Soru 1 · 2025/118 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Ayak bileği kırığında aşağıdakilerden hangisi yapılmaz?
- A)Yaralının ayakkabıları çıkarılır
- B)Yaralının ayakkabıları çıkarılmadan bağları çözülür
- C)Sekiz şeklinde bandajla her iki ayak birlikte tespit edilir
- D)Yastık gibi yumuşak bir malzemenin üzerine koyularak ayak yukarıda tutulur
- E)Hasta-yaralı hareket ettirilmez
Çözümü göster — doğru cevap A
Doğru cevap A şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilk yardım yönetmeliklerine göre, ayak bileği kırığında ayakkabıyı zorla çıkarmak sinir ve damar hasarı riskini artırır; bu nedenle ayakkabı çıkarılmadan bağları çözülerek tespit yapılır. Diğer şıklar doğru uygulamalardır: B şıkkı ayakkabıyı çıkarmadan bağları çözmeyi, C şıkkı sekiz bandajla sabitlemeyi, D şıkkı yükseltmeyi ve E şıkkı hareketsizliği doğru ilk yardım adımları olarak tanımlar.
Bilinmesi gereken kural: Ayak bileği kırıklarında ayakkabıyı zorla çıkarmak yerine, bağları çözüp sekiz bandajla sabitleyerek yaralının hareket ettirilmesini engellemelisiniz.
Soru 2 · 2025/118 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Aşağıdakilerden hangisi acil taşıma tekniklerinde nakil sırasındaki temel kurallardan biri değildir?
- A)Herhangi bir tehlike söz konusu olmadığı sürece hasta/yaralı hareket ettirilmemelidir
- B)Hasta taşınırken bilinci kapalı ise ayıltılmaya çalışılmalıdır
- C)Tüm hareketleri yönlendirecek sorumlu bir kişi olmalıdır
- D)Nakil esnasında hasta/yaralının durumundaki değişiklikler (kanama gibi) oluş zamanı belirtilerek kayıt/not edilmelidir
- E)Hareketleri yönlendiren sorumlu kişi hasta/yaralının baş ve boyun kısmını tutarak hareketler için gereken komutları (dikkat, kaldırıyoruz gibi) vermelidir
Çözümü göster — doğru cevap B
Doğru cevap B şıkkıdır. 5188 sayılı Kanun ve ilk yardım yönetmeliklerine göre, bilinci kapalı yaralıyı ayırtmaya çalışmak, solunum yolunu tıkayabilir veya mevcut durumunu kötüleştirebilir; bu nedenle acil nakil sırasında temel kural, yaralının mevcut haliyle güvenli bir şekilde taşınmasıdır. A şıkkı doğrudur çünkü tehlike yoksa yaralı hareket ettirilmemeli, C şıkkı tek bir komuta ile kaosu önler, D şıkkı tıbbi kayıt zorunluluğudur ve E şıkkı boyun omurga koruması gerekliliğidir. Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı tehlike varsa hareket ettirilmesi gerektiği için kurala aykırı değildir, C şıkkı tek komuta kuralıdır, D şıkkı kayıt zorunluluğudur, E şıkkı boyun koruması gerekliliğidir. Bilinmesi gereken kural: Bilinci kapalı yaralıyı ayırtmaya çalışmak yerine, solunum yolunu açık tutarak güvenli nakil yapılmalıdır.
Soru 3 · 2025/118 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Kazazedenin bilinci açık ve olay yerinde iki ilk yardımcı mevcut ise aşağıdaki taşıma tekniklerinden hangisi daha uygundur?
- A)Altın beşik
- B)Sırttan taşıma
- C)İtfaiyeci yöntemi
- D)Sürükleme
- E)Köprü tekniği
Çözümü göster — doğru cevap A
Doğru cevap A) Altın beşiktir. 5188 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelikler gereği, özel güvenlik görevlileri ilk yardım konusunda yetkilidir. Bilinci açık ve olay yerinde iki ilk yardımcı varsa, kazazedenin omurga yaralanması şüphesi taşımadığı durumlarda bile, iki kişinin eş zamanlı ve dengeli taşıma yapabildiği "Altın Beşik" tekniği, kazazedenin baş, boyun ve omurga hizasını en iyi koruyan yöntemdir. Bu teknik, TCK ve CMK'da belirtilen "yarayı büyütmeme" ve "can güvenliği" ilkelerine tam uyum sağlar.
Diğer şıklar neden yanlıştır? B şıkkı (Sırttan taşıma) tek kişiye uygundur ve omurga koruması zayıftır. C şıkkı (İtfaiyeci yöntemi) tek kişiyle yapılır ve dengesizdir. D şıkkı (Sürükleme) sadece acil tehlike anında ve tek kişi varsa kullanılmalıdır. E şıkkı (Köprü tekniği) iki kişiyle yapılsa da omurga koruması Altın Beşik kadar etkili değildir.
Bilinmesi gereken kural: İki ilk yardımcı varsa, omurga koruması en yüksek olan Altın Beşik tekniği önceliklidir.
Soru 4 · 2025/118 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Elektrik yanıklarında yapılan ilk yardım uygulaması aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Yaralıya su ile müdahale edilmelidir
- B)Hasar gören bölgenin üzeri açık bırakılmalıdır
- C)Yaralıya dokunmadan önce elektrik akımı kesilmelidir
- D)Su toplamış yerler patlatılmalıdır
- E)İletken bir aletle yaralı kurtarılmalıdır
Çözümü göster — doğru cevap C
Doğru cevap C şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetleri Kanunu ve ilk yardım yönetmelikleri gereği, elektrik çarpması durumunda kurtarıcı da elektrik çarpması riskiyle karşı karşıya kalır. Bu nedenle, yaralıya dokunmadan önce mutlaka elektrik akımı kesilmeli veya akım kaynağından uzaklaştırılmalıdır. Bu, TCK ve CMK'daki "kendi güvenliğini sağlama" ve "tehlikeli duruma müdahale" ilkeleriyle de örtüşen hayati bir kuraldır.
Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı ıslak ortamda elektrik iletkenliğini artırarak kurtarıcıyı da tehlikeye atar; B şıkkı yanık bölgesini açık bırakmak enfeksiyon riskini artırır; D şıkkı patlatılan kabarcıklar enfeksiyon riskini doğurur; E şıkkı ise iletken alet kullanmak kurtarıcıyı da elektrik çarpmasına maruz bırakır.
Bilinmesi gereken kural: Elektrik çarpması durumunda ilk ve en önemli kural, kurtarıcıyı da korumak için akımın derhal kesilmesidir.
Soru 5 · 2025/118 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Sara krizinde yapılan ilk yardım uygulaması aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Kilitlenmiş çene açılmaya çalışılır
- B)Hasta sıkıca bağlanır
- C)Kolonya ve soğan koklatılır
- D)Kendi haline bırakılır ve kafasını çarpmaması için önlem alınır
- E)Baş çene pozisyonu verilir
Çözümü göster — doğru cevap D
Doğru cevap D'dir. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetleri Kanunu ve ilgili ilk yardım yönetmeliklerine göre, sara krizi sırasında hastaya müdahale etmemek ve yaralanmasını önlemek temel ilkedir. Kriz anında hastaya zorla müdahale etmek, çenesini açmaya çalışmak veya bağlamak, hastanın kendine zarar vermesine ve yaralanmasına neden olur. Bu nedenle, hastayı güvenli bir yere almak, kafasını sert cisimlere çarpmamasını sağlamak ve kriz bitene kadar kendi haline bırakmak en doğru uygulamadır.
Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı çene kilitlenmişken zorla açmak dişlere ve çene kemiğine zarar verir; B şıkkı hastayı bağlamak solunumunu engeller ve yaralanma riskini artırır; C şıkkı kolonya ve soğan gibi yöntemler bilimsel olarak geçerli değildir ve hastayı uyuşturabilir; E şıkkı ise sara krizinde standart bir pozisyon uygulaması değildir ve gereksiz hareket hastayı zorlayabilir.
Bilinmesi gereken kural: Sara krizinde hastaya hiçbir şey yedirmemeli, ağzını açmaya çalışmamalı ve sadece güvenli bir ortam sağlanmalıdır.
Soru 6 · 2025/118 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Kulağa yabancı cisim kaçmasında yapılan ilk yardım uygulaması aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Müdahale edilmez, tıbbi yardım istenir
- B)Sivri bir cisimle çıkarılır
- C)Su ile yıkanarak çıkarılır
- D)Kulağa süt ya da alkol damlatılır
- E)Kulak çöpü ile cisim çıkarılır
Çözümü göster — doğru cevap A
5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetleri Kanunu ve ilgili ilk yardım yönetmeliklerine göre, kulağa yabancı cisim kaçması durumunda özel güvenlik görevlisi tıbbi müdahale yetkisine sahip değildir. Bu tür durumlarda, kulağın hassas yapısı ve işitme sinirine zarar verme riski nedeniyle, sadece tıbbi yardım istenmesi (A şıkkı) doğru ve yasal uygulamadır.
Diğer şıklar neden yanlıştır? B şıkkı: Sivri cisimle çıkarmak kulak zarını delme riski taşır. C şıkkı: Su ile yıkamak bazı maddelerin şişmesine veya enfeksiyona yol açar. D şıkkı: Süt veya alkol damlatmak enfeksiyon riskini artırır. E şıkkı: Kulak çöpü ile çıkarmak cismin daha derine itilmesine neden olur.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlisi, kulağa yabancı cisim kaçması durumunda kendi başına müdahale etmez, derhal 112'yi arayarak tıbbi destek ister.
Soru 7 · 2025/118 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Olay yeri genellikle insanların telaşlı oldukları ortamlardır. Bu durumda ilk yardımcı sakin ve kararlı bir şekilde olayın sorumluluğunu alarak gerekli müdahaleleri doğru olarak yapmalıdır. Bunun için bir ilk yardımcıda aşağıdaki özelliklerin hangisinin olmaması gerekir?
- A)İnsan vücudu ile ilgili temel bilgilere sahip olmalı
- B)Önce kendi can güvenliğini sağlamalı
- C)Aceleci ve panik halde olmalı
- D)Eldeki olanakları değerlendirebilmeli
- E)Çevredeki kişileri organize edebilmeli ve onlardan yararlanabilmeli
Çözümü göster — doğru cevap C
Doğru cevap C şıkkıdır. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler gereği, bir özel güvenlik görevlisi olay yerinde sakin ve kararlı olmalıdır. Aceleci ve panik halde olmak, TCK ve CMK hükümlerine aykırı olarak hata yapma riskini artırır; bu durum görevin gereği olan "sakin ve kararlı" tutumla çelişir.
Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: A şıkkı, ilk yardımın temelini oluşturan anatomi bilgisi gerekliliğinden dolayı doğrudur. B şıkkı, 5188 sayılı Kanun ve meslek eti gereği önceliğin kendi can güvenliğini korumak olduğunu belirtir. D şıkkı, eldeki imkanları doğru kullanmak görevin temel şartıdır. E şıkkı ise çevreyi organize edebilmek, 5188 sayılı Kanun'un emir ve talimatlarına uygun hareket etme yükümlülüğünü ifade eder.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlisi olay yerinde panik yapmamalı, sakin ve kararlı bir şekilde sorumluluğu alarak müdahale etmelidir.
Soru 8 · 2025/118 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Sıcak çarpmasında, ilk yardım uygulamaları kapsamında aşağıdakilerden hangisinin yapılması uygun değildir?
- A)Hasta serin ve havadar bir yere alınır, sırtüstü yatırılır
- B)Giysiler çıkarılır
- C)Kol ve bacakları yükseltilir ve bilinci açıksa ağızdan sıvı verilir
- D)Hastaya şok pozisyonu verilir
- E)Koyu renkli kıyafetler giydirilir
Çözümü göster — doğru cevap E
Doğru cevap E şıkkıdır. Sıcak çarpması vakalarında, 5188 sayılı Özel Güvenlik Kanunu ve ilgili ilk yardım yönetmeliklerine göre, hastanın vücut ısısını düşürmek için koyu renkli kıyafetler giydirmek uygun değildir. Koyu renkler ısıyı emerek vücut ısısını daha da artırır; bu durum hayati tehlike oluşturur.
Diğer şıkların yanlışlığı: A şıkkı doğru bir uygulamadır, hastayı serin yere almak esastır. B şıkkı da doğrudur, giysilerin çıkarılması ısı kaybını sağlar. C şıkkı, bilinci açık hastaya sıvı vermek ve bacakları yükseltmek doğru bir müdahaledir. D şıkkı ise şok pozisyonu, kan dolaşımını desteklemek için uygulanması gereken doğru bir durumdur.
Bilinmesi gereken kural: Sıcak çarpması durumunda vücut ısısını düşürmek için açık renkli ve bol kıyafetler giydirilmeli, koyu renkli kıyafetlerden kesinlikle kaçınılmalıdır.
Soru 9 · 2025/118 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Vücuda gerekli olan gaz alışverişi görevini yaparak hücre ve dokuların oksijenlenmesini sağlayan vücut sistemi hangisidir?
- A)Hareket sistemi
- B)Boşaltım sistemi
- C)Sindirim sistemi
- D)Solunum sistemi
- E)Sinir sistemi
Çözümü göster — doğru cevap D
Doğru cevap D) Solunum sistemi'dir. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetleri Kanunu ve ilgili yönetmeliklerde belirtilen ilk yardım ve acil müdahale bilgileri gereği, vücutta gaz alışverişini (oksijen alımı ve karbondioksit atımı) sağlayan sistem solunum sistemidir. Bu sistem, hücrelerin oksijenlenmesini sağlayarak hayati fonksiyonların devamını temin eder.
Diğer şıkların yanlış olma nedenleri şunlardır: A şıkkı hareketi, B şıkkı atıkları, C şıkkı besinleri, E şıkkı ise uyarıları iletir.
Bilinmesi gereken kural: Özel güvenlik görevlileri, acil durumlarda vücut fonksiyonlarını tanıyarak doğru müdahaleyi yapabilmelidir.
Soru 10 · 2025/118 · Özel Güvenlik Meslek Bilgisi
Aşağıdaki yanıcı maddelerden hangisi C sınıfı yangınlara örnek olarak verilemez?
- A)Asetilen
- B)Propan
- C)Bütan
- D)Metan
- E)Gazyağı
Çözümü göster — doğru cevap E
C sınıfı yangınlar, sıvı ve gaz halindeki yanıcı maddelerin oluşturduğu yangınlardır. A, B, C ve D şıklarında yer alan aseton, propan, bütan ve metan gaz halindeki yanıcı maddelerdir; dolayısıyla C sınıfı yangın örneğidir. E şıkkındaki gazyağı ise sıvı haldeki yanıcı bir maddedir ve 5188 sayılı Kanun ile yangın sınıflandırma yönetmeliğine göre B sınıfı yangınlara dahildir. Bu nedenle gazyağı C sınıfı yangın örneği olarak verilemez.
Diğer şıkların yanlışlığı: A, B, C ve D şıkları gaz halindeki yanıcı maddeler olduğu için C sınıfı yangın örneği olarak doğru verilmiştir.
Bilinmesi gereken kural: Gaz halindeki yanıcı maddeler C sınıfı, sıvı halindeki yanıcı maddeler ise B sınıfı yangın olarak sınıflandırılır.