Soru 1 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Anadolu Ticaret A.Ş. safha maliyeti sistemi uygulamaktadır. Dönem başı yarı mamul 8.000 birim (dönüşüm yönünden %25 tamamlanmış), döneme giren 50.000 birim, dönem sonu yarı mamul 8.000 birim (dönüşüm yönünden %50 tamamlanmış), tamamlanan 50.000 birimdir. İlk giren ilk çıkar (FIFO) yöntemine göre dönüşüm maliyetleri açısından eşdeğer ürün miktarı kaç birimdir?
- A)104.000 birim
- B)52.000 birim
- C)58.000 birim
- D)54.000 birim
- E)50.000 birim
Çözümü göster — doğru cevap B
FIFO'da yalnızca bu dönemde yapılan iş ölçülür; dönem başı yarı mamulün geçen dönemde tamamlanan kısmı hesaba katılmaz.
- Dönem başı yarı mamulün bu dönem tamamlanan kısmı:
8.000 × (100 − 25)% = 6.000 birim
- Bu dönem başlayıp tamamlanan birimler:
50.000 − 8.000 = 42.000 birim
- Dönem sonu yarı mamulün tamamlanan kısmı:
8.000 × %50 = 4.000 birim
Eşdeğer ürün = 6.000 + 42.000 + 4.000 = 52.000 birim
Ortalama maliyet yöntemiyle bulunacak sonuç (54.000 birim) daha yüksektir; çünkü ortalama yöntem dönem başı yarı mamulün geçmiş dönem işini de içine alır. Bu dönemin birim dönüşüm maliyeti = 90.000 ÷ 52.000 = 1,73 TL.
Soru 2 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Karadeniz Metal Ltd. Şti. tek safhada üretim yapmaktadır. Direkt ilk madde ve malzeme (DİMM) üretime girişte tamamen verilmekte, dönüşüm (işçilik + genel üretim) maliyetleri üretim süresince eşit dağılmaktadır. Döneme ilişkin veriler: dönem başı yarı mamul 2.000 birim, döneme giren 30.000 birim, tamamlanıp mamul stokuna alınan 27.000 birim, dönem sonu yarı mamul 5.000 birim (%75 tamamlanmış). Dönemin DİMM maliyeti 120.000 TL, dönüşüm maliyeti 160.000 TL'dir. Ortalama maliyet yöntemine göre tamamlanan bir mamulün birim maliyeti kaç TL'dir?
- A)8,95 TL
- B)8,75 TL
- C)5,82 TL
- D)9,11 TL
- E)10,37 TL
Çözümü göster — doğru cevap A
Adım 1 — Eşdeğer ürün miktarları. DİMM girişte tamamen verildiği için dönem sonu yarı mamul DİMM yönünden %100 sayılır: Eşdeğer ürün (DİMM) = 27.000 + 5.000 = 32.000 birim Dönüşüm maliyetleri üretim boyunca eklendiği için yarı mamul tamamlanma oranıyla çarpılır: Eşdeğer ürün (dönüşüm) = 27.000 + (5.000 × %75) = 30.750 birim
Adım 2 — Birim maliyetler. DİMM birim maliyeti = 120.000 ÷ 32.000 = 3,75 TL Dönüşüm birim maliyeti = 160.000 ÷ 30.750 = 5,20 TL
Adım 3 — Toplam birim maliyet. 3,75 + 5,20 = 8,95 TL
Sık yapılan hata: her iki maliyet unsuru için aynı eşdeğer ürün sayısını kullanmak. DİMM ile dönüşüm maliyetlerinin tamamlanma dereceleri farklıdır.
Soru 3 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Yıldız Elektrik A.Ş. safha maliyeti sistemi uygulamaktadır. Dönem başı yarı mamul 8.000 birim (dönüşüm yönünden %20 tamamlanmış), döneme giren 50.000 birim, dönem sonu yarı mamul 6.000 birim (dönüşüm yönünden %25 tamamlanmış), tamamlanan 52.000 birimdir. İlk giren ilk çıkar (FIFO) yöntemine göre dönüşüm maliyetleri açısından eşdeğer ürün miktarı kaç birimdir?
- A)51.900 birim
- B)52.000 birim
- C)53.500 birim
- D)70.065 birim
- E)58.000 birim
Çözümü göster — doğru cevap A
FIFO'da yalnızca bu dönemde yapılan iş ölçülür; dönem başı yarı mamulün geçen dönemde tamamlanan kısmı hesaba katılmaz.
- Dönem başı yarı mamulün bu dönem tamamlanan kısmı:
8.000 × (100 − 20)% = 6.400 birim
- Bu dönem başlayıp tamamlanan birimler:
52.000 − 8.000 = 44.000 birim
- Dönem sonu yarı mamulün tamamlanan kısmı:
6.000 × %25 = 1.500 birim
Eşdeğer ürün = 6.400 + 44.000 + 1.500 = 51.900 birim
Ortalama maliyet yöntemiyle bulunacak sonuç (53.500 birim) daha yüksektir; çünkü ortalama yöntem dönem başı yarı mamulün geçmiş dönem işini de içine alır. Bu dönemin birim dönüşüm maliyeti = 150.000 ÷ 51.900 = 2,89 TL.
Soru 4 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Marmara Sanayi Ltd. Şti. tek safhada üretim yapmaktadır. Direkt ilk madde ve malzeme (DİMM) üretime girişte tamamen verilmekte, dönüşüm (işçilik + genel üretim) maliyetleri üretim süresince eşit dağılmaktadır. Döneme ilişkin veriler: dönem başı yarı mamul 2.000 birim, döneme giren 60.000 birim, tamamlanıp mamul stokuna alınan 54.000 birim, dönem sonu yarı mamul 8.000 birim (%75 tamamlanmış). Dönemin DİMM maliyeti 100.000 TL, dönüşüm maliyeti 160.000 TL'dir. Ortalama maliyet yöntemine göre tamamlanan bir mamulün birim maliyeti kaç TL'dir?
- A)4,28 TL
- B)4,33 TL
- C)4,71 TL
- D)4,81 TL
- E)4,19 TL
Çözümü göster — doğru cevap A
Adım 1 — Eşdeğer ürün miktarları. DİMM girişte tamamen verildiği için dönem sonu yarı mamul DİMM yönünden %100 sayılır: Eşdeğer ürün (DİMM) = 54.000 + 8.000 = 62.000 birim Dönüşüm maliyetleri üretim boyunca eklendiği için yarı mamul tamamlanma oranıyla çarpılır: Eşdeğer ürün (dönüşüm) = 54.000 + (8.000 × %75) = 60.000 birim
Adım 2 — Birim maliyetler. DİMM birim maliyeti = 100.000 ÷ 62.000 = 1,61 TL Dönüşüm birim maliyeti = 160.000 ÷ 60.000 = 2,67 TL
Adım 3 — Toplam birim maliyet. 1,61 + 2,67 = 4,28 TL
Sık yapılan hata: her iki maliyet unsuru için aynı eşdeğer ürün sayısını kullanmak. DİMM ile dönüşüm maliyetlerinin tamamlanma dereceleri farklıdır.
Soru 5 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Kervan Lojistik A.Ş. safha maliyeti sistemi uygulamaktadır. Dönem başı yarı mamul 10.000 birim (dönüşüm yönünden %60 tamamlanmış), döneme giren 40.000 birim, dönem sonu yarı mamul 8.000 birim (dönüşüm yönünden %75 tamamlanmış), tamamlanan 42.000 birimdir. İlk giren ilk çıkar (FIFO) yöntemine göre dönüşüm maliyetleri açısından eşdeğer ürün miktarı kaç birimdir?
- A)27.300 birim
- B)48.000 birim
- C)63.000 birim
- D)42.000 birim
- E)50.000 birim
Çözümü göster — doğru cevap D
FIFO'da yalnızca bu dönemde yapılan iş ölçülür; dönem başı yarı mamulün geçen dönemde tamamlanan kısmı hesaba katılmaz.
- Dönem başı yarı mamulün bu dönem tamamlanan kısmı:
10.000 × (100 − 60)% = 4.000 birim
- Bu dönem başlayıp tamamlanan birimler:
42.000 − 10.000 = 32.000 birim
- Dönem sonu yarı mamulün tamamlanan kısmı:
8.000 × %75 = 6.000 birim
Eşdeğer ürün = 4.000 + 32.000 + 6.000 = 42.000 birim
Ortalama maliyet yöntemiyle bulunacak sonuç (48.000 birim) daha yüksektir; çünkü ortalama yöntem dönem başı yarı mamulün geçmiş dönem işini de içine alır. Bu dönemin birim dönüşüm maliyeti = 120.000 ÷ 42.000 = 2,86 TL.
Soru 6 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Toros Gıda A.Ş. tek safhada üretim yapmaktadır. Direkt ilk madde ve malzeme (DİMM) üretime girişte tamamen verilmekte, dönüşüm (işçilik + genel üretim) maliyetleri üretim süresince eşit dağılmaktadır. Döneme ilişkin veriler: dönem başı yarı mamul 5.000 birim, döneme giren 50.000 birim, tamamlanıp mamul stokuna alınan 45.000 birim, dönem sonu yarı mamul 10.000 birim (%75 tamamlanmış). Dönemin DİMM maliyeti 100.000 TL, dönüşüm maliyeti 80.000 TL'dir. Ortalama maliyet yöntemine göre tamamlanan bir mamulün birim maliyeti kaç TL'dir?
- A)3,34 TL
- B)4,00 TL
- C)3,43 TL
- D)3,27 TL
- E)3,67 TL
Çözümü göster — doğru cevap A
Adım 1 — Eşdeğer ürün miktarları. DİMM girişte tamamen verildiği için dönem sonu yarı mamul DİMM yönünden %100 sayılır: Eşdeğer ürün (DİMM) = 45.000 + 10.000 = 55.000 birim Dönüşüm maliyetleri üretim boyunca eklendiği için yarı mamul tamamlanma oranıyla çarpılır: Eşdeğer ürün (dönüşüm) = 45.000 + (10.000 × %75) = 52.500 birim
Adım 2 — Birim maliyetler. DİMM birim maliyeti = 100.000 ÷ 55.000 = 1,82 TL Dönüşüm birim maliyeti = 80.000 ÷ 52.500 = 1,52 TL
Adım 3 — Toplam birim maliyet. 1,82 + 1,52 = 3,34 TL
Sık yapılan hata: her iki maliyet unsuru için aynı eşdeğer ürün sayısını kullanmak. DİMM ile dönüşüm maliyetlerinin tamamlanma dereceleri farklıdır.
Soru 7 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Yıldız Elektrik A.Ş. safha maliyeti sistemi uygulamaktadır. Dönem başı yarı mamul 5.000 birim (dönüşüm yönünden %60 tamamlanmış), döneme giren 40.000 birim, dönem sonu yarı mamul 6.000 birim (dönüşüm yönünden %25 tamamlanmış), tamamlanan 39.000 birimdir. İlk giren ilk çıkar (FIFO) yöntemine göre dönüşüm maliyetleri açısından eşdeğer ürün miktarı kaç birimdir?
- A)18.750 birim
- B)45.000 birim
- C)37.500 birim
- D)39.000 birim
- E)40.500 birim
Çözümü göster — doğru cevap C
FIFO'da yalnızca bu dönemde yapılan iş ölçülür; dönem başı yarı mamulün geçen dönemde tamamlanan kısmı hesaba katılmaz.
- Dönem başı yarı mamulün bu dönem tamamlanan kısmı:
5.000 × (100 − 60)% = 2.000 birim
- Bu dönem başlayıp tamamlanan birimler:
39.000 − 5.000 = 34.000 birim
- Dönem sonu yarı mamulün tamamlanan kısmı:
6.000 × %25 = 1.500 birim
Eşdeğer ürün = 2.000 + 34.000 + 1.500 = 37.500 birim
Ortalama maliyet yöntemiyle bulunacak sonuç (40.500 birim) daha yüksektir; çünkü ortalama yöntem dönem başı yarı mamulün geçmiş dönem işini de içine alır. Bu dönemin birim dönüşüm maliyeti = 180.000 ÷ 37.500 = 4,80 TL.
Soru 8 · 2026/1 · Maliyet Muhasebesi
Meltem Makine A.Ş. tek safhada üretim yapmaktadır. Direkt ilk madde ve malzeme (DİMM) üretime girişte tamamen verilmekte, dönüşüm (işçilik + genel üretim) maliyetleri üretim süresince eşit dağılmaktadır. Döneme ilişkin veriler: dönem başı yarı mamul 2.000 birim, döneme giren 30.000 birim, tamamlanıp mamul stokuna alınan 28.000 birim, dönem sonu yarı mamul 4.000 birim (%75 tamamlanmış). Dönemin DİMM maliyeti 200.000 TL, dönüşüm maliyeti 90.000 TL'dir. Ortalama maliyet yöntemine göre tamamlanan bir mamulün birim maliyeti kaç TL'dir?
- A)9,06 TL
- B)2,29 TL
- C)9,35 TL
- D)10,36 TL
- E)9,15 TL
Çözümü göster — doğru cevap E
Adım 1 — Eşdeğer ürün miktarları. DİMM girişte tamamen verildiği için dönem sonu yarı mamul DİMM yönünden %100 sayılır: Eşdeğer ürün (DİMM) = 28.000 + 4.000 = 32.000 birim Dönüşüm maliyetleri üretim boyunca eklendiği için yarı mamul tamamlanma oranıyla çarpılır: Eşdeğer ürün (dönüşüm) = 28.000 + (4.000 × %75) = 31.000 birim
Adım 2 — Birim maliyetler. DİMM birim maliyeti = 200.000 ÷ 32.000 = 6,25 TL Dönüşüm birim maliyeti = 90.000 ÷ 31.000 = 2,90 TL
Adım 3 — Toplam birim maliyet. 6,25 + 2,90 = 9,15 TL
Sık yapılan hata: her iki maliyet unsuru için aynı eşdeğer ürün sayısını kullanmak. DİMM ile dönüşüm maliyetlerinin tamamlanma dereceleri farklıdır.