e-BEAS Katılım Esaslı Genel Konular Soruları ve Çözümleri — 7. bölüm

İlgili hükümde İslam dininin dört temel kaynağının Kur’an-ı Kerim, Sünnet, İcma ve Kıyas olduğu açıkça belirtilmiştir.

Ticaret ve finans konuları da dâhil olmak üzere İslam dininin kaynağını oluşturan 4 temel unsur sırasıyla Kur’an-ı Kerim, Sünnet, İcma ve Kıyastır.

İlgili hükümde Peygamber Efendimizin bazen yaptıkları ve bazen de terk ettikleri ibadetlerin 'Genel Müstehap' olarak tanımlandığı açıkça belirtilmiştir. Bu tanım, soruda verilen ifadeyle birebir örtüşmektedir.

Genel Müstehap: Peygamber efendimizin (s.a.v.) bazen yaptıkları ve bazen de terk ettikleri ibadetlerdir.

İlgili hükümde sünnetin üç türü tanımlanmıştır. Bunlardan biri, Peygamberimizin başkalarının yaptığı eylemleri bizzat onaylamasıdır ve bu durum metinde açıkça 'takriri' olarak adlandırılmıştır. Bu nedenle soruda belirtilen tanım Takriri Sünnet'e karşılık gelmektedir.

Sünnet, Peygamberimizin (s.a.v) sözleri (kavli), kendi fiilleri ve bizzat onayladığı (takriri) başkalarının fiilleridir.

Viski gibi sarhoş edici içkilerin hükmü, Kur'an'da sarhoş edicilik nedeniyle yasaklanan şaraba kıyasla belirlenmiştir. Kıyas usulü, aynı gerekçe (sarhoş edicilik) taşıyan yeni bir durum için mevcut hükmün uygulanmasını sağlar. Bu nedenle viskinin içilmemesi hükmüne kıyas yoluyla varılmıştır.

Bu içkilerde şarap gibi sarhoş edicilik özellik taşıdığından kıyas yoluyla bu içkilerin de hüküm bakımından şarap gibi olduğu ve içilmemesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Soruda tanımlanan kavram, metinde Kıyas'ın tanımıyla birebir örtüşmektedir. Kıyas, Kur'an, sünnet veya icma ile belirlenen bir hükmün gerekçesinin, yeni bir meselede de var olması durumunda aynı hükmün uygulanması işlemidir.

Kıyas, daha önce Kur’an-ı Kerim, sünnet veya icma ile tespit edilmiş bir hükmün gerekçesi ile aynı gerekçeye sahip başka bir mesele hakkında aynı hükmü vermektir.

İlgili hükümde fıkıh kitaplarındaki konuların dört ana başlık altında toplandığı belirtilmiştir. Bu başlıklardan biri olan Muamelat'ın, faizin yasak olması gibi finansal işlemlere ilişkin hükümleri içerdiği açıkça ifade edilmiştir.

Muamelat: Faizin yasak olması gibi finansal işlemlere ilişkin hükümler

İlgili hükümde ibadet, muamelat, evlilik, miras ve ceza gibi konuları inceleyen hukuk dalının İslam Hukuku olduğu açıkça belirtilmiştir. Bu tanım, soruda verilen konuların tamamını kapsadığı için doğru cevabı doğrulamaktadır.

İbadet, muamelat (ticaret, finans), evlilik, miras ve ceza gibi konulara dair hükümleri inceleyen hukuk dalına da İslam Hukuku denir.

İlgili hükümde günümüzde Müslümanların çoğunluğunun takip ettiği hak mezheplerin Hanefi, Şafii, Maliki ve Hanbeli olduğu açıkça belirtilmiştir. Süryani mezhebi bu listede yer almadığı için doğru cevap Süryani'dir.

Günümüzde Müslümanların çoğunluğunun takip ettiği amelde hak mezhepler Hanefi, Şafii, Maliki ve Hanbeli mezhepleridir.