93. Dönem Özel Güvenlik Sınavı Soruları ve Cevapları — Özel Güvenlik Meslek Bilgisi — 14. bölüm

Doğru cevap E şıkkıdır. 5188 sayılı Kanun ve yangın sınıflandırma kurallarına göre; bitkisel ve hayvansal pişirme yağları gibi sıvı yanıcı maddeler F sınıfı yangın olarak tanımlanır. Bu tür yangınlar, normal su ile söndürüldüğünde yağın suya tepki verip yayılmasına neden olabileceğinden özel söndürme yöntemleri gerektirir.

Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı katı maddeler, B şıkkı sıvı maddeler, C şıkkı gazlar, D şıkkı ise yangın sınıflandırmasında kullanılmayan geçersiz bir harftir; E şıkkı ise elektrik yangınlarını ifade eder.

Bilinmesi gereken kural: Pişirme yağları yangınları F sınıfıdır ve söndürülürken özel köpük veya kuru kimyevi toz kullanılmalıdır.

Doğru cevap A) Söndürme ekibidir. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler uyarınca, yangın anında yangının büyümesini önlemek ve söndürmek doğrudan söndürme ekibinin temel görevidir. Bu ekip, yangın söndürme cihazlarını kullanarak yangını ilk anda kontrol altına alır.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: Kurtarma ekibi, yangın nedeniyle tehlikede olan kişileri tahliye eder; İlkyardım ekibi, yaralılara tıbbi müdahale yapar; Koruma ekibi, binanın güvenliğini sağlar ve yetkilileri bilgilendirir; Teknik bakım ekibi ise yangın sonrası hasar tespiti ve onarım işlerini yürütür.

Bilinmesi gereken kural: Yangın anında öncelik, yangının büyümesini engellemek ve söndürmek için söndürme ekibinin devreye girmesidir.

5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve yangınla mücadele yönetmeliklerine göre, yangının söndürülmesinde kullanılan temel yöntemlerden biri soğutmadır. Bu yöntem, yanma olayını oluşturan üçlüden biri olan "ısı"yı düşürerek yangının devam etmesini engeller ve söndürülmesini sağlar. Dolayısıyla doğru cevap D şıkkıdır.

Diğer şıklar neden yanlıştır? A) Boğma yöntemi, yanıcı maddeye oksijen erişimini keserek yangını söndürür, ısıyı düşürmez. B) İtme ve C) Çekme yöntemleri yangın söndürme teknikleri arasında mevzuatta yer almayan terimlerdir. E) Dağıtma ise yangını söndürmek için kullanılan yasal bir yöntem olarak tanımlanmamıştır.

Bilinmesi gereken kural: Yangını söndürmenin en temel yöntemlerinden biri, yanma olayını oluşturan ısıyı düşürerek yangının devam etmesini engellemektir.

Doğru cevap B şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve yangın güvenliği mevzuatına göre, yanma kimyasal bir tepkimedir; bu süreçte yakıcı madde (yakıt), ısı ve oksijen gerekir. Oksijen, yanmanın gerçekleşmesi için gerekli olan "yanma üçgeni"nin bir bileşenidir, ancak yanma sonucu oluşan bir ürün değildir. Yanma ürünleri ise duman, zehirli gazlar, ısı ve alevdir.

Diğer şıkların yanlışlığı: A, C, D ve E şıkları, yanma kimyasal tepkimesi sonucunda doğrudan ortaya çıkan maddeler veya enerjilerdir.

Bilinmesi gereken kural: Oksijen yanmayı başlatan ve sürdüren yakıcıdır, yanma sonucu oluşan bir ürün değildir.

Doğru cevap E'dir. Özel Güvenlik Görevlilerinin (ÖGG) yetkileri doğrudan 5188 Sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmeliklerle düzenlenir. Şahıs ve bagaj kontrolü, bu kanun ve 97/9707 Sayılı Yönetmelik hükümlerine dayanarak yapılır. Ayrıca TCK ve CMK gibi genel mevzuat ile uluslararası sözleşmeler de yasal dayanak olabilir. Ancak 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu, sadece kamu görevlilerini düzenler; özel güvenlik görevlileri özel hukuk tüzel kişiliğine tabi çalışanlardır ve bu kanuna tabi değillerdir.

Diğer şıkların yanlışlığı: A, B, C ve D şıkları, özel güvenlik faaliyetlerinin doğrudan veya dolaylı yasal dayanağıdır.

Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlilerinin yetkileri 5188 sayılı Kanun ve ilgili yönetmeliklerle belirlenir; Devlet Memurları Kanunu onlara uygulanmaz.

Doğru cevap C şıkkıdır. 5188 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelikler, X-Ray cihazlarının radyasyon tehlikesine karşı alınması gereken önlemleri düzenler. C şıkkındaki "1 metreden fazla yaklaşmamak" ifadesi yanlıştır; çünkü X-Ray cihazları kapalı bir kabin içinde çalışır ve operatörün cihazın dışındaki kontrol paneline oturması gerekir. Cihazın kendisine fiziksel olarak yaklaşmak veya temas etmek, radyasyon sızıntısı riski taşıyan bir durum yaratır; dolayısıyla "1 metre" gibi bir mesafe kuralı mevzuatta yer almaz ve bu ifade bir koruma yöntemi olarak doğru tanımlanmamıştır.

Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı, açık yaraların radyasyonun ciltte daha kolay etki etmesine neden olabileceği için çalışmamayı gerektiren doğru bir önlemdir. B şıkkı, radyasyon dozunu dağıtmak için dönüşümlü çalışmayı öngörür. D şıkkı, radyasyon ölçer bulundurmak zorunluluğu doğrudur. E şıkkı ise vücudun kabin içine sokulmaması temel bir güvenlik kuralıdır.

Bilinmesi gereken kural: X-Ray cihazı operatörleri, radyasyon dozunu azaltmak için dönüşümlü çalışmalı, açık yaraları kapatmalı ve cihazın kabin içine hiçbir zaman girilmemelidir.

Doğru cevap C) Dozimetre'dir. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetleri Kanunu ve ilgili yönetmelikler gereği, X-Ray cihazı operatörlerinin radyasyon maruziyetini takip etmesi ve güvenli sınırlar içinde kalması zorunludur. Dozimetre, bu maruziyet miktarını ölçen ve kaydeden özel cihazdır; TCK ve CMK hükümleri çerçevesinde iş güvenliği yükümlülüğünü yerine getirir.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: A) AVO metre elektriksel ölçümler için kullanılır. B) Barometre atmosfer basıncını ölçer. D) Ultrasonik dedektör ses dalgalarını algılar. E) Manyetik kontak ise manyetik alanları tespit eder.

Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlileri, X-Ray cihazı kullanırken radyasyon dozlarını takip etmek için mutlaka dozimetre cihazı kullanmalıdır.

SpeedDome, özel güvenlikte hareket edebilen kamera anlamına gelir. 5188 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelikler, güvenlik sistemlerinin etkinliğini artırması için hareketli izleme imkanı sağlayan cihazların kullanımını teşvik eder. Bu cihazlar, PTZ (Pan-Tilt-Zoom) özelliği sayesinde görüntüyü yatay, dikey ve yakınlaştırma yaparak hareket ettirebilir.

Diğer şıkların yanlışlığı: A) Ölçü aleti içermeyen standart bir güvenlik kamerasıdır. C) Siyah beyaz görüntü veren eski teknoloji bir modeldir. D) Renkli görüntü sunan ancak hareket etmeyen sabit bir kameradır. E) Harmonik ölçme özelliği güvenlik kameralarında bulunmaz.

Bilinmesi gereken kural: SpeedDome, uzaktan kumanda veya otomatik programlarla yatay ve dikey hareket edebilen, görüntüyü yakınlaştırabilen hareketli kamera sistemidir.