2017/2 SGS Mali Tablolar Analizi Soruları ve Çözümleri

Bu soruyu bir öğrenci arkadaşına anlatır gibi, adım adım ve çok basit bir dille çözelim. Sorunun doğru cevabı C) 40'tır.

Önce neden bu cevabın doğru olduğunu net bir şekilde açıklayalım, sonra diğer şıkların neden yanlış olduğunu ve hangi kuralı bilmemiz gerektiğini görelim.

1. Neden Cevap 40 (Şık C)?

Öncelikle soruda verilen "otofinansman oranı" formülünü hatırlayalım. Bu oran, işletmenin kendi kaynaklarından (iç kaynaklarından) ne kadarını kullandığını gösterir. Formül şöyledir:

> Otofinansman Oranı = (Ödenmiş Sermaye + Kâr Yedekleri + Geçmiş Yıl Kârı) / Toplam Varlıklar

Ancak bu soruda bize Toplam Varlıklar verilmemiş. Bu durumda formülü biraz daha pratik bir hale getirelim. Soruda bize "ödenmemiş sermaye" ve "ticari kâr" bilgisi verilmiş. Bu tür sorularda genellikle Toplam Varlıklar, Ödenmiş Sermaye + Kâr Yedekleri + Geçmiş Yıl Kârı + (Eksik olan kısım) şeklinde düşünülür.

Ama en basit yol şudur: Otofinansman oranı, işletmenin kendi kaynaklarının (sermaye + kâr) toplam varlıklara oranıdır.

Gelin verileri birleştirelim:

• Ödenmiş Sermaye: Soruda sermaye 60.000 ₺, ödenmemiş 10.000 ₺ denmiş.
• Ödenmiş Sermaye = 60.000 - 10.000 = 50.000 ₺ (Bu, işletmenin gerçekten cebine girmiş sermayesidir).
• Geçmiş Yıl Kârı: Soruda "geçmiş yıl zararı bulunmamaktadır" denmiş. Yani bu kısım 0.
• Kâr Yedekleri: İşletme 40.000 ₺ kâr elde etmiş ve bunun 10.000 ₺'sini kâr yedeği yapmış.
• Kâr Yedekleri = 10.000 ₺.
• İşletmenin İç Kaynakları (Ödenmiş Sermaye + Kâr Yedekleri):
• 50.000 (Ödenmiş Sermaye) + 10.000 (Kâr Yedekleri) = 60.000 ₺.

Şimdi formülün paydasını (Toplam Varlıkları) bulmamız gerekiyor. 2016 yılında otofinansman oranı 0,20 idi. 2016'da kâr yedeği yoktu (henüz 2017 kârı dağıtılmamıştı). O zaman 2016'daki formül şuydu:

• 0,20 = (Ödenmiş Sermaine) / (Toplam Varlıklar)
• 0,20 = 50.000 / Toplam Varlıklar
• Toplam Varlıklar = 50.000 / 0,20 = 250.000 ₺

2017 Yılına Geçelim: İşletme 2017'de 40.000 ₺ kâr elde etti. Bu kârın 10.000 ₺'si yedek yapıldı.

• Yeni İç Kaynaklar: 50.000 (Sermaye) + 10.000 (Yedek) = 60.000 ₺.
• Yeni Toplam Varlıklar: Eski Toplam Varlıklar (250.000) + Yeni Kâr (40.000) = 290.000 ₺.

Doğru cevap: C

Bu soruyu bir SMMM stajı sınavı sorusu gibi değil, sanki bir finans dersi veriyormuş gibi adım adım açıklayalım. Sorunun doğru cevabı C) İdeal şıkkıdır.

Neden Cevap "İdeal" (C) Şıkkı?

Soru kökünde geçen en önemli ifade şudur: "İçinde bulunduğu sektördeki en iyi şirketlere göre durumun karşılaştırılması."

Finansal analizde karşılaştırma yaparken üç temel yöntem vardır:

• Tarihsel Karşılaştırma: Şirketin kendi geçmişini (geçen yıl vs. bu yıl) kıyaslar.
• Bütçe Karşılaştırması: Şirketin kendi hedeflerini (bütçesini) gerçekleşenle kıyaslar.
• Sektör Karşılaştırması: Şirketin kendi sektöründeki ortalama şirketlerle kıyaslar.

Ancak soruda "ortalama" değil, "en iyi şirketler" (sektörün liderleri) kastediliyor. Bir işletmenin, sektördeki en mükemmel performansı gösteren rakiplerle kıyaslanması, o işletmenin "İdeal" veya "Standart" seviyesini belirlemesini sağlar. Bu analiz, "Biz sektördeki en iyisi kadar iyi miyiz?" sorusuna cevap arar. Bu nedenle, sektördeki en iyi şirketlere dayalı olan standart oranlar İdeal Oranlar olarak adlandırılır.

Diğer Şıklar Neden Yanlış?

• A) Sektör: Sektör oranları, sektördeki ortalama şirketlerle karşılaştırma yapar. Soruda "ortalama" değil, "en iyi" ifadesi geçtiği için bu şık yanlıştır.
• B) Bütçe: Bu, şirketin kendi yönetimi tarafından belirlenen hedef oranlardır. Dışarıdaki en iyi şirketlerle değil, kendi planlanan hedeflerle kıyaslanır.
• D) Tarihî: Bu, şirketin kendi geçmiş verileriyle (geçen yıl, 5 yıl önce) kıyaslanmasıdır. Dışarıdaki en iyi şirketlerle bir ilgisi yoktur.
• E) Sanayi: Bu bir karşılaştırma türü değil, sadece bir sektör türüdür. "Sanayi sektörü"nde olan bir şirketin analizinde kullanılabilir, ancak karşılaştırma yönteminin adı değildir.

Hangi Konuyu Bilmek Gerekir?

Bu soruyu çözmek için "Finansal Analiz Yöntemleri" ve "Karşılaştırma Türleri" konusunu iyi bilmelisin. Özellikle:

• İdeal Oranlar: Sektördeki en iyi performansı gösteren şirketlerin oranlarıdır.
• Sektör Oranları: Sektördeki ortalama şirketlerin oranlarıdır.
• Tarihsel Oranlar: Şirketin kendi geçmiş performans oranlarıdır.

Özetle; soruda "en iyi" kelimesi geçiyorsa, cevap her zaman "İdeal" oranlardır. Başarılar dilerim!

Bu soruyu bir SMMM stajı sınavı sorusu gibi ele alalım. Sorunun doğru cevabı E) Bilanço'dur.

Gelin, nedenini adım adım ve basit bir dille açıklayalım:

Neden Doğru Cevap "Bilanço"?

Soru senin "işletmenin finansmanı hangi fonlarla gerçekleştirilmiş" olduğunu sormuş. Bu ifadeyi şöyle çevirebiliriz: "İşletmenin elindeki varlıkları (dükkan, makine, nakit vb.) satın almak için parayı nereden buldu?"

Bunu bulmak için Bilanço'ya bakmamız gerekir. Çünkü Bilanço, bir işletmenin belirli bir tarih itibarıyla (örneğin 31 Aralık 2023'te) sahip olduğu durumu gösterir. Bilançonun iki ana tarafı vardır:

• Varlıklar: İşletmenin elindeki şeyler (Nakit, Alacaklar, Binalar).
• Kendi Kaynakları + Yabancı Kaynaklar: Bu varlıkları finanse etmek için kullanılan paralar. Yani parayı kim vermiş?
• Kendi Kaynakları: Ortakların koyduğu sermaye ve işletmenin karı.
• Yabancı Kaynaklar: Bankalardan alınan krediler, tedarikçilere borçlar.

Bilanço, tam olarak "Varlıklar = Kaynaklar" eşitliğini kurar. Yani işletmenin sahip olduğu şeylerin, kaynakların (kendi veya başkasının parasının) toplamına eşit olduğunu gösterir. Dolayısıyla, finansmanın hangi fonlarla (kendi sermayesi mi, borç mu?) yapıldığını görmek için en doğru ve kesin yer Bilanço'dur.

Diğer Şıklar Neden Yanlış?

Şimdi diğer seçeneklere neden bakamayacağımızı kısaca inceleyelim:

• A) Fon Akış Tablosu & B) Net İşletme Sermayesi Değişim Tablosu: Bu tablolar, bir dönem içindeki (örneğin bir yıl içindeki) değişimleri gösterir. Soruda ise "belirli bir tarih itibarıyla" ifadesi geçiyor. Fon akışı tabloları paraların giriş-çıkışını anlatır, o tarihteki finansman yapısını tek başına göstermez.
• C) Nakit Akış Tablosu: Bu tablo sadece nakit (eldeki para) giriş ve çıkışlarını gösterir. İşletmenin finansmanı sadece nakitle olmaz; borçlanma, sermaye artırımı gibi nakit dışı finansmanlar da vardır. Bu tablo finansmanın tamamını göstermez.
• D) Gelir Tablosu: Bu tablo bir dönem içindeki kar veya zararı gösterir. İşletmenin ne kadar kazandığını anlatır, ancak o parayı nereden bulduğunu veya borçluluk durumunu göstermez.

Hangi Konuyu Bilmelisin?

Bu soruyu çözmek için Finansal Tabloların İçeriği ve İşlevi konusunu iyi bilmelisin. Özellikle şunlara dikkat etmelisin:

• Bilanço: "Durum Tablosu"dur. Belirli bir tarihte işletmenin ne kadar malı var ve bu malların finansmanı nasıl yapılmış? (Varlıklar ve Kaynaklar).
• Gelir Tablosu: "Dönem Tablosu"dur. Belirli bir dönem içinde ne kadar kar/zarar edildi?
• Nakit Akış Tablosu: Sadece nakit hareketlerini gösterir.

Özetle: Soruda "belirli bir tarih" ve "finansmanın kaynağı" (varlıkların karşılanması) kelimeleri geçiyorsa, cevap her zaman Bilanço'dur.

Başarılar dilerim!

Bu soruyu bir öğrenci arkadaşına anlatır gibi, adım adım ve çok basit bir dille çözelim. Sorunun doğru cevabı C şıkkı (120.000 ₺)'dir.

Gelin önce doğru cevabın neden 120.000 olduğunu bulalım, sonra diğer şıkların neden uymadığına bakalım.

1. Doğru Cevabın Mantığı (Adım Adım Çözüm)

Bu soruyu çözmek için iki temel bilgiyi birleştirmemiz gerekiyor: Cari Oran ve Dikey Analiz.

Adım 1: Dönen Varlıkları Bulalım Soru bize "Aktif toplamı 200.000 ₺" ve "Dönen varlıkların yüzdesi %60" diyor. Dikey analizde, bir kalemin yüzdesi, o kalemin toplam aktif içindeki payıdır.

• Dönen Varlıklar = Aktif Toplamı × %60
• Dönen Varlıklar = 200.000 × 0,60 = 120.000 ₺

Adım 2: Cari Oran Formülünü Kullanalım Soru bize cari oranın 1,5 olduğunu söylüyor. Cari oran formülü şöyledir:

• Cari Oran = Dönen Varlıklar / Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar

Elimizdeki değerleri yerine koyalım:

• 1,5 = 120.000 / Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar

Buradan Kısa Vadeli Yabancı Kaynakları (Kısa Vadeli Borçları) bulalım:

• Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar = 120.000 / 1,5 = 80.000 ₺

Adım 3: Sürekli Sermayeyi Hesaplayalım Soru bizi "Sürekli Sermaye"yi bulmaya çağırıyor. Sürekli Sermaye formülü şudur:

• Sürekli Sermaye = Dönen Varlıklar - Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar

Bulduğumuz değerleri yerine koyalım:

• Sürekli Sermaye = 120.000 (Dönen Varlıklar) - 80.000 (Kısa Vadeli Borçlar)
• Sürekli Sermaye = 40.000 ₺

Doğru cevap: C

Doğru cevap E) 130.000 ₺'dir. Yatay analizde verilen 50.000 ₺ ve 20.000 ₺, kalemlerin cari tutarı değil, artış tutarıdır. Önce önceki dönem tutarlarını, sonra cari dönem tutarlarını bulmamız gerekir.

1. Brüt satış kârı

• Artış tutarı 50.000 ₺ ve artış oranı %25 → Önceki dönem BSK = 50.000 ÷ 0,25 = 200.000 ₺
• Cari dönem BSK = 200.000 + 50.000 = 250.000 ₺

2. Faaliyet kârı

• Artış tutarı 20.000 ₺ ve artış oranı %20 → Önceki dönem faaliyet kârı = 20.000 ÷ 0,20 = 100.000 ₺
• Cari dönem faaliyet kârı = 100.000 + 20.000 = 120.000 ₺

3. Cari dönem faaliyet giderleri

• Brüt satış kârı − Faaliyet giderleri = Faaliyet kârı
• Faaliyet giderleri = 250.000 − 120.000 = 130.000 ₺

Diğer şıklar neden yanlış?

• C) 100.000 ₺: Önceki dönemin faaliyet kârıdır (aynı zamanda önceki dönem faaliyet giderleri de 200.000 − 100.000 = 100.000 ₺'dir); soru cari dönemi soruyor.
• D) 120.000 ₺: Cari dönem faaliyet kârıdır, faaliyet gideri değildir.

Doğru cevap: E

Bu soruyu çözmek için aslında sadece iki temel kavramı ve basit bir formülü hatırlaman yeterli. Gel, adım adım birlikte çözelim.

1. Neden Doğru Cevap A (10) Şıkkıdır?

Öncelikle Brüt Kâr'ı bulmamız gerekiyor. Brüt kâr, işletmenin sattığı malların maliyetini düşmeden önceki kârıdır. Bunu bulmak için Net Satışlar'dan Satışların Maliyeti'ni çıkarırız.

• Net Satışlar: 400.000 ₺
• Satışların Maliyeti: 360.000 ₺

Brüt Kâr = Net Satışlar - Satışların Maliyeti Brüt Kâr = 400.000 - 360.000 = 40.000 ₺

Şimdi bu 40.000 ₺'nin, toplam satışların (400.000 ₺) yüzde kaçı olduğunu bulalım. Formül şöyledir:

Brüt Kârlılık Oranı = (Brüt Kâr / Net Satışlar) x 100

Hesaplayalım: (40.000 / 400.000) x 100 = 10%

Sonuç olarak brüt kârlılık oranı %10'dur. Bu yüzden doğru cevap A şıkkıdır.

2. Diğer Şıklar Neden Yanlış?

Diğer şıkların yanlış olmasının sebebi, formülde yapılan hatalı işlemlerdir:

• B (15), C (20), D (35) ve E (40): Bu şıklar, ya brüt kârı yanlış hesaplayan ya da formülde "Satışların Maliyeti"ni "Net Satışlar"a bölüp yanlış oran çıkaran kişiler tarafından üretilmiş sayılardır. Örneğin, 400.000'in 360.000'e oranı alınarak veya kâr ve maliyetin yerleri karıştırılarak bu hatalar oluşabilir. Ancak mantıklı bir hesapla (40.000 kârın 400.000 satışa oranı) sadece 10 çıkabilir.

3. Hangi Konuyu Bilmek Gerekir?

Bu soruyu çözmek için "Gelir Tablosu" ve "Finansal Oran Analizi" konularını bilmelisin.

Özellikle şunları ezberlemelisin:

• Brüt Kâr nasıl bulunur? (Satışlar - Satışların Maliyeti)
• Brüt Kârlılık Oranı formülü nedir? (Brüt Kâr / Net Satışlar)

Bu formülü bildiğin sürece, benzer soruları kolayca çözebilirsin. Başarılar!

Bu soruyu bir SMMM stajı sınavı sorusu gibi analiz edelim. Doğru cevap A şıkkıdır. Gel, nedenini adım adım açıklayalım.

Neden Doğru Cevap "A" (Önceki Dönem Gider ve Zararları)?

Bilanço, bir işletmenin belirli bir tarih (dönem sonu) itibarıyla mal varlığını ve borçlarını gösteren bir tablodur. Ancak "Önceki Dönem Gider ve Zararları" hesabı, bilançoda yer almaz.

Bunun temel nedeni muhasebe mantığı şudur:

• Dönem Sonu Kapanışı: Her yılın sonunda, o yılın kar veya zararını belirlemek için tüm gelir ve gider hesapları kapatılır.
• Yeni Dönem: Bir sonraki yıl (yeni dönem) başladığında, önceki yılın kar veya zararları artık "dönem karı/zararı" olarak değil, "Önceki Dönem Gider ve Zararları" hesabına aktarılır.
• Bilanço İlişkisi: Bu hesap, bilançonun Özkaynaklar bölümünde yer alan "Geçmiş Yıllar Karları" veya "Geçmiş Yıllar Zararları" hesabının bir alt hesabıdır. Ancak bilanço tablosu hazırlanırken, bu hesap kapatılır ve net kar/zarar tutarı doğrudan Özkaynaklar kısmına (Geçmiş Yıllar Karları/Zararları hesabına) yansıtılır. Yani bilanço tablosunda satır satır "Önceki Dönem Gider ve Zararları" diye bir satır yazmaz. O hesap, bilanço hazırlığı sırasında kapatılmış ve netleştirilmiş bir durumdur.

Dolayısıyla, bilanço tablosunda doğrudan bir satır olarak göremediğimiz tek hesap burasıdır.

Diğer Şıklar Neden Yanlış?

Diğer şıkların hepsi, bilançonun Dönen Varlıklar veya Uzun Vadeli Varlıklar bölümlerinde yer alan hesaplardır:

• B) Kuruluş ve Örgütlenme Giderleri: Bu giderler, bilançoda "Uzun Vadeli Varlıklar" altında "Kuruluş ve Örgütlenme Giderleri" kalemi olarak gösterilir. (Not: Muhasebe mevzuatına göre bu giderler belirli bir sürede amortismana tabi tutulur, ancak bilançoda varlık olarak durur).
• C) Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Maliyetleri: Bu, inşaat ve onarım işlerinin uzun vadeli olması nedeniyle "Uzun Vadeli Varlıklar" altında "Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Maliyetleri" hesabında yer alır.
• D) Hisse Senetleri İptal Karları: Bu hesap, "Özkaynaklar" bölümünde "Hisse Senetleri İptal Karları" olarak gösterilir. Bir öz kaynak hesabıdır ve bilançoda yer alır.
• E) Araştırma ve Geliştirme Giderleri: Bu giderler de "Uzun Vadeli Varlıklar" altında "Araştırma ve Geliştirme Giderleri" hesabında yer alır.

Özetle; B, C, D ve E şıkları bilançoda birer varlık veya öz kaynak kalemi olarak dururken, A şıkkı bilanço tablosunda satır olarak görünmez, çünkü dönem sonu kapanışında netleştirilip kapatılmıştır.

Hangi Konuyu Bilmek Gerekir?

Bu soruyu çözmek için "Dönem Sonu İşlemleri" ve "Bilanço Hesaplarının Sınıflandırılması" konusunu iyi bilmelisin.

Özellikle şunlara dikkat etmelisin:

• Gelir Tablosu ile Bilanço Farkı: Gelir tablosunda görülen geçici hesapların (dönem karı/zararı), bilançoda nasıl işlendiğini.
• Kapanış İşlemleri: Dönem sonu kapanışında hangi hesapların kapatılıp hangilerinin bilançoda kalıcı varlık/özkaynak olarak durduğunu.
• Varlık ve Yükümlülük Sınıflandırması: Uzun vadeli varlıklar (Kuruluş, Araştırma-Geliştirme, Yıllara yaygın inşaat) ve öz kaynaklar (Hisse iptal karları) ile geçici kar/zarar hesaplarının ayrımı.

Başarılar dilerim!