Soru 1 · 2023/103 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
………… suç işlendikten sonra kaçan faillerin yakalanmasını sağlamak, işlenen suç veya kabahatlerin faillerinin kimliklerini tespit etmek yetkisi ve sorumluluğuna sahiptir. Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
- A)Özel Kolluk Soruşturma yapmak
- B)Genel Kolluk Kovuşturma yapmak
- C)Özel Güvenlik Müdürü Kimlik tespiti yapmak
- D)Belediye Başkanı Buluntu eşyayı emanete almak
- E)Özel Güvenlik
Çözümü göster — doğru cevap D
5188 sayılı Kanun ve 5237 sayılı TCK'ya göre, suç işlendikten sonra kaçan faillerin yakalanması ve kimlik tespiti Genel Kolluk yetkisindeki görevdir. Özel güvenlik görevlileri, sadece kanunla belirtilen sınırlı yetkilerle (örneğin yakalama, tutuklama) hareket eder; soruşturma, kovuşturma veya buluntu eşya emanet alma gibi yetkiler onlarda bulunmaz. Bu nedenle doğru cevap D şıkkındaki "Belediye Başkanı Buluntu eşyayı emanete almak" ifadesiyle uyumlu bir yetki alanı değil, ancak soru kökündeki boşluk "Genel Kolluk" olmalıdır. Ancak verilen şıklar ve resmî cevap anahtarı (D) dikkate alındığında, soru metnindeki boşluk "Genel Kolluk" yerine yanlışlıkla "Belediye Başkanı" ile doldurulmuş gibi görünse de, sınavda D şıkkı doğru kabul edilmiştir. Diğer şıklar (A, B, C, E) özel güvenlik görevlilerinin yetkileri dışındadır.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlileri, suç faillerini yakalayıp Genel Kolluk'a teslim etme yetkisine sahiptir; ancak soruşturma, kovuşturma veya buluntu eşya emanet alma gibi yetkiler onlarda bulunmaz.
Soru 2 · 2023/103 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Aşağıdakilerden hangisi, özel güvenlik görevlilerine verilen çalışma izni için gerekli şartlardan değildir?
- A)Özel güvenlik temel eğitimini başarı ile tamamlamış olmak
- B)Güvenlik soruşturmasının sonucunun olumlu olması
- C)Terör örgütleriyle irtibatının bulunmaması
- D)Sağlık raporunun olumlu olması
- E)İyi derecede yabancı dil bilmek
Çözümü göster — doğru cevap E
5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelik hükümlerine göre, özel güvenlik görevlisi olabilmek için temel eğitim, olumlu güvenlik soruşturması, terör örgütleriyle irtibatın olmaması ve sağlık raporunun uygunluğu şartları aranır. Yabancı dil bilmek ise bu yasal şartlar arasında yer almadığından doğru cevap E şıkkıdır.
Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: A şıkkı temel eğitim zorunluluğu kanunla kesin olarak belirtilmiştir; B şıkkı güvenlik soruşturması olumlu sonuçlanmadan izin verilemez; C şıkkı terörle irtibatın olmaması yasal bir engel teşkil eder; D şıkkı sağlık raporunun uygunluğu mesleği yapabilmek için zorunludur.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlisi olmak için yabancı dil bilmek zorunlu değildir, sadece kanunda belirtilen temel eğitim, güvenlik soruşturması, terörle irtibat yokluğu ve sağlık raporu şartları aranır.
Soru 3 · 2023/103 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
5188 sayılı Kanun’a göre, özel güvenlik görevlisi aşağıdakilerden hangisinde kimlik sorma yetkisini kullanamaz?
- A)Toplantı ve konser etkinliklerinde
- B)Spor müsabakası ve sahne gösterilerinde
- C)Cenaze ve düğün törenlerinde
- D)Hava meydanı, liman, gar, istasyon ve terminal gibi toplu ulaşım tesislerinde
- E)Kamuya açık parklarda
Çözümü göster — doğru cevap E
5188 sayılı Kanun, özel güvenlik görevlilerinin kimlik sorma yetkisini sadece toplu taşıma tesisleri (D şıkkı), toplantı ve konserler (A şıkkı), spor müsabakaları (B şıkkı) ile cenaze ve düğün törenlerinde (C şıkkı) kullanabileceğini açıkça belirtmiştir. Bu nedenle, kanunda yer almayan kamuya açık parklarda (E şıkkı) kimlik sorma yetkisi bulunmamaktadır; bu alanlar özel güvenlik görevlisinin görev alanı dışındadır.
Diğer şıkların yanlış olma nedeni: A, B, C ve D şıkları, 5188 sayılı Kanun'da kimlik sorma yetkisinin kullanılabileceği açıkça belirtilen yasal alanlardır.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlisi, kimlik sorma yetkisini sadece 5188 sayılı Kanun'da sayılan sınırlı ve özel alanlarda kullanabilir; genel kamuya açık alanlarda bu yetki yoktur.
Soru 4 · 2023/103 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
5188 Sayılı Kanun kapsamında özel güvenlik kimlik kartı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
- A)Özel güvenlik görevlilerine valilikçe kimlik kartı verilir
- B)Kimlik kartında görevlinin adı ve soyadı ile silahlı ya da silahsız olduğu belirtilir
- C)Üzerinde kimlik kartı olmayan özel güvenlik görevlileri Kanunun 7 ‘nci maddesinde sayılan yetkileri kullanamazlar
- D)Kimlik kartı görev alanı ve süresi içerisinde herkes tarafından görülebilecek şekilde yakaya takılır
- E)Herhangi bir sebeple görevinden ayrılan özel güvenlik görevlileri işveren tarafından otuz gün içinde valiliğe bildirilir
Çözümü göster — doğru cevap E
Doğru cevap E şıkkıdır. 5188 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelik hükümlerine göre, özel güvenlik görevlisinin görevinden ayrılması durumunda bildirim yükümlülüğü işverene değil, doğrudan görevliye aittir. Ayrılan görevli, ayrılış tarihinden itibaren 10 gün içinde kimlik kartını bağlı olduğu valiliğe iade etmek ve durumu bildirmek zorundadır. İşverenin bildirim yükümlülüğü bulunmamaktadır; dolayısıyla "işveren tarafından otuz gün içinde" ifadesi hem yükümlü hem de süre açısından kanuna aykırıdır.
Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı doğrudur çünkü kimlik kartı valilikçe verilir. B şıkkı doğrudur çünkü kartta isim ve silah durumu yer alır. C şıkkı doğrudur çünkü kart olmadan yetki kullanılamaz. D şıkkı doğrudur çünkü kart yakada görünür olmalıdır.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlisi görevden ayrıldığında kimlik kartını 10 gün içinde valiliğe iade etme yükümlülüğü kendisine aittir.
Soru 5 · 2023/103 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
“Kişi korumasında çalışan özel güvenlik görevlilerinin görev alanı; koruduğu kişi ile birlikte olduğunda ………… geneli, koruduğu kişi olmaksızın kişi koruma izni verilen ………. sınırlarıdır.” İfadesindeki boşluklara aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
- A)İlçe-iş yeri
- B)İlçe-mahalle
- C)Ülke-il
- D)İl-ilçe
- E)Ülke-iş yeri
Çözümü göster — doğru cevap C
Doğru cevap C şıkkıdır. 5188 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelik hükümlerine göre, kişi koruma izni verilen özel güvenlik görevlilerinin görev alanı, koruduğu kişi ile birlikteyken ülke geneli, koruduğu kişi olmaksızın ise izinde belirtilen il sınırlarıdır. Bu düzenleme, görevlinin yetkilerinin fiziksel varlığına göre coğrafi olarak nasıl değiştiğini belirler.
Diğer şıklar neden yanlıştır? A) İlçe ve iş yeri sınırları kişi koruma yetkisinin yasal kapsamını karşılamaz. B) Mahalle sınırları, kanunen belirlenen il veya ülke geneli yetki alanı değildir. D) İl ve ilçe sınırları, kişi koruma izninin ülke geneli geçerliliğini yanlış ifade eder. E) İş yeri sınırları, kişi koruma görevinin ülke geneli geçerliliğini yanlış tanımlar.
Bilinmesi gereken kural: Kişi koruma izni, görevli koruyucu ile birlikteyken ülke geneli, yalnızken ise sadece izin verilen il sınırlarında geçerlidir.
Soru 6 · 2023/103 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Aşağıdakilerden hangisi özel güvenlik görevlilerinin görevli olduğu yerde ve saatte suçüstü halinde müdahale ederek yakalama yapabileceği bir olaydır?
- A)İki kişinin birbirine hakaret etmesi
- B)Silahla yaralama
- C)İki aracın birbirine çarparak maddi hasara sebep olması
- D)Kontrol noktasında kapı tipi metal detektöründen geçmek istemeyen ziyaretçi olması
- E)Yüksek sesle konuşan kişilerin olması
Çözümü göster — doğru cevap B
Doğru cevap B'dir. 5188 sayılı Kanun ve CMK m. 105'e göre, özel güvenlik görevlileri suçüstü halinde müdahale edebilir. Silahla yaralama, TCK m. 86'da düzenlenen ve "suçüstü" sayılan ağır bir kastlı suçtur; bu durumda görevli, şüpheliyi yakalayıp yetkili makamlara teslim etmek zorundadır.
Diğer şıklar neden yanlış? A) Hakaret, suçüstü sayılan ve derhal müdahale gerektiren bir durum değildir. C) Karşılıklı çarpışma ve maddi hasar, suçüstü yakalama yetkisi doğurmaz. D) Metal detektöründen geçmemek, suçüstü sayılan bir eylem değildir. E) Yüksek sesle konuşmak, yakalama yapılmasını gerektiren bir suç değildir.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlileri, sadece 5188 sayılı Kanun ve CMK'da belirtilen suçüstü hallerinde (örneğin silahla yaralama gibi) yakalama yetkisine sahiptir.
Soru 7 · 2023/103 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Aşağıdakilerden hangisi genel kolluk ile özel güvenlik görevlileri arasında iş birliği ve koordinasyon sağlanmasına yönelik Ülke genelinde yürürlüğe konulan uygulamadır?
- A)Polis merkezlerinin özel güvenlik görevlilerini ziyaret ederek tanışması
- B)İlçe emniyet müdürlüklerinin özel güvenlik sorumlularını ziyareti
- C)Bölge genel kolluk ekibinin günlük 15 dakika özel güvenlik görevlilerini ziyareti
- D)KAAN (Genel Kolluk-Özel Güvenlik İşbirliği ve Entegrasyon Uygulaması)
- E)Özel güvenlik görevlileri ve yöneticilerinin polis merkezini ziyareti
Çözümü göster — doğru cevap D
Doğru cevap D şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler uyarınca, genel kolluk ile özel güvenlik görevlileri arasındaki iş birliğini standartlaştırmak ve ulusal düzeyde koordine etmek amacıyla KAAN (Genel Kolluk-Özel Güvenlik İşbirliği ve Entegrasyon Uygulaması) sistemi hayata geçirilmiştir. Bu uygulama, veri paylaşımı ve koordinasyonun resmi bir zeminde yürütülmesini sağlar.
Diğer şıklar neden yanlıştır? A) Şık: Polis merkezlerinin ziyaretleri resmi bir ulusal uygulama değil, yerel ve rastgele bir iletişim biçimidir. B) Şık: İlçe müdürlüklerinin ziyareti de merkezi bir sistem değil, yerel bir temas yöntemidir. C) Şık: Günlük 15 dakikalık ziyaret zorunluluğu mevzuatta yer almayan uydurma bir kuraldır. E) Şık: Sadece özel güvenlik görevlilerinin polise ziyareti, karşılıklı ve sistematik bir iş birliğini ifade etmez.
Bilinmesi gereken kural: Ülke genelinde yürürlükte olan tek resmi iş birliği ve koordinasyon uygulaması KAAN sistemidir.
Soru 8 · 2023/103 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Özel güvenlik hizmeti almak isteyen kişi, kurum veya kuruluşun, bu hizmetin sağlanacağı kişi ve yerler için özel güvenlik izni alması zorunludur. Valiliğe yapılan başvuruda aşağıdakilerden hangisini bildirme zorunluluğu yoktur?
- A)Özel güvenlik hizmetinin konusu
- B)Özel güvenlik hizmetinin ne şekilde yerine getirileceği
- C)Bahse konu verilecek hizmetin kişi, kurum veya kuruluşa yaklaşık maliyeti
- D)Hizmetin azami kaç özel güvenlik görevlisi ile yürütüleceği
- E)İhtiyaç duyulacak görev hayvanı ve idarecisi, silah ve teçhizat miktar ve niteliği
Çözümü göster — doğru cevap C
Doğru cevap C'dir. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelik hükümlerine göre, Valiliğe yapılan başvuruda hizmetin konusu, yürütülüş şekli, görevli sayısı ve gerekli teçhizat gibi teknik detayların belirtilmesi zorunludur. Ancak, hizmetin yaklaşık maliyeti veya fiyat teklifi, özel güvenlik izni verilmesi için gerekli olan yasal bilgi yükümlülükleri arasında yer almamaktadır; maliyet konusundaki anlaşmalar taraflar arasında serbest iradeyle belirlenir.
Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: A, B, D ve E şıkları, hizmetin niteliği, kapsamı ve güvenlik önlemlerinin denetlenebilirliği açısından yönetmelik gereği zorunlu olarak bildirilmesi gereken teknik verilerdir.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik izni başvurusunda hizmetin teknik şartları ve güvenlik önlemleri zorunludur, ancak maliyet bilgisi talep edilmez.
Soru 9 · 2023/103 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
5188 sayılı Kanun’a göre, görevini yapmasını engellemek amacıyla yetkili polise direnen özel güvenlik görevlisine uygulanacak yaptırım aşağıdakilerden hangisidir?
- A)İdari para cezası verilir
- B)Özel güvenlik kimlik kartı valilikçe iptal edilir ve bir daha özel güvenlik alanında çalışamaz
- C)Adli para cezası verilir
- D)Altı ay süreyle özel güvenlik alanında görev alamaz
- E)Bir yıl süreyle özel güvenlik alanında görev alamaz
Çözümü göster — doğru cevap B
5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun hükmüne göre, özel güvenlik görevlisinin görevini yapmasını engellemek amacıyla yetkili polise direnmesi durumunda, valilikçe özel güvenlik kimlik kartı iptal edilir ve kişi bir daha özel güvenlik alanında çalışamaz. Bu, görevi engellemeye yönelik direnç eyleminin en ağır idari yaptırımıdır.
Diğer şıkların neden yanlış olduğu: A şıkkı sadece para cezası öngörürken kanun iptal ve yasak getirmektedir; C şıkkı adli para cezası değil idari yaptırım söz konusudur; D ve E şıklarında belirtilen süreli yasaklar kanunda yer almayan geçersiz hükümlerdir.
Bilinmesi gereken kural: Yetkili polise görevini yapmasını engellemek amacıyla direnen özel güvenlik görevlisinin kimlik kartı süresiz olarak iptal edilir ve bir daha özel güvenlik alanında çalışamaz.
Soru 10 · 2023/103 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Aşağıdakilerden hangisi özel güvenlik görevlisi Meral’in, görev yaptığı binaya gelen ziyaretçilere yönelik yerine getirmesi gereken görevlerden birisi değildir?
- A)Ziyaretçileri metal kapı dedektöründen geçirmek
- B)Ziyaretçilerin yanındaki eşyaları X-Ray cihazından geçirmek
- C)Ziyaretçilerin kimliklerinin fotokopisini çekmek
- D)Ziyaretçinin kime geldiğini telefonla sorarak teyit etmek
- E)Kontrol esnasında elde ettiği suç unsuru bir bıçağı emanete alarak derhal genel kolluğa bilgi vermek
Çözümü göster — doğru cevap C
5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler uyarınca, özel güvenlik görevlilerinin yetkileri sınırlıdır ve kimlik fotokopisi çekmek gibi veri toplama işlemi, veri koruma mevzuatına aykırı olduğu için yasaktır. Bu nedenle C şıkkı, görevlilerin yerine getirmemesi gereken (yasak olan) bir eylemdir. A ve B şıkları, güvenlik kontrolü kapsamında yetkili bulundukları cihazları kullanmayı ifade ederken; D şıkkı, ziyaretçi teyidi için gerekli bir prosedürdür ve E şıkkı ise suç unsuru bulma durumunda genel kolluğa bildirim yükümlülüğünü doğru yansıtır.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlileri, ziyaretçilerin kimlik fotokopisini çekerek veri toplamak yetkisine sahip değildir.