Soru 1 · 2026/1 · Finansal Tablolar ve Analizi
Bir işletmenin "Ticari Alacaklar" kalemi önceki dönemde 400.000 TL, cari dönemde 540.000 TL'dir. Karşılaştırmalı tablolar (yatay) analizine göre bu kalemdeki değişim yüzde kaçtır?
- A)%18
- B)%25,93
- C)%74,07
- D)%135,00
- E)%35
Çözümü göster — doğru cevap E
Yatay (karşılaştırmalı) analizde her kalem, baz dönem tutarına göre değişim yüzdesiyle okunur:
Değişim tutarı = 540.000 − 400.000 = 140.000 TL Değişim oranı = Değişim ÷ Baz dönem = 140.000 ÷ 400.000 = %35
Sık yapılan hata: değişimi cari dönem tutarına bölmek (140.000 ÷ 540.000 = %25,93). Yatay analizde bölen daima önceki (baz) dönemdir.
Yorum kuralı: Tek bir kalemin artışı tek başına iyi/kötü değildir. Stoklar %35 artarken satışlar aynı oranda artmıyorsa stok birikimi/satış yavaşlaması; alacaklar satışlardan hızlı artıyorsa tahsilat sorunu sinyali vardır. Bu yüzden yatay analiz kalemler arası hız karşılaştırmasıyla birlikte kullanılır.