2013/1 YMM İleri Düzeyde Finansal Muhasebe Soruları ve Çözümleri

a) Aktif piyasa: Aşağıda yer alan koşulların tamamının bulunduğu piyasadır: -Piyasada ticareti yapılan mallar homojendir; -Normalde, bu malların her zaman için bir alıcısı ve satıcısı mevcuttur. -Fiyatlar kamuoyu tarafından öğrenilebilir. b) Nakit yaratan birim: Diğer varlıklardan veya varlık gruplarından sağlanan nakit girişlerinden büyük ölçüde bağımsız bir nakit girişi yaratan belirlenebilir en küçük varlık grubudur. c) Geri kazanılabilir tutar: Bir varlığın veya nakit yaratan birimin, satış maliyetleri düşülmüş gerçeğe uygun değeri ile kullanım değerinden yüksek olanıdır. d) Yararlı ömür:-Bir varlığın işletme tarafından kullanılabilmesi beklenen süreyi veya İşletme tarafından ilgili varlıktan elde edilmesi beklenen üretim sayısı veya benzeri üretim birimini ifade eder. e)Kullanım değeri: Bir varlık veya nakit yaratan birimden elde edilmesi beklenen gelecekteki nakit akışlarının bugünkü değeridir.

Raporlama döneminden (bilanço tarihinden) sonraki olaylar; raporlama dönemi sonu (bilanço tarihi) ile finansal tabloların yayımı için onaylandığı tarih arasında işletme lehine veya aleyhine ortaya çıkan olayları ifade eder. Raporlama döneminden (bilanço tarihinden) sonraki olaylar ikiye ayrılır: TMS 10/3 ve 7prg -Raporlama döneminden (bilanço tarihinden) sonraki düzeltme gerektiren olaylar; ( raporlama dönemi sonu (bilanço tarihi) itibarıyla ilgili olayların var olduğuna ilişkin kanıtları gösteren koşulların bulunduğu durumlar) ve -Raporlama döneminden (bilanço tarihinden) sonra düzeltme gerektirmeyen olaylar; (ilgili olayların raporlama döneminden (bilanço tarihinden) sonra ortaya çıktığını gösteren koşulların bulunduğu durumlar) İşletmeler; raporlama döneminden (bilanço tarihinden) sonraki düzeltme gerektiren olayların ortaya çıkması durumunda, ilgili kalem tutarı buna göre düzeltilir veya daha önce finansal tablolara alınmamış olanlar finansal tablolara alınır. TMS 10/8ve9prg Raporlama döneminden (bilanço tarihinden) sonraki düzeltme gerektirmeyen olaylar için, finansal tablolarda herhangi bir düzeltme yapılmaz. TMS 10/10prg Finansal tablolar, raporlama döneminden (bilanço tarihinden) sonraki olayları yansıtmadığından, finansal tablo kullanıcılarının, finansal tabloların onay tarihini bilmesi gerekir ve Finansal tabloların yayımı için onay tarihi ile onayın kimin tarafından yapıldığına ilişkin bilgiler kamuya açıklanır. İşletmenin ortakları veya başka taraflar, finansal tabloların yayımı sonrası finansal tabloları değiştirme gücüne sahipse, İşletme bu durumu açıklamalıdır. TMS 10/17 ve 18prg Raporlama dönemi sonu (bilanço tarihi) itibarıyla olan durum hakkında raporlama döneminden (bilanço tarihinden) sonra yeni bilgiler elde edilmesi durumunda; söz konusu durum yeni bilgiler çerçevesinde güncellenir. Raporlama döneminden (bilanço tarihinden) sonra elde edilen bilgiler; finansal tablolara alınan tutarları etkilemese bile, finansal tablolarda yapılan açıklamaların güncellenmesini gerektirir. TMS 10/19 ve 20prg Raporlama döneminden (bilanço tarihinden) sonraki düzeltme gerektirmeyen olayların önemli olması durumunda, bunların açıklanmaması finansal tablo kullanıcılarının finansal tabloları esas alarak aldıkları ekonomik kararları etkileyebileceğinden, bu olayların önemli her bir kategorisi için Olayın niteliği (esası) ve olayın tahmini finansal etkisi veya böyle bir tahminin yapılamadığına ilişkin dipnotlarda açıklama yapılması gereklidir. TMS 10/21prg

a) Faaliyet bölümü, bir işletmenin: -Hasılat elde edebildiği ve harcama yapabildiği (aynı işletmenin diğer kısımları ile yapılan işlemlere ilişkin hasılat ve giderler de dahil olmak üzere) işletme faaliyetlerinde bulunan, -Faaliyet sonuçlarının, bölüme tahsis edilecek kaynaklara ilişkin kararların alınması ve bölümün performansının değerlendirilmesi amacıyla işletmenin faaliyetlere ilişkin karar almaya yetkili mercii tarafından düzenli olarak gözden geçirildiği ve -Hakkında ayrı finansal bilgilerin mevcut olduğu bir kısmıdır. TFRS 8/5prg Birleştirmenin “finansal tablo kullanıcılarının, işletmenin gerçekleştirdiği faaliyetler ile faaliyette bulunduğu ekonomik ortamın niteliğini ve finansal etkilerini değerlendirmelerini mümkün kılan bilgileri açıklar” ilkesi ile uyumlu olması, bölümlerin benzer ekonomik özelliklere sahip ve bölümlerin aşağıdaki sayılanların her biri açısından benzer olmaları durumunda, iki veya daha fazla faaliyet bölümü tek bir faaliyet bölümü olarak birleştirilebilir: TFRS 8/1 ve 12prg -Ürün ve hizmetlerin niteliği; -Üretim süreçlerinin niteliği; -Ürün ve hizmetleri için müşteri türü veya sınıfı; -Ürünlerini dağıtmak veya hizmetlerini sunmak üzere kullandıkları yöntemler ve -Uygulanabilir olması durumunda bankacılık, sigorta veya kamu hizmetleri gibi düzenleyici çevrenin niteliği. Faaliyet bölümlerinin benzer ekonomik özellikler taşıması ve yukarıdaki paragrafta sıralanan birleştirme kriterlerinin çoğunluğunu paylaşmaları durumu ile sınırlı olmak üzere, işletme, sayısal alt sınırları karşılamayan faaliyet bölüm bilgileri ile sayısal alt sınırları karşılamayan diğer faaliyet bölüm bilgilerini, bir raporlanabilir bölüm oluşturmak üzere birleştirebilir. TFRS 8/14prg b) İşletme, aşağıdaki sayısal alt sınırlarından herhangi birini karşılayan her bir faaliyet bölümüne ilişkin bilgiyi ayrı raporlar: TFRS 8/13prg -İşletme dışı müşterilere yapılan satışlar ve bölümler arası satışlar veya transferler de dahil olmak üzere, raporlanan hasılatının, işletme içi ve dışı tüm faaliyet bölümlerinin toplam hasılatının yüzde 10’unu veya daha fazlasını oluşturması. -Raporlanan kârının veya zararının mutlak tutarının, (i) zarar bildirmemiş olan tüm faaliyet bölümlerinin birleştirilerek raporlanmış kârının, ve (ii) zarar bildirmiş olan tüm faaliyet bölümlerinin birleştirilerek raporlanmış zararının, mutlak rakamlarla, yüzde 10’u veya daha fazlası olması. -Varlıklarının, tüm faaliyet bölümlerinin toplam varlıklarının yüzde 10’u veya daha fazlası olması. Faaliyet bölümleri tarafından raporlanan toplam dış hasılatın işletmenin hasılatının yüzde 75’inden düşük olması durumunda, işletme hasılatının en az yüzde 75’i raporlanabilir bölümlere dahil oluncaya kadar, ek faaliyet bölümleri, yukarıdaki paragrafta yer alan kriterleri karşılamasalar dahi, raporlanabilir bölüm olarak tanımlanır. TFRS 8/15prg

a) Nakit akış tablosunda, döneme ilişkin nakit akışları; işletme faaliyetlerinin esas alındığı nakit akışlarına, yatırım faaliyetlerinin esas alındığı nakit akışlarına ve finansman faaliyetlerinin esas alındığı nakit akışlarına, dayalı bir biçimde sınıflandırılarak raporlanır. TMS7/10prg İşletme faaliyetleri: Bir işletmenin ana gelir getirici faaliyetleri ile yatırım ve finansman faaliyeti olmayan diğer faaliyetleri, İşletme faaliyetlerinden kaynaklanan nakit akışları, genellikle işletmenin ana gelir getirici faaliyetleriyle ilgili olup, net karın veya zararın belirlenmesinde yer alan işlem ve olaylardan kaynaklanır Yatırım faaliyetleri: Uzun vadeli varlıkların ve nakit benzerleri içerisinde yer almayan diğer yatırımların elde edilmesi ve elden çıkarılmasına ilişkin faaliyetleri, Finansman faaliyetleri: öz kaynaklar (Öz sermaye) ile yabancı kaynakların (borçlanmaların) yapısında ve tutarında değişiklik meydana getiren faaliyetleri, ifade eder. b) İşletme faaliyetlerine ilişkin nakit akışları aşağıdaki yöntemlere göre raporlanabilir. TMS 7/18prg

• Brüt nakit girişleri ve brüt nakit çıkışlarına ait ana grupların belirtildiği brüt (dolaysız) yönteme göre,
• Net kar/zararın, gayri nakdi işlemlerin, geçmiş veya gelecek işlemlerle ilgili nakit giriş veya çıkışları

tahakkuklarının veya ertelemelerinin ve yatırım veya finansman faaliyetleriyle ilgili nakit akışlarına ilişkin gelir veya gider kalemlerinin etkilerine göre düzeltildiği net (dolaylı) yönteme göre. Brüt yöntemde, önemli brüt nakit giriş ve çıkışları aşağıdaki kaynaklardan sağlanabilir: TMS 7/19prg -İşletmenin muhasebe kayıtlarından veya -Satışlar, satışların maliyeti (finansal bir kuruluş için faiz, benzeri gelir ile giderler) ve kapsamlı gelir tablosundaki diğer kalemlerin: Dönem içerisinde stoklar, faaliyetle ilgili ticari alacak ve borçlardaki değişiklikler, diğer nakit giriş ve çıkışı gerektirmeyen kalemler ve nakit etkisi, yatırım veya finansman nakit akışlarıyla ilgili olan kalemlerin etkisi dikkate alınarak düzeltilmesi ile. Net (Dolaylı) yöntemde, işletme faaliyetlerinden sağlanan nakit akışları, net dönem kâr veya zararının aşağıdaki işlem ve kalemlerin etkilerine göre düzeltilmesi ile tespit edilir: TMS 7/20prg -Dönem içerisinde stoklarda ve faaliyetle ilgili alacak ve borçlarda meydana gelen değişiklikler, -Amortisman, karşılıklar, ertelenmiş vergi, gerçekleşmemiş kambiyo kâr veya zararları ve iştiraklerin dağıtılmamış kârları gibi nakit dışı kalemler ve -Yatırım veya finansman faaliyetlerine ilişkin nakit akışlarından kaynaklanan diğer tüm kalemler. İşletme faaliyetlerinden kaynaklanan net nakit akışlarının net (dolaylı) yöntemde, yukarıdaki usuller yerine, kapsamlı gelir tablosunda yer alan hasılat ve giderler ile dönem içerisinde stoklarda ve faaliyetle ilgili alacak ve borçlarda meydana gelen değişimler esas alınarak sunulması da mümkündür.

TMS 23 “Borçlanma Maliyetleri” Standardının 8. Paragrafına göre, “İşletmelerce, bir özellikli varlığın elde edilmesi, inşaası veya üretimi ile doğrudan ilişkilendirilebilen borçlanma maliyetleri, ilgili özellikli varlığın maliyetinin bir parçası olarak aktifleştirilir. İşletmeler, diğer borçlanma maliyetlerini oluştukları dönemde gider olarak muhasebeleştirirler.” Standartta Özellikli varlıklar: Amaçlanan kullanıma veya satışa hazır duruma getirilebilmesi zorunlu olarak uzun bir süreyi gerektiren varlıklardır şeklinde tanımlanmıştır. Yine aynı standardın 7. Paragrafında , “Aşağıdakilerden herhangi biri koşullara bağlı olarak, özellikli varlık olabilir: Stoklar, imalat tesisleri,enerji üretim tesisleri, maddi olmayan duran varlıklar, yatırım amaçlı gayrimenkuller. Finansal varlıklar ve kısa süre içerisinde üretilen veya imal edilen stoklar özellikli varlık değildir. Elde edildiklerinde amaçlanan kullanıma veya satışa hazır hale gelen varlıklar da, özellikli varlık değildir.” Hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, makine imalatı için alınan kredinin faiz giderlerinin makinenin maliyetine eklenmesi gerekir. Buna göre, 01.10.2012 – 31.12.2012 dönemine ait etkin faiz yöntemine göre hesaplanan finansman giderinin, makinenin maliyetine eklenmesi gerekir. Hesap dönemine ait finansman gideri ( 1.024.313 Lira – 1.000.000 lira=) 24.313 Liradır. 31.12.2012 tarihinde yapılması gereken kayıtlar aşağıdaki gibidir. 780 Finansman Giderleri 24.313 300 Banka Kredileri 24.313 151 Yarı Mamuller – Üretim 24.313 781 Finansman Gid. Yans. Hesabı 24.313 781 Finansman Gid. Yans. Hesabı 24.313 780 Finansman Giderleri 24.313