişeğin hazneye alınmasını sağlar. Yay kırık veya ters takılırsa, fişekler hazne içinde düzgün ilerleyemez ve silahın şarjör haznesinde arıza oluşur.

Diğer şıkların yanlışlığı: B şıkkı tetik mekanizmasıyla, C şıkkı nişangahla, D şıkkı fişek kalitesiyle, E şıkkı ise kovanın arkasındaki iğneyle ilgili olup gerdel yayı ile doğrudan bağlantılı değildir.

Bilinmesi gereken kural: Gerdel yayı şarjör haznesinin bir parçasıdır ve bozulduğunda silahın fişek besleme sistemini (hazne) devre dışı bırakır.

Doğru cevap B'dir. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili silah yönetmeliklerine göre, ateşleme sonrası boş kovanı veya fişeği fişek yatağından dışarı çıkaran mekanizma kovan atma tertibatı olarak tanımlanır. Bu sistem, silahın tekrar ateşlenebilmesi için boş kovanı atarak yeni fişek girmesine zemin hazırlar.

Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı fişek yatağına fişek yerleştirmeyi sağlar; C şıkkı kapağı açarak kılıfı ateşlemeye hazırlar; D şıkkı hedefi doğrultmayı; E şıkkı ise silahın kazayla ateşlenmesini engeller.

Bilinmesi gereken kural: Silahın boş kovanı dışarı atarak tekrar ateşlenmesini sağlayan mekanizma kovan atma tertibatıdır.

Doğru cevap E şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Kanunu ve ilgili yönetmelikler, silah kazalarının nedenlerini "kişisel sebepler" ve "silah/sağlık hataları" olarak ayırır. Fişeğin hatalı olması, atıcının davranışından bağımsız olarak üretici veya stoklama kaynaklı bir silah hatasıdır, dolayısıyla kişisel sebepler arasında yer almaz.

Diğer şıkların yanlışlığı: A) Atıcının kendine aşırı güveni, dikkatsizlik ve risk alma gibi doğrudan kişisel bir hatadır. B) Silahı tanımamak, eğitim eksikliği ve kişisel bilgi eksikliğinden kaynaklanır. C) Aşırı unutkanlık, atıcının dikkat ve hafıza zafiyeti olan kişisel bir durumdur. D) Silahla gereksiz oynamak, atıcının kuralları ihlal eden kişisel davranışını gösterir.

Bilinmesi gereken kural: Silah kazalarının nedenleri incelenirken, hatanın kaynağı atıcının davranışından mı yoksa mühimmat/silahın teknik kusurundan mı kaynaklandığı ayrımı yapılmalıdır.

5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler uyarınca, fişekler; kovan, barut, kapsül ve çekirdek olmak üzere dört temel unsurdan oluşur. Bu nedenle "İğne" (E şıkkı), fişek yapısının bir parçası değildir ve doğru cevaptır. İğne, genellikle ateşleme mekanizması veya tetik sistemiyle ilişkilendirilen bir terim olup, fişek bileşeni olarak kabul edilmez.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: Kapsül (A), barutu ateşlemek için kullanılan patlayıcı maddeyi içerir; Çekirdek (B), mermi gövdesini oluşturur; Kovan (C), tüm bileşenleri bir arada tutar; Barut (D) ise itici gücü sağlar.

Bilinmesi gereken kural: Fişek; kovan, barut, kapsül ve çekirdekten oluşur, iğne bu unsurlar arasında yer almaz.

5188 sayılı Kanun ve silah yönetmeliklerine göre, rampa (ramp) fişeklerin şarjörden yatağa doğru itilmesini sağlayan kritik bir parçadır. Rampa kırıldığında, fişekler yatağa doğru ilerleyemez ve silah atış yapamaz. Bu durum, 5188 sayılı Kanun'un silahların bakımı ve kullanımı ile ilgili genel güvenlik hükümlerine aykırıdır.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: A şıkkı şarjörün mekanik yapısıyla ilgilidir, rampa kırılması fişek doldurmayı engellemez; B şıkkı emniyet mekanizmasıdır ve rampa ile doğrudan ilişkisi yoktur; D şıkkı boş kovan atma mekanizmasıdır; E şıkkı ise mermi hızını etkileyen namlu iç yüzeyi veya fişek kalitesidir.

Bilinmesi gereken kural: Silah rampası hasarlıysa fişek yatağa sürülemediği için silah hiç ateş edemez.

Doğru cevap: C

Doğru cevap A şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler gereği, silahlı görevliler silahlarını sürekli bakımlı ve kullanıma hazır tutmakla yükümlüdür. Silah bakımına özen göstermemek, görevin temel şartlarını ihlal eder ve güvenlik riski oluşturur.

Diğer şıkların yanlışlığı: B şıkkı, silah güvenli kullanımının zorunlu bir gereklilik olduğu için doğrudur; C şıkkı, silahı tanımanın eğitim şartı olması nedeniyle doğrudur; D şıkkı, TCK ve PVSK hükümlerine uygun kullanımı zorunlu kılar; E şıkkı ise silahın korunması görevin bir parçasıdır.

Bilinmesi gereken kural: Silahlı özel güvenlik görevlisi, silahını tanımalı, kanunlara uygun kullanmalı, güvenli tutmalı ve düzenli olarak bakımlarını yapmalıdır.

Doğru cevap C) Sürgü (Kapak)'dır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler ile silahların teknik özelliklerini düzenleyen mevzuata göre, gez ve arpacık mekanizması otomatik veya yarı otomatik tabancalarda mermiyi namludan dışarı atmak ve boş kovanı çıkarmak için sürgü üzerinde yer alır. Bu parça, ateşleme sırasında geriye giderek şarjörden yeni mermiyi namluya sokar.

Diğer şıkların yanlışlığı: A) İğne mekanizması sadece kılıfı tutar, gez/arpacık mekanizması değildir; B) Namlu mermiyi dışarı atan silindirik bölümdür; D) Şarjör mermileri depolar; E) Çerçeve ise tüm parçaları taşıyan ana gövdedir.

Bilinmesi gereken kural: Yarı otomatik tabancalarda gez ve arpacık mekanizması, geri tepme ile hareket eden sürgü üzerinde bulunur.

Doğru cevap B şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler uyarınca, tabancanın ana parçaları (çerçeve/gövde) içinde yer alan mekanik elemanlar arasında tetik, tetik korkuluğu ve şarjör mandalı bulunur. "Yerine getiren yay" ise tetik mekanizmasının bir parçası olup, çerçevenin dışına taşan veya içine gömülmüş bir yaydır; dolayısıyla çerçevenin ana yapısal parçası olarak tanımlanmaz. A şıkkı kabza, çerçevenin bir uzantısıdır. C şıkkı tetik korkuluğu, çerçeveye monte edilmiştir. D şıkkı şarjör mandalı, çerçeveye sabitlenmiştir. E şıkkı tetik ise çerçeve içinde hareket eden ana parçadır.

Bilinmesi gereken kural: Çerçeve, tabancanın ana gövdesidir ve tetik mekanizması dışındaki yaylar genellikle bu gövdeye monte edilmiş ayrı birer elemandır.

Doğru cevap C şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler ile silahların teknik yapısı incelendiğinde, ateşleme, kovan atma, emniyet ve nişan tertibatları bir ateşli silahın temel ve zorunlu parçalarıdır. Ancak "namlu tertibatı" diye ayrı bir tertibat bulunmamaktadır; namlu, silahın ana gövdesi olup ateşleme ve nişan tertibatlarının bir parçasıdır, bağımsız bir tertibat olarak sınıflandırılmaz.

Diğer şıkların yanlışlığı: A, B, D ve E şıkları, 5188 sayılı Kanun ve silah teknik kurallarına göre ateşli silahların işlevini yerine getiren temel tertibatlarıdır.

Bilinmesi gereken kural: Silahın temel tertibatları ateşleme, kovan atma, emniyet ve nişan mekanizmalarıdır; namlu bağımsız bir tertibat değil, bu mekanizmaların monte edildiği ana gövdedir.