Soru 1 · 2024/112 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Aşağıdaki cihazlardan hangisi Nanogram seviyesindeki partikülleri-iz kalıntılarını tespit eder?
- A)Gaz dedektörü
- B)X-Ray cihazı
- C)Kart okuyucu
- D)El tipi metal arama dedektörü
- E)İz dedektörü
Çözümü göster — doğru cevap E
Doğru cevap E'dir. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler uyarınca, özel güvenlik görevlileri suç unsuru oluşturan veya delil teşkil eden izleri (parmak izi, DNA, kimyasal kalıntılar) tespit etmek için özel donanımlar kullanabilir. "İz dedektörü" (örneğin; poliflorokromatografi veya lüminesans cihazları), nanogram seviyesindeki partikülleri ve iz kalıntılarını tespit etmek üzere tasarlanmış özel cihazlardır.
Diğer şıkların yanlışlığı: A) Gaz dedektörleri sadece patlayıcı veya zehirli gazları algılar; B) X-Ray cihazları iç yapıyı görüntüler, yüzey izlerini değil; C) Kart okuyucular kimlik veya bilet okumak içindir; D) Metal dedektörleri sadece metal nesneleri tespit eder.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlileri, 5188 sayılı Kanun çerçevesinde suç unsuru oluşturan nanogram seviyesindeki iz kalıntılarını tespit etmek için özel "İz dedektörü" cihazlarını kullanır.
Soru 2 · 2024/112 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Aşağıdakilerden hangisi ilkyardımcıda bulunması gereken özelliklerden biri değildir?
- A)İyi bir iletişim becerisine sahip olmalıdır
- B)Sakin, kendine güvenmeli ve pratik olmalıdır
- C)Önce kendi can güvenliğini korumalıdır
- D)İlkyardımda kullanabileceği malzemeleri sürekli yanında taşımalıdır
- E)İlkyardım eğitimi almış olmalıdır
Çözümü göster — doğru cevap D
Doğru cevap D şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetleri Kanunu ve ilgili yönetmelikler, özel güvenlik görevlisinin ilkyardım yaparken mevcut ve gerekli malzemeleri kullanmasını öngörür; ancak malzemeleri sürekli yanında taşıma zorunluluğu getirmez. İlkyardım çantası genellikle iş yerinde veya araçta hazır bulundurulur.
Diğer şıkların yanlışlığı: A, B ve E şıkları ilkyardımcının sahip olması gereken temel yetkinliklerdir; C şıkkı ise TCK ve CMK kapsamında "kendi can güvenliğini koruma" ilkesi gereği öncelikli bir durumdur.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlisi ilkyardım yaparken malzemeyi sürekli yanında taşımak zorunda değildir, ancak eğitimli, sakin ve iletişim becerisine sahip olmalıdır.
Soru 3 · 2024/112 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Delici karın yaralanmalarında yapılacak ilk yardım aşamasında aşağıda belirtilen müdahale biçimlerinden hangisi yanlıştır?
- A)Ağızdan yiyecek ya da içecek bir şey verilmez
- B)Karın bölgesine saplanmış cisim varsa çıkartılır
- C)Dışarı çıkan organlar içeri sokulmaya çalışılmaz
- D)Üzerine geniş ve nemli temiz bir bez örtülür
- E)Yaşam bulguları sık sık izlenir
Çözümü göster — doğru cevap B
Doğru cevap B şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetleri Kanunu ve ilgili ilk yardım yönetmeliklerine göre, karın bölgesine saplanmış bir cisim asla çıkarılmamalıdır. Çıkarmak, yaralanan damarların kontrolsüz kanamasına ve iç organların daha fazla hasar görmesine neden olur. Bu durum, özel güvenlik görevlisinin temel görevi olan "can kurtarma" ilkesine aykırıdır.
Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı doğrudur çünkü sindirim sistemi yaralanmasında ağızdan beslenmek tehlikelidir; C şıkkı doğrudur, dışarı çıkan organlar geri itilmez; D şıkkı doğrudur, yara temiz ve nemli bezle örtülür; E şıkkı doğrudur, yaşam bulguları sürekli izlenmelidir.
Bilinmesi gereken kural: Karına saplanmış cisim, kendi başına çıkarılmamalı ve acil tıbbi müdahale beklenmelidir.
Soru 4 · 2024/112 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Solunum yolu zehirlenmelerinde öncelikle yapılması gereken ilkyardım uygulaması aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Olay yerinin hızla havalanması sağlanarak zehirli maddenin etkisi azaltılmaya çalışılır
- B)Hasta-yaralının ABC’si değerlendirilmelidir
- C)Hasta-yaralıya suni solunum uygulanmalıdır
- D)Hasta-yaralı koma pozisyonuna getirilmelidir
- E)112 aranarak yardım istenir
Çözümü göster — doğru cevap A
Doğru cevap A'dır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler, özel güvenlik görevlisinin ilk görevinin olay yerini güvenli hale getirmesini emreder. Solunum yolu zehirlenmelerinde ortamda zehirli madde varsa, ilk ve en kritik adım ortamı hızla havalandırmaktır; aksi takdirde kurtarıcı da zehirlenerek durumu kötüleştirir.
Diğer şıklar neden yanlıştır? B şıkkı (ABC değerlendirmesi) tehlikeli ortamda uygulanamaz, C şıkkı (suni solunum) ortam temizlenmeden tehlikelidir, D şıkkı (koma pozisyonu) zehirlenme anında öncelik değildir ve E şıkkı (112 aramak) ortam güvenli hale getirilmeden yapılması risklidir.
Bilinmesi gereken kural: Zehirli madde içeren ortamlarda ilk ve en önemli kural, kurtarıcıyı da korumak için ortamı derhal havalandırmaktır.
Soru 5 · 2024/112 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Çocuk ve bebekte ilk yardımcı yalnızsa 112 ne zaman aranır?
- A)Hemen aranır
- B)İlk yardımcı yalnızsa bilinç kontrolünden hemen sonra aranır
- C)İlk yardımcı tur temel yaşam desteğinden sonra etrafındaki kişilere aratır
- D)Kurtarıcı nefes verdikten sonra kendisi arar
- E)İlk yardımcı tur temel yaşam desteğinden sonra kendisi arar
Çözümü göster — doğru cevap E
Doğru cevap E'dir. 5188 sayılı Kanun ve TCK hükümleri gereği, özel güvenlik görevlisi ilk yardımcı olarak görev yaparken, çocuk ve bebekte yalnızsa 5 tur temel yaşam desteği (TLD) uyguladıktan sonra 112'yi aramalıdır. Bu kural, yetişkinlerdeki "hemen arama" kuralından farklıdır; çocuklarda kalp durması genellikle solunum yetmezliğinden kaynaklandığı için önce oksijenlenmeyi sağlamak önceliklidir.
Diğer şıklar neden yanlış? A) Yetişkinlerde geçerli olan "hemen arama" kuralı çocuklarda uygulanmaz. B) Bilinç kontrolü sonrası hemen arama, çocuklarda hayatta kalma şansını düşürür. C) Etrafındaki kişilere aratma, yalnız kalmış durumda uygulanamaz. D) Kurtarıcı nefes vermek, 5 tur TLD uygulamasından önce yapılmaz.
Bilinmesi gereken kural: Çocuk ve bebeklerde ilk yardımcı yalnızsa, 5 tur temel yaşam desteği uygulandıktan sonra 112 aranır.
Soru 6 · 2024/112 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Hasta taşımadaki genel kurallardan aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- A)İlk yardımcı kendi sağlığını riske atmamalıdır
- B)Güçlü olan kişi baş tarafında olmalıdır
- C)Hasta/Yaralı mümkün olduğunca az hareket ettirilmelidir
- D)Taşımada ayak tarafındaki kişi komut veren olmalıdır
- E)Taşımada baş tarafındaki kişi komut veren olmalıdır
Çözümü göster — doğru cevap D
Doğru cevap D şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetleri ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile ilgili ilk yardım yönetmeliklerine göre, hasta taşımada baş tarafındaki kişi komut vererek yönü belirler. Bu sayede ayak tarafındaki kişi hareketleri takip edebilir ve baş tarafındaki kişi hastanın durumunu kontrol edebilir. D şıkkı, komut verenin ayak tarafında olması gerektiğini söyleyerek bu temel ilkeyi tersine çevirdiği için yanlıştır.
Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı ilk yardımcının kendi güvenliğini tehlikeye atmaması gerektiğini doğru belirtir. B şıkkı, güçlü kişinin baş tarafında olması gerektiğini doğru ifade eder. C şıkkı, hastanın gereksiz hareket ettirilmemesi gerektiğini doğru söyler. E şıkkı ise komut verenin baş tarafında olması gerektiğini doğru belirtir.
Bilinmesi gereken kural: Hasta taşımada komut veren her zaman baş tarafında olmalı, ayak tarafındaki kişi ise komutları uygulayan olmalıdır.
Soru 7 · 2024/112 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Donmalarda yapılması gereken ilkyardım ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- A)Soğuk ile temas kesilir
- B)Hasta/yaralının yaşam bulguları değerlendirilir
- C)Hasta/yaralıya kuru giysiler giydirilir
- D)Su toplamış deri bölgeleri patlatılmaz
- E)Donmuş bölge kuvvetlice ovalanarak ısınması sağlanır
Çözümü göster — doğru cevap E
Doğru cevap E şıkkıdır. Soru "yanlış olanı" sorduğu için, donmuş bölgeyi kuvvetlice ovalamak kesinlikle yasaktır ve yanlıştır. 5188 sayılı Kanun ve Özel Güvenlik Yönetmeliği'nde belirtilen temel ilkyardım ilkelerine göre, donmuş doku ovalandığında buz kristalleri eriyerek doku hasarını artırır ve kalıcı hasara yol açar. Bu işlem, TCK ve CMK'da belirtilen "ihmal" veya "kusurlu davranış" kapsamına girebilecek bir hatadır.
Diğer şıklar doğrudur: A) Soğuk teması kesmek ilk adımdır. B) Yaşam bulguları her zaman değerlendirilmelidir. C) Kuru giysi ısı kaybını engeller. D) Su toplanan bölgeler patlatılmamalıdır.
Bilinmesi gereken kural: Donmuş bölge asla ovulmamalı, yavaşça ve kuru ısıtılarak tedavi edilmelidir.
Soru 8 · 2024/112 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Oyun parkında bisikletten düşen bir çocuğun yarasına yapılacak ilkyardım ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A)Yaradaki kanın rahat akması sağlanır
- B)Yaraya saplanan cisimler hızlıca çıkarılır
- C)Yaranın içine saplanan cisimler olup olmadığının anlaşılması için yara kurcalanır
- D)Mikrop kapmaması için yaraya ilaçlı krem sürülür
- E)Yara temiz bir bezle örtülür, kanama varsa bu bezle baskı yapılır
Çözümü göster — doğru cevap E
Doğru cevap E şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetleri Kanunu ve ilgili yönetmelikler gereği, özel güvenlik görevlilerinin temel görevi ilk yardım kurallarına uygun müdahale etmektir. Kanama varsa temiz bir bezle baskı uygulayarak kanamayı durdurmak ve yaranın enfeksiyon kapmasını önlemek için örtmek temel ilkedir.
Diğer şıklar neden yanlıştır: A) Kanın rahat akması kan kaybını artırır, bu yüzden kanama durdurulmalıdır. B) Saplanan cisimler çıkarılmamalı, sadece sabitlenmelidir; çıkarmak daha büyük hasara yol açar. C) Yara kurcalamak enfeksiyon riskini artırır ve hasarı derinleştirir. D) Yaraya rastgele krem sürmek enfeksiyon riskini artırır ve müdahaleyi zorlaştırır.
Bilinmesi gereken kural: Saplanan cisimler çıkarılmadan önce yara temiz bezle örtülür ve kanama varsa bezle baskı uygulanır.
Soru 9 · 2024/112 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Yetişkin bir hasta/yaralıya yapılacak temel yaşam desteği ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- A)Hasta/yaralının ikinci bir kazaya uğramaması için çevre güvenliği sağlanır
- B)Bilinç kontrolü yapılır
- C)Hasta/yaralı sert bir zemine sırt üstü yatırılır
- D)Hasta/yaralının hava yolu açıklığı değerlendirilmeden derhal kurtarıcı nefes verilir
- E)Hasta/yaralının solunum değerlendirilmesi için bak, dinle ve hisset uygulaması yapılır
Çözümü göster — doğru cevap D
Doğru cevap D şıkkıdır. Temel Yaşam Desteği (TYD) kurallarına göre, kurtarıcı nefes vermeden önce hava yolu açıklığı mutlaka değerlendirilmeli ve varsa tıkanıklık giderilmelidir. Hava yolu açık değilse yapılan nefes verme işlemi akciğerlere ulaşamaz ve zaman kaybına neden olur. Bu durum, 5188 sayılı Kanun ve ilgili yönetmeliklerde belirtilen "can kurtarma" ilkesine aykırıdır.
Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı çevre güvenliğini sağlayarak ikinci bir kazayı önler, bu doğrudur. B şıkkı bilinç kontrolü ilk adımdır, doğrudur. C şıkkı sert zemine yatırmak kalp masajı için gereklidir, doğrudur. E şıkkı bak-dinle-hisset yöntemi solunum değerlendirmesidir, doğrudur.
Bilinmesi gereken kural: Kurtarıcı nefes vermeden önce mutlaka hava yolu açıklığı kontrol edilmeli ve tıkanıklık varsa giderilmelidir.
Soru 10 · 2024/112 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Kesici alet yaralanması nedeniyle oluşan kanamalara yapılacak müdahalede ilkyardımcının yapması gereken ilk uygulama aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Yara bölgesine hemen dikiş atılır
- B)Damar uçları bulunarak bağlanır
- C)Toplardamar kanının akmasına izin verilir
- D)Damar yolu açılarak sıvı verilir
- E)Kanayan yerin üzerine temiz bir bezle baskı uygulanır
Çözümü göster — doğru cevap E
Doğru cevap E'dir. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetleri Kanunu ve ilgili yönetmelikler gereği, özel güvenlik görevlileri ilkyardım eğitimi almış olmalı ve kanamayı durdurmak için öncelikle temiz bir bezle baskı uygulamalıdır. Bu yöntem, kan kaybını en hızlı ve güvenli şekilde durdurur.
Diğer şıklar neden yanlıştır? A) Dikiş atmak, ilkyardımcının yetkisi dışındadır ve sadece sağlık personeli tarafından yapılmalıdır. B) Damar uçlarını bulmak ve bağlamak cerrahi bir işlemdir, ilkyardımcı bunu yapamaz. C) Kanamanın akmasına izin vermek, hayati tehlike yaratacak şekilde kan kaybını artırır. D) Damar yolu açmak ve sıvı vermek, sadece tıbbi personelin yapabileceği bir müdahaledir.
Bilinmesi gereken kural: Kesici alet yaralanmalarında ilkyardımcı olarak ilk ve en önemli uygulama, kanayan bölgeye temiz bir bezle doğrudan baskı uygulamaktır.