Soru 1 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Pamukkale Seramik A.Ş. safha maliyeti sistemi uygulamaktadır. Dönem başı yarı mamul 5.000 birim (dönüşüm yönünden %60 tamamlanmış), döneme giren 60.000 birim, dönem sonu yarı mamul 12.000 birim (dönüşüm yönünden %50 tamamlanmış), tamamlanan 53.000 birimdir. İlk giren ilk çıkar (FIFO) yöntemine göre dönüşüm maliyetleri açısından eşdeğer ürün miktarı kaç birimdir?
- A)50.400 birim
- B)65.000 birim
- C)56.000 birim
- D)59.000 birim
- E)53.000 birim
Çözümü göster — doğru cevap C
FIFO'da yalnızca bu dönemde yapılan iş ölçülür; dönem başı yarı mamulün geçen dönemde tamamlanan kısmı hesaba katılmaz.
- Dönem başı yarı mamulün bu dönem tamamlanan kısmı:
5.000 × (100 − 60)% = 2.000 birim
- Bu dönem başlayıp tamamlanan birimler:
53.000 − 5.000 = 48.000 birim
- Dönem sonu yarı mamulün tamamlanan kısmı:
12.000 × %50 = 6.000 birim
Eşdeğer ürün = 2.000 + 48.000 + 6.000 = 56.000 birim
Ortalama maliyet yöntemiyle bulunacak sonuç (59.000 birim) daha yüksektir; çünkü ortalama yöntem dönem başı yarı mamulün geçmiş dönem işini de içine alır. Bu dönemin birim dönüşüm maliyeti = 150.000 ÷ 56.000 = 2,68 TL.
Soru 2 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Selçuk Kimya A.Ş. tek safhada üretim yapmaktadır. Direkt ilk madde ve malzeme (DİMM) üretime girişte tamamen verilmekte, dönüşüm (işçilik + genel üretim) maliyetleri üretim süresince eşit dağılmaktadır. Döneme ilişkin veriler: dönem başı yarı mamul 5.000 birim, döneme giren 50.000 birim, tamamlanıp mamul stokuna alınan 47.000 birim, dönem sonu yarı mamul 8.000 birim (%40 tamamlanmış). Dönemin DİMM maliyeti 150.000 TL, dönüşüm maliyeti 90.000 TL'dir. Ortalama maliyet yöntemine göre tamamlanan bir mamulün birim maliyeti kaç TL'dir?
- A)4,52 TL
- B)9,04 TL
- C)4,36 TL
- D)4,78 TL
- E)5,11 TL
Çözümü göster — doğru cevap A
Adım 1 — Eşdeğer ürün miktarları. DİMM girişte tamamen verildiği için dönem sonu yarı mamul DİMM yönünden %100 sayılır: Eşdeğer ürün (DİMM) = 47.000 + 8.000 = 55.000 birim Dönüşüm maliyetleri üretim boyunca eklendiği için yarı mamul tamamlanma oranıyla çarpılır: Eşdeğer ürün (dönüşüm) = 47.000 + (8.000 × %40) = 50.200 birim
Adım 2 — Birim maliyetler. DİMM birim maliyeti = 150.000 ÷ 55.000 = 2,73 TL Dönüşüm birim maliyeti = 90.000 ÷ 50.200 = 1,79 TL
Adım 3 — Toplam birim maliyet. 2,73 + 1,79 = 4,52 TL
Sık yapılan hata: her iki maliyet unsuru için aynı eşdeğer ürün sayısını kullanmak. DİMM ile dönüşüm maliyetlerinin tamamlanma dereceleri farklıdır.
Soru 3 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Marmara Sanayi Ltd. Şti. safha maliyeti sistemi uygulamaktadır. Dönem başı yarı mamul 10.000 birim (dönüşüm yönünden %40 tamamlanmış), döneme giren 60.000 birim, dönem sonu yarı mamul 6.000 birim (dönüşüm yönünden %75 tamamlanmış), tamamlanan 64.000 birimdir. İlk giren ilk çıkar (FIFO) yöntemine göre dönüşüm maliyetleri açısından eşdeğer ürün miktarı kaç birimdir?
- A)96.750 birim
- B)64.000 birim
- C)68.500 birim
- D)64.500 birim
- E)70.000 birim
Çözümü göster — doğru cevap D
FIFO'da yalnızca bu dönemde yapılan iş ölçülür; dönem başı yarı mamulün geçen dönemde tamamlanan kısmı hesaba katılmaz.
- Dönem başı yarı mamulün bu dönem tamamlanan kısmı:
10.000 × (100 − 40)% = 6.000 birim
- Bu dönem başlayıp tamamlanan birimler:
64.000 − 10.000 = 54.000 birim
- Dönem sonu yarı mamulün tamamlanan kısmı:
6.000 × %75 = 4.500 birim
Eşdeğer ürün = 6.000 + 54.000 + 4.500 = 64.500 birim
Ortalama maliyet yöntemiyle bulunacak sonuç (68.500 birim) daha yüksektir; çünkü ortalama yöntem dönem başı yarı mamulün geçmiş dönem işini de içine alır. Bu dönemin birim dönüşüm maliyeti = 120.000 ÷ 64.500 = 1,86 TL.
Soru 4 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Doruk İnşaat Ltd. Şti. tek safhada üretim yapmaktadır. Direkt ilk madde ve malzeme (DİMM) üretime girişte tamamen verilmekte, dönüşüm (işçilik + genel üretim) maliyetleri üretim süresince eşit dağılmaktadır. Döneme ilişkin veriler: dönem başı yarı mamul 4.000 birim, döneme giren 50.000 birim, tamamlanıp mamul stokuna alınan 49.000 birim, dönem sonu yarı mamul 5.000 birim (%80 tamamlanmış). Dönemin DİMM maliyeti 200.000 TL, dönüşüm maliyeti 160.000 TL'dir. Ortalama maliyet yöntemine göre tamamlanan bir mamulün birim maliyeti kaç TL'dir?
- A)6,79 TL
- B)6,72 TL
- C)6,67 TL
- D)5,38 TL
- E)7,35 TL
Çözümü göster — doğru cevap B
Adım 1 — Eşdeğer ürün miktarları. DİMM girişte tamamen verildiği için dönem sonu yarı mamul DİMM yönünden %100 sayılır: Eşdeğer ürün (DİMM) = 49.000 + 5.000 = 54.000 birim Dönüşüm maliyetleri üretim boyunca eklendiği için yarı mamul tamamlanma oranıyla çarpılır: Eşdeğer ürün (dönüşüm) = 49.000 + (5.000 × %80) = 53.000 birim
Adım 2 — Birim maliyetler. DİMM birim maliyeti = 200.000 ÷ 54.000 = 3,70 TL Dönüşüm birim maliyeti = 160.000 ÷ 53.000 = 3,02 TL
Adım 3 — Toplam birim maliyet. 3,70 + 3,02 = 6,72 TL
Sık yapılan hata: her iki maliyet unsuru için aynı eşdeğer ürün sayısını kullanmak. DİMM ile dönüşüm maliyetlerinin tamamlanma dereceleri farklıdır.
Soru 5 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Bereket Tarım A.Ş. safha maliyeti sistemi uygulamaktadır. Dönem başı yarı mamul 10.000 birim (dönüşüm yönünden %25 tamamlanmış), döneme giren 40.000 birim, dönem sonu yarı mamul 12.000 birim (dönüşüm yönünden %75 tamamlanmış), tamamlanan 38.000 birimdir. İlk giren ilk çıkar (FIFO) yöntemine göre dönüşüm maliyetleri açısından eşdeğer ürün miktarı kaç birimdir?
- A)11.125 birim
- B)47.000 birim
- C)38.000 birim
- D)50.000 birim
- E)44.500 birim
Çözümü göster — doğru cevap E
FIFO'da yalnızca bu dönemde yapılan iş ölçülür; dönem başı yarı mamulün geçen dönemde tamamlanan kısmı hesaba katılmaz.
- Dönem başı yarı mamulün bu dönem tamamlanan kısmı:
10.000 × (100 − 25)% = 7.500 birim
- Bu dönem başlayıp tamamlanan birimler:
38.000 − 10.000 = 28.000 birim
- Dönem sonu yarı mamulün tamamlanan kısmı:
12.000 × %75 = 9.000 birim
Eşdeğer ürün = 7.500 + 28.000 + 9.000 = 44.500 birim
Ortalama maliyet yöntemiyle bulunacak sonuç (47.000 birim) daha yüksektir; çünkü ortalama yöntem dönem başı yarı mamulün geçmiş dönem işini de içine alır. Bu dönemin birim dönüşüm maliyeti = 150.000 ÷ 44.500 = 3,37 TL.
Soru 6 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Doruk İnşaat Ltd. Şti. tek safhada üretim yapmaktadır. Direkt ilk madde ve malzeme (DİMM) üretime girişte tamamen verilmekte, dönüşüm (işçilik + genel üretim) maliyetleri üretim süresince eşit dağılmaktadır. Döneme ilişkin veriler: dönem başı yarı mamul 2.000 birim, döneme giren 50.000 birim, tamamlanıp mamul stokuna alınan 48.000 birim, dönem sonu yarı mamul 4.000 birim (%80 tamamlanmış). Dönemin DİMM maliyeti 150.000 TL, dönüşüm maliyeti 80.000 TL'dir. Ortalama maliyet yöntemine göre tamamlanan bir mamulün birim maliyeti kaç TL'dir?
- A)4,42 TL
- B)4,45 TL
- C)4,49 TL
- D)8,90 TL
- E)4,79 TL
Çözümü göster — doğru cevap B
Adım 1 — Eşdeğer ürün miktarları. DİMM girişte tamamen verildiği için dönem sonu yarı mamul DİMM yönünden %100 sayılır: Eşdeğer ürün (DİMM) = 48.000 + 4.000 = 52.000 birim Dönüşüm maliyetleri üretim boyunca eklendiği için yarı mamul tamamlanma oranıyla çarpılır: Eşdeğer ürün (dönüşüm) = 48.000 + (4.000 × %80) = 51.200 birim
Adım 2 — Birim maliyetler. DİMM birim maliyeti = 150.000 ÷ 52.000 = 2,88 TL Dönüşüm birim maliyeti = 80.000 ÷ 51.200 = 1,56 TL
Adım 3 — Toplam birim maliyet. 2,88 + 1,56 = 4,45 TL
Sık yapılan hata: her iki maliyet unsuru için aynı eşdeğer ürün sayısını kullanmak. DİMM ile dönüşüm maliyetlerinin tamamlanma dereceleri farklıdır.
Soru 7 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Boğaziçi Yazılım A.Ş. safha maliyeti sistemi uygulamaktadır. Dönem başı yarı mamul 10.000 birim (dönüşüm yönünden %25 tamamlanmış), döneme giren 40.000 birim, dönem sonu yarı mamul 6.000 birim (dönüşüm yönünden %75 tamamlanmış), tamamlanan 44.000 birimdir. İlk giren ilk çıkar (FIFO) yöntemine göre dönüşüm maliyetleri açısından eşdeğer ürün miktarı kaç birimdir?
- A)41.400 birim
- B)50.000 birim
- C)44.000 birim
- D)46.000 birim
- E)48.500 birim
Çözümü göster — doğru cevap D
FIFO'da yalnızca bu dönemde yapılan iş ölçülür; dönem başı yarı mamulün geçen dönemde tamamlanan kısmı hesaba katılmaz.
- Dönem başı yarı mamulün bu dönem tamamlanan kısmı:
10.000 × (100 − 25)% = 7.500 birim
- Bu dönem başlayıp tamamlanan birimler:
44.000 − 10.000 = 34.000 birim
- Dönem sonu yarı mamulün tamamlanan kısmı:
6.000 × %75 = 4.500 birim
Eşdeğer ürün = 7.500 + 34.000 + 4.500 = 46.000 birim
Ortalama maliyet yöntemiyle bulunacak sonuç (48.500 birim) daha yüksektir; çünkü ortalama yöntem dönem başı yarı mamulün geçmiş dönem işini de içine alır. Bu dönemin birim dönüşüm maliyeti = 120.000 ÷ 46.000 = 2,61 TL.
Soru 8 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Truva Ambalaj A.Ş. tek safhada üretim yapmaktadır. Direkt ilk madde ve malzeme (DİMM) üretime girişte tamamen verilmekte, dönüşüm (işçilik + genel üretim) maliyetleri üretim süresince eşit dağılmaktadır. Döneme ilişkin veriler: dönem başı yarı mamul 0 birim, döneme giren 40.000 birim, tamamlanıp mamul stokuna alınan 32.000 birim, dönem sonu yarı mamul 8.000 birim (%40 tamamlanmış). Dönemin DİMM maliyeti 100.000 TL, dönüşüm maliyeti 90.000 TL'dir. Ortalama maliyet yöntemine göre tamamlanan bir mamulün birim maliyeti kaç TL'dir?
- A)5,06 TL
- B)5,94 TL
- C)5,57 TL
- D)4,75 TL
- E)5,40 TL
Çözümü göster — doğru cevap A
Adım 1 — Eşdeğer ürün miktarları. DİMM girişte tamamen verildiği için dönem sonu yarı mamul DİMM yönünden %100 sayılır: Eşdeğer ürün (DİMM) = 32.000 + 8.000 = 40.000 birim Dönüşüm maliyetleri üretim boyunca eklendiği için yarı mamul tamamlanma oranıyla çarpılır: Eşdeğer ürün (dönüşüm) = 32.000 + (8.000 × %40) = 35.200 birim
Adım 2 — Birim maliyetler. DİMM birim maliyeti = 100.000 ÷ 40.000 = 2,50 TL Dönüşüm birim maliyeti = 90.000 ÷ 35.200 = 2,56 TL
Adım 3 — Toplam birim maliyet. 2,50 + 2,56 = 5,06 TL
Sık yapılan hata: her iki maliyet unsuru için aynı eşdeğer ürün sayısını kullanmak. DİMM ile dönüşüm maliyetlerinin tamamlanma dereceleri farklıdır.