Soru 1 · 2023/106 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Aşağıdakilerden hangisi beyan delili değildir?
- A)Şüpheli tutanağında geçen ifadeler
- B)Tanık beyanında geçen bilgiler
- C)Sanık ifadesi
- D)Kimyasal bulgulara ilişkin tutanakta geçen bilgiler
- E)Mağdur tutanağında ifade edilen bilgiler
Çözümü göster — doğru cevap D
Doğru cevap D'dir. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'na göre beyan delili, şüpheli, sanık, tanık veya mağdurun sözlü veya yazılı beyanlarını kapsar. Kimyasal bulgulara ilişkin tutanak ise somut delil (fiziksel kanıt) kategorisindedir; kişi beyanından ziyade bilimsel inceleme sonucu elde edilen nesnel veridir.
Diğer şıkların yanlışlığı: A, B, C ve E şıkları, sırasıyla şüpheli, tanık, sanık ve mağdurun beyanlarını içerdiğinden beyan delili niteliğindedir.
Bilinmesi gereken kural: Kişilerin beyanları "beyan delili", bilimsel inceleme ve somut bulgular ise "somut delil" olarak değerlendirilir.
Soru 2 · 2023/106 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Bir sağlık kuruluşunda görev yapan özel güvenlik görevlisi Mehmet; görev alanı içerisinde bir erkek şahsın bir kadını bıçakla yaraladığını görmüştür. Olayı gören Mehmet’in ilk olarak yapması gereken davranış biçimi ne olmalıdır?
- A)Kendi amirlerine haber vermek
- B)Olay yerini muhafaza altına almak
- C)Olayın failini etkisiz hale getirerek devam eden yaralama fiilini sona erdirmek
- D)Tutanak tutmak
- E)Yaralanan kadına ilkyardımda bulunmak
Çözümü göster — doğru cevap C
5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve TCK'nın 53. maddesi gereği, Mehmet'in ilk ve en öncelikli görevi, devam eden bir suçun işlenmesini engellemektir. Bu durum, "acil durum" ve "meşru müdafaa" kapsamında, failin fiilini derhal durdurmasını zorunlu kılar.
Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı, olay devam ederken amire haber vermek hayati riski artırır; B şıkkı, suç devam ederken olay yerini korumak faili kaçırma riski taşır; D şıkkı, tutanak tutmak olay sonrasındaki resmi işlemdir; E şıkkı ise, fail etkisizleştirilmeden ilkyardım yapmak güvenlik görevlisinin yetkisi dışındadır ve hayati risk oluşturur.
Bilinmesi gereken kural: Devam eden bir suç işlenirken özel güvenlik görevlisinin birinci önceliği, suçun işlenmesini derhal durdurmaktır.
Soru 3 · 2023/106 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Aşağıdakilerden hangisi özel güvenlik görevlilerinin tutabileceği tutanaklardan değildir?
- A)Yakalama tutanağı
- B)Arama tutanağı
- C)Yer gösterme tutanağı
- D)Suçüstü tutanağı
- E)Yangın tutanağı
Çözümü göster — doğru cevap C
Doğru cevap C şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler uyarınca Özel Güvenlik Görevlileri (ÖGG), suçüstü hâlinde yakalama ve suç delillerini koruma yetkisine sahiptir; bu nedenle Yakalama, Arama, Suçüstü ve Yangın tutanaklarını tutabilirler. Ancak, "Yer gösterme tutanağı" sadece yetkili kolluk kuvvetlerinin (polis, jandarma) hazırlayabileceği bir belgedir; ÖGG'lerin yer gösterme yetkisi bulunmamaktadır.
Diğer şıkların yanlışlığı: A, B, D ve E şıkları, ÖGG'lerin kanunen yetkili olduğu ve tutabileceği tutanak türleridir.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlileri, suçüstü hâlinde yakalama ve delil koruma yetkisine sahip olsa da, yer gösterme gibi sadece kolluk kuvvetlerine ait yetkileri kullanamazlar.
Soru 4 · 2023/106 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Olay yerinin korunmasına ilişkin alınan aşağıdaki hangi tedbir usule uygundur?
- A)İz ve delil olabilecek nesneler bir araya toplanır
- B)Olay yeri GİRİLMEZ ŞERİDİ ile çevrilir
- C)Olay yeri temiz olması için temizlenir
- D)Olay yerindeki cihazlar ihtiyaç halinde kullanılır
- E)Olay yerinde bulunan eşyalar bir araya toplanır
Çözümü göster — doğru cevap B
Doğru cevap B şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler uyarınca, özel güvenlik görevlisi olay yerini korurken en öncelikli tedbir, yetkili makamlar gelene kadar alanı dışarıdan erişime kapatmaktır. Bu amaçla "GİRİLMEZ ŞERİDİ" çekilerek alanın korunması, delillerin bozulmasını önler ve usule uygunluk sağlar.
Diğer şıklar neden yanlıştır? A) İz ve delillerin bir araya toplanması, olay yerinin bütünlüğünü bozarak delillerin kaybolmasına neden olur. C) Temizlik işlemi, delillerin yok edilmesine yol açtığı için kesinlikle yasaktır. D) Cihazların kullanımı, olay yeri koruma usulünün temel ilkesi olan alanın fiziksel olarak izole edilmesinden önce gelir. E) Eşyaların bir araya toplanması, delil bütünlüğünü bozduğu için usule aykırıdır.
Bilinmesi gereken kural: Olay yerini korumanın ilk ve en önemli kuralı, yetkili makamlar gelene kadar alanı "GİRİLMEZ ŞERİDİ" ile çevirip kimseyi içeri almamaktır.
Soru 5 · 2023/106 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Özel güvenlik görevlileri tarafından yapılan aramalarda aşağıdakilerden hangisi aranırken özel hükümlere bağlı kalarak aranacak kişiler arasında yer almaz?
- A)Hakimler ve savcılar
- B)Avukatlar ve noterler
- C)Cumhurbaşkanı ve milletvekilleri
- D)Hamile ve çocuklu kadınlar
- E)Diplomatik dokunulmazlığı bulunanlar
Çözümü göster — doğru cevap D
Doğru cevap D'dir. 5188 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelikler, özel güvenlik görevlilerinin arama yaparken dikkate alması gereken istisnaları düzenler. Kanun, hakimler, avukatlar, milletvekilleri ve diplomatik dokunulmazlığı olanlar gibi belirli statüdeki kişilerin aranmasında özel prosedürler (örneğin yetkili makamın izni) öngörür. Ancak hamile ve çocuklu kadınlar için kanunda "arama yapılamaz" veya "özel hüküm" şeklinde bir istisna bulunmamaktadır; onlar da diğer şahıslar gibi genel arama usullerine tabidir.
Diğer şıkların yanlışlığı: A, B, C ve E şıkları, 5188 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat gereği aramalarında özel prosedürler veya izinler gerektiren statüleri nedeniyle doğru istisna gruplarıdır.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlileri, hakimler, avukatlar ve diplomatik dokunulmazlığı olanlar gibi özel statüdeki kişilerin aramasında yasal izin almalı, ancak hamile ve çocuklu kadınlar için böyle bir özel hüküm yoktur.
Soru 6 · 2023/106 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Sitede görev yapan özel güvenlik görevlisi Mehmet; görev alanında bir şahsın park halindeki bir aracın camını kırıp içerisinden çanta aldığını görmüştür. Bu durumda özel güvenlik görevlisi Mehmet tam olarak ne yapmalıdır?
- A)Kolluk görevlilerini arayıp ekibin gelmesini bekler
- B)Şahsa müdahale ederek yakalayıp genel kolluğa teslim eder
- C)Şahsın yaptığı fiile son verip en seri şekilde siteden dışarı çıkmasını sağlar
- D)Araç sahibine ulaşır, şikayetçi olması halinde kolluğa bilgi verir
- E)Site yönetimine haber verir oradan gelen talimata göre hareket eder
Çözümü göster — doğru cevap B
5188 Sayılı Kanun ve 5237 Sayılı TCK'ya göre, özel güvenlik görevlisi suçun işlenmesini önlemek veya faili yakalamak için gerekli tedbirleri alabilir. Ancak bu yetki, "yakalama" ve "kolluğa teslim" yetkisini kapsar. Mehmet, suçun işlenmesini önlemek ve faili yakalayıp 5237 Sayılı Kanun'un 10. maddesi uyarınca genel kolluğa teslim etmekle yükümlüdür. Bu nedenle B şıkkı doğrudur.
A şıkkı yanlış çünkü kolluk gelene kadar beklemek suçun devamına izin verir. C şıkkı yanlış çünkü failin kaçmasına izin vermek suçun işlenmesini önleme görevine aykırıdır. D şıkkı yanlış çünkü şikayet beklemek, suçun işlenmesini önleme yükümlülüğünü ihlal eder. E şıkkı yanlış çünkü site yönetimi, özel güvenlik görevlisinin yasal yetkisini devralamaz ve gecikmeye neden olur.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlisi, suçun işlenmesini önlemek veya faili yakalamak için gerekli tedbirleri almalı ve faili derhal genel kolluğa teslim etmelidir.
Soru 7 · 2023/106 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Aşağıdakilerden hangisi özel güvenlik görevlisi Elif’in görev sırasında ve yerinde kullanacağı istisnai adli görev ve yetkilerdendir?
- A)Kişileri kapı detektöründen geçirerek kontrol eder
- B)Haklarında yakalama emri ve ya mahkûmiyet kararı bulunan kişileri yakalar
- C)Çalıntı ve buluntu eşyaları emanete alır
- D)Kişilerin eşyalarını X-ray cihazından geçirerek kontrol eder
- E)Toplantı, gösteri ve konserlerde kimlik sorar
Çözümü göster — doğru cevap B
Doğru cevap B'dir. 5188 sayılı Kanun uyarınca, özel güvenlik görevlileri sadece "yakalama emri" veya "mahkûmiyet kararı" bulunan kişileri, görev yerinde ve sırasında yakalayabilir. Bu, genel yetkiler dışındaki tek istisnai adli yetkidir.
Diğer şıklar neden yanlış? A ve D şıkları, kapı detektörü ve X-ray cihazı kullanımı görevin fiziki kontrol kısmıdır, adli yetki değildir. C şıkkı, buluntu eşyaların derhal kolluk kuvvetlerine teslim edilmesi gerektiği için emanete alma yetkisi yoktur. E şıkkı ise kimlik sormak, görevin temel denetim işlevidir, adli bir müdahale değildir.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlisi, sadece yakalama emri veya mahkûmiyet kararı olanları görev yerinde yakalayabilir; diğer tüm adli yetkiler polise aittir.
Soru 8 · 2023/106 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Birden fazla kamera görüntüsünü tek tek, atlamalı veya dörde bölünmüş şekilde gösteren cihaz aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Multiplexerquad cihazı
- B)Matriks anahtarlama cihazı
- C)Elektronik fokuslu lens
- D)Menu kontrollü LCD monitör
- E)Dome tipi kamera
Çözümü göster — doğru cevap A
Doğru cevap A'dır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler, güvenlik sistemlerinde birden fazla kameranın görüntüsünü tek ekranda tek tek, sırayla veya dörde bölünmüş (split) olarak izlemeyi sağlayan cihazın Multiplexer (veya Multiplexerquad) olarak tanımlandığını belirtir. Bu cihaz, güvenlik görevlisinin tek bir monitörden tüm alanı kontrol etmesini sağlar.
Diğer şıklar neden yanlıştır? B) Matriks anahtarlama cihazı, görüntüleri kablolu veya kablosuz olarak farklı monitörlere yönlendiren geçiş sistemidir. C) Elektronik fokuslu lens, görüntünün netliğini ayarlayan optik bir parçadır. D) Menu kontrollü LCD monitör, görüntüyü sadece gösteren bir ekran cihazıdır. E) Dome tipi kamera, görüntü kaydeden bir kamera türüdür.
Bilinmesi gereken kural: Birden fazla kameranın görüntüsünü tek ekranda bölünmüş veya sıralı olarak izlemek için kullanılan cihaz Multiplexer'dır.
Soru 9 · 2023/106 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Elektronik Güvenlik Sistemlerinin tesis edilmesinde aşağıdakilerden hangisi amaçlanmamıştır?
- A)Güvenlik hizmetlerinin sağlıklı bir şekilde yürütülmesi
- B)Günün şartlarına uygun ihtiyaçları karşılayabilecek opsiyonlar sunmak
- C)Verilen hizmete yönelik teknolojik imkanlardan faydalanmak
- D)Elektronik güvenlik sistemlerinden gelir elde etmek
- E)Güvenlik hizmeti için gereken personel ihtiyacını en aza indirmek
Çözümü göster — doğru cevap D
Doğru cevap D'dir. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler uyarınca, elektronik güvenlik sistemlerinin temel amacı; güvenlik hizmetlerinin sağlıklı yürütülmesi, teknolojik imkanlardan faydalanılması ve personel ihtiyacının optimize edilmesidir. Bu sistemler, suç önleme ve güvenlik sağlama amacıyla kurulur; ticari kazanç veya gelir elde etmek ise yasal amaçlar arasında yer almaz.
Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı sistemin temel işlevi olan hizmetin sağlıklı yürütülmesini ifade eder; B şıkkı güncel ihtiyaçlara uygun esneklik sağlar; C şıkkı teknolojik gelişmelerden yararlanmayı öngörür; E şıkkı ise personel verimliliğini artırarak maliyet ve insan gücü ihtiyacını minimize etmeyi hedefler.
Bilinmesi gereken kural: Elektronik güvenlik sistemleri sadece güvenlik ve önleme amaçlı kurulur; ticari kazanç elde etmek yasal amaçlar arasında yer almaz.
Soru 10 · 2023/106 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Takla atmış bir aracı gören ilkyardımcı, aşağıdakilerden hangisini yapmamalıdır?
- A)Kendi güvenliğini sağladıktan sonra olay yerinin görünür olmasını sağlayacak şekilde işaretlemeler yapmalıdır
- B)Kaza yapan araç çalışır durumda ise durdurulmalıdır
- C)Kaza yapan aracın el frenini çekerek veya diğer şekillerde sabitlenmesini sağlamalıdır
- D)Yakıt kaçağı olup olmadığını kontrol etmelidir
- E)Yaralıları ilk olarak araç dışına çıkarmalıdır
Çözümü göster — doğru cevap E
Doğru cevap E'dir. 5188 sayılı Kanun ve İlkyardım yönetmeliklerine göre, araç devrilmişse veya hareket halindeyse yaralıyı zorla çıkarmak omurga yaralanmalarını derinleştirebilir; bu nedenle ilk müdahale araç sabitlenene kadar beklemektir.
Diğer şıklar neden yanlış? A) Olay yerini işaretlemek, 5188 sayılı Kanun ve trafik güvenliği kuralları gereği doğru bir ilk adımdır. B) Çalışır durumda olan araç durdurulmalı, böylece ek bir kaza riski önlenir. C) El freni çekmek veya sabitlemek, aracın hareketini engelleyerek güvenli ortam sağlar. D) Yakıt kaçağı kontrolü, yangın riskini önlemek için hayati bir adımdır.
Bilinmesi gereken kural: Devrilmiş araçta yaralıyı hemen çıkarmak yerine önce aracın sabitlenmesi ve yangın riskinin önlenmesi gerekir.