Soru 1 · 2025/113 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Yıllarca yaşadığı şehirden ayrılarak çok uzaktaki başka bir şehirde özel güvenlik görevlisi olarak çalışmaya başlamış olan ÖGG Mustafa, hem ekip üyeleriyle hem de müşterilerle sürekli olarak iletişim problemleri yaşamıştır. Güvenlik amiri Bekir, “bu insanları anlayamıyorum” diyen ÖGG Mustafa’ya aşağıdaki hangi tavsiyeyi yaparsa bu sorunun çözümüne yapıcı katkıda bulunmuş olur?
- A)Her şeye kafanı takmamaya çalış
- B)Algılama yeteneğin çok kötü, geliştir
- C)Düzene aykırı hareket etme lütfen
- D)Sana hak veriyorum
- E)Bu insanların kültürlerini anlamalısın
Çözümü göster — doğru cevap E
Doğru cevap E şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler, özel güvenlik görevlisinin görevini yaparken iletişim becerilerini ve çevreye uyumunu temel şart olarak öngörür. Mustafa'nın yaşadığı iletişim sorunları, farklı kültürlere ve bölgelere uyum sağlayamamasından kaynaklanmaktadır. Güvenlik amiri Bekir'in "Bu insanların kültürlerini anlamalısın" tavsiyesi, görevin gereği olan "meslek bilgisi" ve "iletişim" ilkelerine tam olarak uygundur; çünkü farklı kültürel yapıları kavramak, çatışmaları önler ve görevin etkin yürütülmesini sağlar.
Diğer şıklar neden yanlış? A) Sorunu görmezden gelmek iletişim problemini çözmez, aksine derinleştirir. B) Yeteneği suçlamak yapıcı bir çözüm önerisi değildir ve mesleki etik dışıdır. C) Düzene aykırı hareket etme uyarısı, iletişim kopukluğunun kök nedenine değinmez. D) Hak vermek, Mustafa'nın iletişim becerilerini geliştirmesine katkı sağlamaz.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlisi, görev yaptığı bölgenin kültürel özelliklerini ve insan yapısını anlayarak iletişim kurmalıdır.
Soru 2 · 2025/113 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Kapı dedektöründen geçmekte olan müşteriye telefonunu uzatırken yere düşürdünüz ve telefon parçalarına ayrıldı. Müşteri kaba bir ifadeyle size çıkıştı. Bu durumda göstereceğiniz aşağıdaki olası tepkilerden hangisi empatik iletişime örnektir?
- A)Hiçbir şey olmamış gibi işinize devam edersiniz
- B)Parçaları yerden toplayıp birleştirir ve müşteriye verirsiniz
- C)İşi şakaya vurarak: “Endişelenmeyin bu modeller taş gibidir, hiçbir şey olmaz” dersiniz
- D)Parçaları yerden toplayıp birleştirir: “Çok affedersiniz beyefendi. Açıp bakalım çalışıyor mu?” dersiniz
- E)“Benim bir suçum yok uzattığımda tutmalıydınız” diyerek sorumluluk kabul etmezsiniz
Çözümü göster — doğru cevap D
Doğru cevap D seçeneğidir. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler, görevlilerin müşterilerle empatik ve saygılı iletişim kurmasını zorunlu kılar. D seçeneği, hatayı kabul edip (parçaları toplama), özür dileyerek (affedersiniz) ve çözüm üretmeye çalışarak (çalışıyor mu) müşteriye güven verdiğinden, meslek etiğine ve empatik iletişime en uygun davranıştır.
Diğer şıklar neden yanlıştır? A) Sorunu görmezden gelmek ve işe devam etmek, müşteriye değer vermediğinizi gösterir. B) Özür dilemeden sadece fiziksel müdahalede bulunmak, iletişim becerisi eksikliğidir. C) Durumu şakaya vurmak, müşterinin endişesini küçümser ve profesyonelliği zedeler. E) Suçsuz olduğunuzu iddia edip sorumluluk almamak, empatiden tamamen uzaktır.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlisi, bir kaza anında öncelikle özür dilemeli ve müşteriyi sakinleştirerek sorunu birlikte çözmelidir.
Soru 3 · 2025/113 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Aşağıdakilerden hangisi, denemeden, emek harcamadan, zamanı değerlendirmeden, olumlu bir sonuç için çaba sarf etmeden olumsuz düşünceler taşıyarak etkili bir iletişimin kurulmasına engel olan ön kabul davranışı için örnek olabilecek bir ifadedir?
- A)İşim başımdan aşkın, bir de seninle mi uğraşacağım?
- B)Müdür yarın burada olursa görüşmeyi deneyebilir misin?
- C)Ben ne zaman başarılı oldum ki?
- D)Ben senin yerinde olsam görüşmekten vazgeçerim.
- E)Senin önemli dediğin şey bu mu şimdi?
Çözümü göster — doğru cevap C
Doğru cevap C şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler, özel güvenlik görevlisinin görevini yaparken mesleki etik kurallara uymasını ve iletişim becerilerini geliştirmesini zorunlu kılar. "Ben ne zaman başarılı oldum ki?" ifadesi, görevlinin kendi yetkinliğine ve olumlu sonuç alabileceğine dair içsel bir ön yargı taşıdığını gösterir. Bu tür olumsuz düşünce, 5188 sayılı Kanun'un amaçladığı "etkili iletişim" ve "güvenli ortam sağlama" yükümlülüğüne aykırıdır; çünkü görevli, olumsuz ön kabullerle iletişimi baştan engeller ve görevini eksik yerine getirir.
Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı işi reddetme ve saygısızlık, B şıkkı olumlu bir iletişim denemesi, D şıkkı başkalarına yönelik olumsuz öngörü, E şıkkı ise karşı tarafa yönelik küçümseme ifadesidir.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlisi, görevini etkili bir şekilde yerine getirebilmek için kendine ve karşı tarafa karşı olumlu, yapıcı ve mesleki etik kurallara uygun bir iletişim dili kullanmak zorundadır.
Soru 4 · 2025/113 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Sempati ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
- A)Sempati ile empati kelime olarak farklı, anlam olarak aynıdır
- B)Sempati, başkalarının duygularını paylaşmaktır
- C)Sempati, başkalarına karşı duyulan sevgi ve şefkattir
- D)Sempati, başkalarının duygularına karşı hayranlık göstermektir
- E)Sempati, başkalarının hislerine önem vermektir
Çözümü göster — doğru cevap A
5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler, özel güvenlik görevlisinin görevini yaparken mesleki iletişim becerileri arasında "empati"yi öngörür. Empati, başkalarının duygularını kendi duygusu gibi hissetmektir; sempati ise sadece onlara karşı duyulan sevgi, şefkat veya hayranlıktır. Bu nedenle A şıkkı, iki kavramın anlam olarak aynı olduğunu iddia ederek yanlıştır; çünkü kelime ve anlam olarak farklıdır. B şıkkı empatiyi tanımladığı için sempati tanımı olarak hatalıdır. C, D ve E şıkları ise sempatinin doğru tanımlarıdır.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlisi, görevi sırasında sempati yerine mesleki empati kurmalı ve duyguları ile davranışlarını ayırt etmelidir.
Soru 5 · 2025/113 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
“Toplumsal yaşamın getirdiği zorluklar, kişisel olarak yaşanan bazı olaylar bireyin organizmasında bir takım sıkıntıların oluşmasına neden olmaktadır. Kişinin bu tür durumlarla başa çıkamaması günlük hayatı, iş ilişkilerini ve iletişimi olumuz etkilemekte ve strese neden olmaktadır.” Aşağıdakilerden hangisi bireylerde strese neden olan durumlardan biri değildir?
- A)Evlenme veya boşanma
- B)Maddi sıkıntılar
- C)İş değişikliği
- D)Travmatik olaylar
- E)Egzersiz yapma
Çözümü göster — doğru cevap E
Doğru cevap E şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler, özel güvenlik görevlisinin görevini yaparken psikolojik dengesini koruması gerektiğini belirtir. Egzersiz yapmak, bilimsel olarak stresi azaltan ve vücut direncini artıran olumlu bir aktivitedir; bu nedenle bireylerde strese neden olan bir durum değildir.
Diğer şıkların neden yanlış olduğu: A) Evlenme veya boşanma, hayatı köklü değiştiren ve stres yaratan önemli bir yaşam olayıdır. B) Maddi sıkıntılar, ekonomik güvensizlik nedeniyle yoğun stres kaynağıdır. C) İş değişikliği, adaptasyon süreci ve belirsizlik nedeniyle stres oluşturur. D) Travmatik olaylar, psikolojik travma yaratarak ciddi stres durumuna yol açar.
Bilinmesi gereken kural: Egzersiz yapmak stresi azaltan bir yöntemdir, stresi tetikleyen bir durum değildir.
Soru 6 · 2025/113 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Alışveriş merkezindeki indirim kampanyasından yararlanmak istedikleri sırada karşılaşan iki arkadaş grubu arasında sonrası kavgaya dönüşmesi muhtemel olan yaşanan tartışmanın devam ettiği sırada müdahalenin zaruri olmasına rağmen makul sürede yeteri kadar ekip gelemeyeceğini bilen bir özel güvenlik görevlisi ne yapmalıdır?
- A)Yapıcı konuşmalarla taraflar sakinleştirilmeye çalışılır
- B)Olaydaki grupların yapısı dikkate alınmaz
- C)Gruplardan birisine uyarak diğer grup bertaraf edilir
- D)Değerlendirme yapılmaksızın fiziki güç kullanılır
- E)İki gruba karşı sert tavır alınır
Çözümü göster — doğru cevap A
Doğru cevap A'dır. 5188 sayılı Kanun ve Özel Güvenlik Yönetmeliği'ne göre, fiziki güç kullanımı son çaredir ve sadece zaruri hallerde, orantılı olarak uygulanır. Ekip gelmeyeceği bilinen ancak kargaşanın büyüme riski olan durumlarda, görevlinin öncelikle yapıcı iletişim kurarak tarafları sakinleştirmesi ve olayı büyümeden çözmesi beklenir. Fiziki güç, sadece bu yöntemlerin başarısız olduğu ve anlık tehlike oluştuğu takdirde kullanılabilir.
Diğer şıklar neden yanlış? B şıkkı, grubun yapısını dikkate almamak güvenlik riskini artırır ve mevzuata aykırıdır. C şıkkı, bir tarafa destek olmak taraflar arasında adaletsizlik yaratır ve görevin tarafsızlığını ihlal eder. D şıkkı, değerlendirme yapılmadan fiziki güç kullanmak orantısızlık ilkesini ihlal eder ve suç teşkil edebilir. E şıkkı, iki gruba karşı sert tavır almak durumu daha da kızıştırır ve kavgayı şiddetlendirir.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlisi, fiziki güç kullanmadan önce mutlaka sözlü uyarı ve yapıcı iletişim yöntemlerini denemeli, güç kullanımı sadece son çare olarak ve orantılı şekilde uygulanmalıdır.
Soru 7 · 2025/113 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Bir futbol maçında görev alan özel güvenlik görevlileri maç sonunda seyircilerden bazılarının hakem ve rakip futbolculara zarar vermek amacıyla sahaya girdiklerini görmüşler ve hakemler ile futbolcuları korumak amacıyla, topluluk veya kalabalığı geriye itmek ve belirli bölgeden çıkarmak, iki grubu birbirinden ayırmak ve her yönden gelebilecek tehditlere karşı tedbir almak için bir düzen oluşturmuşlardır. Aşağıdakilerden hangisi tarif edilen düzendir?
- A)Kama düzeni
- B)Hat düzeni
- C)Çember düzeni
- D)Çatı düzeni
- E)Yandan veya genel destekli düzen
Çözümü göster — doğru cevap B
Doğru cevap B) Hat düzeni'dir. 5188 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelikler uyarınca, özel güvenlik görevlilerinin kalabalığı geri itmek, belirli bir bölgeden çıkarmak veya iki grubu birbirinden ayırmak amacıyla oluşturdukları düzine "Hat düzeni" denir. Bu düzen, kalabalığın hareketini engellemek ve koruma görevlilerini (hakem ve oyuncular) dış tehditlerden izole etmek için doğrudan kullanılır.
Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: A) Kama düzeni, kalabalığı tek bir noktada sıkıştırmak için kullanılır; C) Çember düzeni, bir nesneyi veya kişiyi tamamen çevreleyip korumak içindir; D) Çatı düzeni, üstten gelen tehditlere karşı koruma sağlar; E) Yandan destekli düzen ise, ana hattın yanına ek güç koymak içindir.
Bilinmesi gereken kural: Kalabalığı geri itmek ve iki grubu ayırmak amacıyla oluşturulan düzine "Hat düzeni" denir.
Soru 8 · 2025/113 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Aşağıdakilerden hangisi 2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanununa aykırı toplantı ve gösteri yürüyüşlerinden değildir?
- A)Yasadışı örgüt ve topluluklara ait amblem ve işaret taşınarak yapılan toplantı ve gösteri yürüyüşleri
- B)Yasadışı örgüt ve topluluklara ait işaret ve amblemleri üzerinde bulunduran üniformayı andırır giysiler giyilerek yapılan toplantı ve gösteri yürüyüşleri
- C)Kanunların suç saydığı nitelik taşıyan afiş, pankart, döviz, resim, levha, araç ve gereçler taşınarak yapılan toplantı ve gösteri yürüyüşleri
- D)Spor faaliyetleri ile bilimsel, ticari ve ekonomik amaçlarla yapılan toplantı ve gösteri yürüyüşleri
- E)Kanunların suç saydığı nitelik taşıyan sloganlar söylenerek veya ses cihazları ile yayınlanarak yapılan toplantı ve gösteri yürüyüşleri
Çözümü göster — doğru cevap D
Doğru cevap D şıkkıdır. 2911 sayılı Kanun'un 11. maddesi, yasadışı örgüt amblemleri, üniforma ve suç teşkil eden sloganların kullanıldığı toplantıları yasaklar. Ancak aynı madde, spor, bilimsel, ticari ve ekonomik amaçlı toplantıları bu yasak kapsamı dışına çıkarır; bunlar kanuna aykırı sayılmaz.
Diğer şıkların yanlışlığı: A, B ve C şıkları Kanun'da açıkça yasaklanan yasadışı örgüt sembollerini ve suç teşkil eden materyalleri içerir. E şıkkı ise Kanun'da belirtilen suç nitelikli sloganların kullanılması nedeniyle yasaktır.
Bilinmesi gereken kural: Spor, bilimsel, ticari ve ekonomik amaçlı toplantılar 2911 sayılı Kanun'un 11. maddesi gereği yasaklı eylemler arasında yer almaz.
Soru 9 · 2025/113 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Çalıştığı iş yerinde bir şahsın elindeki bıçakla diğer özel güvenlik görevlisi arkadaşına saldırdığını gören özel güvenlik görevlisi Sedat saldırganlık gösteren şahsı etkisiz hale getirebilmek için ilk önce zor kullanma yetkisi içerisinde göz yaşartıcı spreyini en az 1 metre mesafeden, baş bölgesinin bir karış yukarısını hedef alarak ve daire çizmek suretiyle kullanır ancak etkili olmaz ve copunu kullanarak şahsa etkili vuruş yaparak etkisiz hale getirir ve kelepçesini takarak güvenlik güçlerine teslim eder. Bu durumda bahsi geçen cop kullanımı hangi bölgeye vurulmamalıdır?
- A)Daha çok bel alt kısmı olan kalça dışı ve iç kası
- B)Boyun ve baş bölgesi
- C)Ön kol bölgesi
- D)Bel altında bacak kısmındaki baldır kası
- E)El bilek kası ve aşı kası
Çözümü göster — doğru cevap B
5188 sayılı Kanun ve Özel Güvenlik Görevlilerinin Görev ve Yetkileri Yönetmeliği'ne göre, zor kullanma araçları (cop, sprey vb.) sadece saldırganı etkisiz hale getirmek için gerekli oranda ve can güvenliğini tehlikeye sokmayacak şekilde kullanılmalıdır. Boyun ve baş bölgesi, hayati organları içerdiği için buraya vurmak ölümcül sonuç doğurabilir; bu nedenle yönetmelik ve TCK'nın "zor kullanma" hükümleri gereği bu bölgelere kesinlikle vurulamaz.
Diğer şıkların yanlışlığı: A, C, D ve E şıkları, zor kullanma yetkisi kapsamında vurulmasına izin verilen ve saldırganı etkisiz hale getirebilecek güvenli bölgelerdir.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlisi, zor kullanırken asla can güvenliğini tehdit eden hayati bölgelere (boyun ve baş) vurmamalıdır.
Soru 10 · 2025/113 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Sosyolojik olarak grup; birbirleriyle ilişkide bulunan, birbirinin varlığını dikkate alan ve aralarındaki bazı ortak yönlerin farkında olan birden fazla insandan oluşan topluluktur. Gruplar, sıradan kalabalıklardan farklıdır. Buna göre grup olmanın şartları aşağıdakilerden hangisi değildir?
- A)Gruptakiler birbirlerinin özelliklerini bilerek ve birbirleriyle etkileşerek uzun süreli ilişki içindedirler
- B)Anlık ve geçici ilişkiler vardır
- C)Grup olarak kendilerini de grubun üyesi olarak görürler
- D)Grupta işler bir plan ve program içerisinde yürütülmeli, örgütlenmiş özelliği öne çıkartılmalı, grup lideri ve üyelerin statüsü belirginleşmiştir
- E)Ortak amaçlar belirlenmelidir. Aynı ya da benzer düşünce ve fikirlerin paylaşıldığı grupta bir amaç birliği vardır
Çözümü göster — doğru cevap B
Doğru cevap B şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmeliklerde grup tanımı, kalabalıktan ayrılması için sürekli ve düzenli bir ilişki gerekliliği vurgulanır. Gruplar, sadece anlık ve geçici etkileşimle oluşmaz; bu durum onları kalabalık statüsüne düşürür. Dolayısıyla "anlık ve geçici ilişkiler" grup olmanın şartı değildir.
Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı, grup üyelerinin birbirini tanıması ve uzun süreli etkileşim kurması doğru bir şarttır. C şıkkı, üyelerin kendini grup üyesi olarak tanımlaması (biz bilinci) zorunludur. D şıkkı, grupların örgütlenmiş yapıda, planlı ve liderlikli olması gerekir. E şıkkı ise ortak amaç ve amaç birliği olmadan grup oluşamaz.
Bilinmesi gereken kural: Grup, kalabalıktan farklı olarak sürekli ilişki, ortak amaç, örgütlenme ve üyelerin birbirini tanıması gibi kalıcı özellikler taşır; anlık etkileşim grup olma şartı değildir.