Soru 1 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Faaliyet hacmiyle doğru orantılı olarak toplamı değişen, birim başına tutarı ise sabit kalan maliyet türüdür. Bu tanım aşağıdaki kavramlardan hangisine aittir?
- A)Değişken maliyet
- B)Boş (atıl) kapasite maliyeti
- C)Batık maliyet
- D)Birleşik (ortak) maliyet
- E)Fırsat maliyeti
Çözümü göster — doğru cevap A
Değişken maliyette toplam, üretim hacmiyle doğru orantılı artar (hammadde, parça başı işçilik, enerji); birim değişken maliyet ise sabit kalır. Katkı payı hesabı bu davranışa dayanır.
Dayanak: Maliyet muhasebesi kuramı
Soru 2 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Alınacak karardan etkilenmeyen, geçmişte yapılmış ve geri alınamayan maliyettir. Bu tanım aşağıdaki kavramlardan hangisine aittir?
- A)Boş (atıl) kapasite maliyeti
- B)Fırsat maliyeti
- C)Sabit maliyet
- D)Batık maliyet
- E)Birleşik (ortak) maliyet
Çözümü göster — doğru cevap D
Batık maliyet geçmişte katlanılmıştır ve hangi karar verilirse verilsin değişmez; bu nedenle karar almada dikkate alınmamalıdır. Klasik örnek: yarım kalmış bir yatırıma kadar harcanan tutar — devam edip etmeme kararı, yalnızca bundan sonraki nakit akışlarına göre verilir. Batık maliyeti hesaba katmak "batık maliyet yanılgısı"dır.
Dayanak: Yönetim muhasebesi
Soru 3 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Bir maliyet nesnesine doğrudan ve ekonomik biçimde izlenebilen maliyet türüdür. Bu tanım aşağıdaki kavramlardan hangisine aittir?
- A)Sabit maliyet
- B)Boş (atıl) kapasite maliyeti
- C)Birleşik (ortak) maliyet
- D)Direkt (doğrudan) maliyet
- E)Batık maliyet
Çözümü göster — doğru cevap D
Direkt maliyet, mamule doğrudan izlenebilir (direkt ilk madde ve malzeme, direkt işçilik). Endirekt (dolaylı) maliyetler ise birden çok mamulle ilişkili olduğu için dağıtım anahtarlarıyla yüklenir (genel üretim maliyetleri). Faaliyet tabanlı maliyetleme, bu dağıtımı hacim yerine faaliyet sürücülerine bağlar.
Dayanak: Maliyet muhasebesi kuramı
Soru 4 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
İki veya daha fazla mamulün aynı üretim sürecinden zorunlu olarak birlikte elde edilmesinden doğan ve ayrılma noktasına kadarki maliyettir. Bu tanım aşağıdaki kavramlardan hangisine aittir?
- A)Fırsat maliyeti
- B)Boş (atıl) kapasite maliyeti
- C)Birleşik (ortak) maliyet
- D)Direkt (doğrudan) maliyet
- E)Batık maliyet
Çözümü göster — doğru cevap C
Birleşik maliyet, ayrılma noktasına kadar oluşan ve mamullere doğrudan izlenemeyen maliyettir; satış değeri, fiziki ölçü, net gerçekleşebilir değer gibi yöntemlerle dağıtılır. Ayrılma noktasından sonraki maliyetler (ilave/ayrılabilir maliyetler) ise doğrudan ilgili mamule yüklenir.
Dayanak: Maliyet muhasebesi kuramı
Soru 5 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Faaliyet hacmine bağlı olarak toplamı değişmeyen, birim başına düşen tutarı ise faaliyet arttıkça azalan maliyet türüdür. Bu tanım aşağıdaki kavramlardan hangisine aittir?
- A)Batık maliyet
- B)Birleşik (ortak) maliyet
- C)Sabit maliyet
- D)Değişken maliyet
- E)Boş (atıl) kapasite maliyeti
Çözümü göster — doğru cevap C
Sabit maliyetin toplamı belirli bir faaliyet aralığında değişmez (kira, amortisman, yönetici ücreti); ancak birim sabit maliyet üretim arttıkça düşer. Bu, ölçek ekonomisinin ve tam maliyet yöntemindeki "üretim artırarak birim maliyeti düşürme" davranışının kaynağıdır.
Dayanak: Maliyet muhasebesi kuramı
Soru 6 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Bir karar alternatifinden vazgeçilmesi nedeniyle elde edilemeyen fayda ya da katlanılan kaçırılmış fırsattır. Bu tanım aşağıdaki kavramlardan hangisine aittir?
- A)Direkt (doğrudan) maliyet
- B)Sabit maliyet
- C)Batık maliyet
- D)Birleşik (ortak) maliyet
- E)Fırsat maliyeti
Çözümü göster — doğru cevap E
Fırsat maliyeti muhasebe kayıtlarında görünmez ancak karar almada dikkate alınması zorunludur. Örnek: işletmenin kendi binasında faaliyet göstermesi halinde vazgeçilen kira geliri, o faaliyetin fırsat maliyetidir.
Dayanak: Yönetim muhasebesi
Soru 7 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Üretim hacminden bağımsız olarak, bir mamulün üretimine karar verilmesiyle katlanılan ve kapasitenin kullanılmayan kısmına isabet eden maliyettir. Bu tanım aşağıdaki kavramlardan hangisine aittir?
- A)Fırsat maliyeti
- B)Batık maliyet
- C)Değişken maliyet
- D)Sabit maliyet
- E)Boş (atıl) kapasite maliyeti
Çözümü göster — doğru cevap E
Atıl kapasite maliyeti, normal kapasitenin kullanılmayan kısmına isabet eden sabit üretim maliyetidir. TMS 2 uyarınca bu maliyet stok maliyetine eklenemez, oluştuğu dönemde gider yazılır. Aksi halde satılmayan mal aracılığıyla verimsizlik aktifleştirilmiş olur.
Dayanak: TMS 2; maliyet muhasebesi