Soru 1 · 2023/2 · Harcama ve Servet Üzerinden Alınan Vergiler
6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu hükümleri ve ilgili mevzuatı kapsamında; özel iletişim
vergisinin konusunu, mükellefini, matrahını ve oranını açıklayınız (15 Puan).
b) 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) Kanunu ve ÖTV (I) Sayılı Liste Uygulama Genel Tebliği
kapsamında, “Vergi İndirimi” konusunu açıklayınız (10 Puan).
Komisyonun resmî cevabını gör
a) Özel iletişim vergisi (ÖİV), 6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu’nun 39 uncu maddesinde düzenlenmiştir. Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu ile görev veya imtiyaz sözleşmesi imzalayan, bu Kuruma bildirim yapılması veya bu Kurumca kullanım hakkı verilmesi yoluyla yetki elde eden işletmecilerin sağladıkları aşağıdaki hizmetler ÖİV’ye tabidir:
- Her nevi mobil elektronik haberleşme işletmeciliği kapsamındaki (ön ödemeli hatlara yüklemeler için
yapılan satışlar dahil) tesis, devir, nakil ve haberleşme hizmetleri.
- Radyo ve televizyon yayınlarının uydu platformu ve kablo ortamından iletilmesi hizmetleri.
- Kablolu, kablosuz ve mobil internet servis sağlayıcılığı hizmetleri.
- Yukarıda sayılanlar kapsamına girmeyen diğer elektronik haberleşme hizmetleri.
Bu hizmetlerin birlikte veya birbiriyle bağlantılı olarak verilmesi, ön ödemeli hat kullanıcıları tarafından yapılan yüklemelerin farklı oranlara tabi hizmetlerde kullanılması hallerinde, her hizmet tabi olduğu oran üzerinden vergilendirilir. Mobil telefon aboneliğinin ilk tesisinde, her yıl için belirlenen tutarda (21 nolu ÖİV Genel Tebliği uyarınca 2023 yılı için 260 TL) ayrıca ÖİV alınır. Bu tutar her yıl Vergi Usul Kanunu (VUK) uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanır, yüzde beşi aşmayan kesirler dikkate alınmaz. ÖİV’nin mükellefi, verginin konusuna giren yukarıda sayılı elektronik haberleşme hizmetlerini sunan işletmecilerdir. Verginin matrahı, Katma Değer Vergisi (KDV) matrahını oluşturan unsurlardan oluşur. Bir aya ait ÖİV, izleyen ayın 15 inci günü akşamına kadar beyan edilir ve ödenir. İlgili mevzuatına göre yetkilendirilen bu işletmecilerin hazineye ödeyecekleri payın hesaplanmasında ÖİV dikkate alınmaz. ÖİV, düzenlenecek faturalarda ayrıca gösterilir. Bu vergi KDV matrahına dahil edilmez, gelir ve kurumlar vergisi uygulamasında gider kaydedilmez ve hiçbir vergiden mahsup edilmez. ÖİV’nin oranı, 3469 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı uyarınca 30.01.2021 tarihinden itibaren % 10’dur. b) Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) Kanunu’nun 9 uncu maddesinde, vergiye tabi malların, yer aldığı listedeki başka bir malın imalinde kullanılması halinde, ödenen verginin Bakanlıkça belirlenen esaslara göre ödenecek vergiden indirilmesi suretiyle ÖTV’nin her mal için bir kez uygulanması öngörülmüştür. ÖTV (I) Sayılı Liste Uygulama Genel Tebliği kapsamında “Vergi İndirimi” konusuna ilişkin açıklamalar Tebliğ’in II/E bölümünde yapılmıştır. Buna göre, ÖTV mükelleflerinden vergisi ödenerek satın alınan (I) sayılı listede yer alan bir malın aynı listedeki başka bir malın imalinde kullanılması halinde, üretimde kullanılan mala isabet eden ÖTV tutarı, üretilen mal üzerinden hesaplanan ÖTV tutarından indirilebilir. Bu şekilde indirim konusu yapılabilecek azami ÖTV tutarı, satın alınan malların imalatta girdi olarak kullanılması suretiyle üretilen malın teslimine ilişkin hesaplanan ÖTV tutarını geçemez. Bununla birlikte, ÖTV ödenerek satın alınan malların aynı listede yer alan vergiye tabi başka bir malın imalinde kullanılması sonucu, ödenen verginin tamamının hesaplanan vergiden indirilememesi durumunda indirilemeyen vergi iade edilmez, ancak ilgili mevzuat çerçevesinde gider veya maliyet unsuru olarak dikkate alınabilir. İthal edilen (I) sayılı listedeki bir malın aynı listedeki başka bir malın imalinde kullanılması halinde, Kanun’un 3 üncü maddesi uyarınca bu listedeki malların ithalinde vergi doğmadığından, imal edilen malın tesliminde hesaplanacak ÖTV tutarından indirilecek bir ÖTV tutarı da olmayacaktır. Diğer taraftan, indirim uygulamasından yararlanılabilmesi için imal edilerek teslim edilen malın ÖTV’sinin beyan edilmesi gerekir. Bu durumda, imal edilen mallardan stoklarda bulunanlara isabet eden ÖTV indirim konusu yapılmaz. Ayrıca, imal edilen malın istisna kapsamında teslim edilmesi halinde de, bu malın imalinde kullanılan mallar için yüklenilen ÖTV indirim konusu yapılmaz. Soru 2- 3065 sayılı KDV Kanunu, KDV Genel Uygulama Tebliği ve diğer ilgili mevzuat düzenlemeleri kapsamında; a) İhracat istisnasına ilişkin iade talebi yönüyle, (A) firmasının yüklenilen KDV listesinde yer alan: i- Mal bedeline ilişkin KDV tutarını, ilgili mevzuatı da açıklayarak değerlendiriniz ve iadeye esas olup olamayacağını belirtiniz (5 Puan). ii- Dövizli alacak değerlemesi kur farkına ilişkin KDV tutarını, ilgili mevzuatı da açıklayarak değerlendiriniz ve iadeye esas olup olamayacağını belirtiniz (5 Puan). iii- Cezai şart olarak ödenecek tazminata ilişkin KDV tutarını, ilgili mevzuatı da açıklayarak değerlendiriniz ve iadeye esas olup olamayacağını belirtiniz (5 Puan). b) İthalat istisnası yönüyle, geri gelen mallarla ilgili gümrük müdürlüğü yazısına da cevap olmak üzere, Kasım 2020 döneminde vergi dairesince yapılması gereken işlemleri belirtiniz (10 Puan).