2008/1 YMM Dış Ticaret ve Kambiyo Mevzuatı Soruları ve Çözümleri

Yetkili Müesseseler: Bakanlıkça tespit edilen usul ve esaslar çerçevesinde dövize ilişkin işlemler yapmasına izin verilen ve kıymetli maden, taş ve eşyalara ilişkin işlemler de yapabilen anonim şirketlerdir. Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara İlişkin 2006 – 32/32 No.lu Tebliğ uyarınca yetkili müesseselerin kurulması için aranan şartlar şunlardır; a) Anonim şirket olması, b) Münhasıran yetkili müesseselerin faaliyet konuları ile iştigal etmek üzere kurulması, c) Ödenmiş sermayelerinin 250 bin Yeni Türk Lirasından az olmaması, ç) T.C. Ziraat Bankasına 80 bin EURO yatırılması, d) Kurucuların, müflis, konkordato ilan etmiş veya taksirli suçlar hariç olmak üzere affa uğramış olsalar dahi ağır hapis veya 5 yıldan fazla hapis yahut zimmet, nitelikli zimmet, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı suçlar ile istimal ve istihlak kaçakçılığı dışında kalan kaçakçılık suçları, resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, Devlet sırlarını açığa vurma, vergi kaçakçılığı, suçtan kaynaklanan mal varlığı değerlerini aklama suçlarından dolayı hüküm giymiş bulunmaması, e) Hisse senetlerinin nama yazılı olması ve nakit karşılığı çıkarılması, f) Ana sözleşmelerinin Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında mevzuat hükümlerine uygun olması, g) Şirketi temsile ve idareye selahiyetli yöneticilerden en az birinin yüksek öğrenim kurumlarından mezun ve mali konularda deneyimli olması, h)Türkiye’de yetkili müessese olarak faaliyette bulunmak isteyen yurt dışında yerleşik kişi- lerin bulundukları ülkede döviz alım satım işleri ile iştigal ettiklerinin belgelenmesi, şarttır. Yukarıda belirtilen şartlardan birini kaybeden veya taşımadığı tespit edilen yetkili müessese- lere, söz konusu eksikliklerin tamamlanmasını teminen en fazla 90 günlük süre verilir. Bu süre içerisinde yükümlülüğünü yerine getirmeyen yetkili müesseselerin faaliyet izni başka bir uyarıya gerek olmaksızın iptal edilir. Yukarda sayılan şartları yerine getiren şirketler bir dilekçe ekinde Hazine Müsteşarlığı’na başvurarak faaliyet izni belgesini almak suretiyle faaliyete geçerler. SORU 2) Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara İlişkin 2008-32/34 No.lu Tebliğ hükümleri uyarınca, bankaların ve Türkiye’de yerleşik kişiler tarafından, Türkiye’de veya yurt dışında yerleşik kişilere açılacak döviz kredileri hakkında bildiklerinizi yazınız.

Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara ilişkin 2008-32/34 No.lu Tebliğin 11. maddesi uyarınca, bankalar ve Türkiye’de yerleşik kişiler tarafından,Türkiye’de veya yurt dışında yerleşik kişilere aşağıdaki hallerde döviz kredileri açılabilir.

• Bankalar birbirlerine, bankacılık teamülleri çerçevesinde doğrudan veya uluslararası

sendikasyona katılım yoluyla, vade sınırı bulunmaksızın döviz kredisi açabilirler.

• Bankalar, Türkiye'de yerleşik kişilere yatırım mallarının ithalatının finansmanı için açtıkları

döviz kredilerinin üçte birine kadar işletme ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla döviz kredisi açabilirler.

• Bankalar, Türkiye'de yerleşik kişilere, kredi kartlarını yurt dışındaki harcamaları için $50.000.-lık

limit içerisinde rotatif kullandırabilirler. Ancak hesap bakiyelerinde $ 50.000.- lık limit üzerinde oluşacak depasmanın 30 gün içerisinde kapatılması gerekir. 4.Bankalar ve faktoring şirketleri tarafından ihracatçıların doğmuş veya doğacak alacaklarının devralınması suretiyle ihracatçılara döviz üzerinden fon kullandırılabilir. 5.Türkiye’de yerleşik kişilerce yurt dışında pay sahibi olduğu ortaklıklara, yurt dışındaki ana şirkete ve grup şirketlerine döviz veya Türk Lirası kredi açılabilir. 6.Bankalarca yurt dışında yerleşik kişilere açılacak döviz ve Türk Lirası krediler Türkiye’deki mevduat hesaplarına yatırılmak suretiyle de kullanılabilir. 7.Özelleştirme ihalelerine katılan Türkiye’de yerleşik kişiler veya yurtdışında yerleşik kişiler ile Türk ve yabancı firmaların katılımı ile oluşturulan ortak girişim gruplarına, ihale bedelinin finansmanı amacıyla bankalarca döviz kredisi açılabilir. SORU 3) a) 2007/11864 sayılı Hariçte İşleme Rejimi Kararı’nın amacını açıklayınız. b) 2005/8391 sayılı Dahilde İşleme Rejimi Kararı’nın amacını belirtiniz.

a) Hariçte İşleme Rejimi Kararının amacı; serbest dolaşımdaki eşyanın işlenmek, tamir edilmek veya yenilenmek üzere geçici olarak ihraç edilmesi ve işlem görmüş ürünün tam veya kısmi muafiyetten yararlanarak serbest dolaşıma girmesinin sağlanması ile ithal edi- len işlem görmüş ürünlerin aynısını veya benzerini üreten Türkiye'deki üreticilerin temel eko- nomik çıkarlarının olumsuz etkilenmemesi kaydıyla ihraç eşyasının satışının teşvik etmektir. b) Dahilde İşleme Rejimi Kararı; ihracatçılara dünya piyasa fiyatlarından hammadde temin etmek suretiyle ihracatı artırmak, ihraç ürünlerine uluslararası piyasalarda rekabet gücü kazandırmak, ihraç pazarlarını geliştirmek ve ihraç ürünlerini çeşitlendirmek amacıyla uygulamaya konulmuştur. SORU4 ) 30.10.1999 Tarih ve 99/13482 sayılı ithalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi hakkında Karar uyarınca, önlem alınmasını gerektiren haller ile alınacak önlemleri belirtiniz.

30.10.1999 Tarih ve 99/13482 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar uyarınca, önlem alınmasını gerektiren haller ile alınacak önlemler aşağıda belirtilmiştir. Önlem alınmasını gerektiren haller: dampinge veya sübvansiyona konu olan ithalatın Türkiye'de bir üretim dalında maddi zarara yol açması veya maddi zarar tehdidi oluşturması veya bir üretim dalının kurulmasını fiziki olarak geciktirmesidir. Şikayet konusu ithalata ilişkin soruşturma sırasında, dampingli veya sübvansiyonlu ithalatın varlığı ve bu ithalatın zarara neden olduğu konusunda ön belirlemeler yapılması halinde, soruşturma süresince zararın önlenmesi amacıyla, damping marjı veya sübvansiyon miktarı kadar veya zararı ortadan kaldırmaya yetecek daha az bir oran veya miktarda teminat şeklinde geçici önlem uygulanabilir. Soruşturma sırasında soruşturma konusu dampingli veya sübvansiyonlu ithalattan kaynakla- nan zararı ortadan kaldıracak şekilde menşe ülke, ihracatçı ülke veya ihracatçının taahhütleri kabul edilebilir. Soruşturma sonucunda dampingli veya sübvansiyonlu ithalatın varlığı ve bu ithalatın zarara neden olduğu belirlendiğinde, bu zararın önlenmesi amacıyla, damping marjı veya sübvansiyon miktarı kadar veya zararı ortadan kaldıracak daha az bir oran veya miktarda dampinge karşı vergi veya telafi edici vergi kesin önlem olarak alınır. 3