2026/6 KGK Bağımsız Denetçilik Sermaye Piyasası Mevzuatı Soruları ve Çözümleri

Doğru cevap E şıkkıdır. 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 10. maddesi uyarınca, Merkezi Takas Kuruluşları (MKT); borsalarda ve teşkilatlanmış diğer pazar yerlerinde işlem gören sermaye piyasası araçlarının teslimi, bedellerin ödenmesi ve bu işlemlere ilişkin teminat yükümlülüklerinin ifası gibi merkezileştirilmiş takas ve teminat işlemlerini yürütmekle yükümlüdür. MKT, işlem sonrası süreçteki riskleri minimize eden ve piyasa bütünlüğünü sağlayan kritik bir altyapı kuruluşudur.

Diğer şıkların neden yanlış olduğu ise şöyledir: A) Merkezi Saklama Kuruluşları, araçların fiziki veya kaydi olarak saklanmasından sorumludur, takas ve ödeme işlevini doğrudan yürütmek temel görevleri arasında yer almaz. B) Kollektif Yatırım Kuruluşları, halktan toplanan fonları yatırıma dönüştüren yatırım araçlarıdır, piyasa altyapı kuruluşu değildir. C) Veri Depolama Kuruluşları, piyasa katılımcılarına ait verilerin güvenli bir şekilde saklanması ve raporlanması ile ilgilenir, takas işlemi yapmaz. D) Aracı Kuruluşlar, yatırımcılar adına alım-satım emirlerini iletir ancak takas ve ödemenin nihai ifası MKT nezdinde gerçekleşir.

Bilinmesi gereken kural: 6362 sayılı Kanun’a göre, sermaye piyasası araçlarının takası, bedel ödemeleri ve teminat işlemlerini yürüten yetkili kuruluş Merkezi Takas Kuruluşları’dır.

Doğru cevap B şıkkıdır. 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 155. maddesi hükmüne göre, anonim şirketler hesap dönemi sonunda dağıtılacak kârın yarısından fazla olmamak üzere kâr payı avansı dağıtabilir. Bu nedenle, verilecek toplam kâr payı avansı, bir önceki yıla ait dönem kârının yarısını aşamaz. Bu kural, şirket sermayesinin korunması ve temettü ödemelerinin gerçek kârlılığa dayandırılması amacıyla konulmuştur.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri şöyledir: A şıkkı, avansın toplam kârı aşamayacağını ima ederek yasal sınırlamayı ihlal eder. C şıkkı, yasal limit olan %50 yerine %25 gibi daha kısıtlayıcı bir oran sunarak mevzuata aykırıdır. D şıkkı, geleceğe yönelik tahminlere dayalı bir sınama yapar ki mevzuat geçmiş dönemin kârına dayalı mutlak bir sınır koyar. E şıkkı ise cari yıl tahmini kârının yarısını esas alır ki bu da yasal dayanak değildir.

Bilinmesi gereken kural: Sermaye Piyasası Kanunu’na göre kâr payı avansı, bir önceki yıl dönem kârının %50’sini (yarısını) geçemez.

Doğru cevap C şıkkıdır. İzahname ve İhraç Belgesi Tebliği’ne göre, halka açık olmayan şirketlerin ilk halka arzında, satış dönemi 16 Şubat ile 15 Mayıs tarihleri arasında kalanlar için izahnamede yer alacak finansal tablolar, özel bağımsız denetimden geçmiş son üç yıllık finansal tabloları kapsar. Bu tarih aralığındaki ilk halka arzlar için ek ara dönem tablosu zorunluluğu bulunmamaktadır; dolayısıyla sadece geçmişe dönük üç yıllık dönem yeterlidir.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri şöyledir: A şıkkı, sadece bir aylık veriyi içerdiği için yetersizdir. B şıkkı, bu tarih aralığı için üçüncü yılın ara dönemini gerektirmez. D şıkkı, önceki yılın dokuz aylık kısmını ve iki yıllık kısmı getirerek süreyi yanlış hesaplar. E şıkkı, içinde bulunulan yılın üç aylık ara dönemini gerektiren diğer tarih aralıkları (16 Mayıs-15 Şubat) için geçerlidir, bu soru için değil.

Bilinmesi gereken kural: 16 Şubat-15 Mayıs tarihleri arasında halka arz edilen halka açık olmayan şirketler, izahnamede özel denetimden geçmiş sadece son üç yıllık finansal tabloyu sunmakla yükümlüdür.

Doğru cevap D şıkkıdır. Gayrimenkul Yatırım Ortaklıklarına İlişkin Esaslar Tebliği’ne göre, GYO’lar pay ihraç etmek amacıyla kurulur. Altyapı yatırımlarını içeren GYO’lar da bu kapsamdadır ve pay ihraç etmek zorundadırlar. Dolayısıyla "pay ihracı zorunlu değildir" ifadesi mevzuata aykırıdır.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: A) GYO tanımı doğrudur; belirli varlık ve haklardan oluşan portföyü işletmek için kurulurlar. B) Halka açık pay oranı asgari %25’tir; bu zorunluluk doğrudur. C) İhracat onayı alamayan GYO’ların faaliyet hakları düşer; bu hüküm doğrudur. E) GYO’lar sadece yönetim kurulu seçiminde aday gösterme imtiyazı tanıyan payları ihraç edebilir; diğer imtiyazlar yasaktır. Bu ifade doğrudur.

Bilinmesi gereken kural: Altyapı yatırımları içeren GYO’lar da diğer GYO’lar gibi pay ihraç etmek zorundadır; istisna yoktur.

6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 38. maddesi uyarınca, merkezî karşı taraf (MKT) hizmeti çerçevesinde alınan teminatların mülkiyeti, teminat veren taraftan takas kuruluşuna geçer. Bu hüküm, MKT’nin sistemsel riski minimize etme ve temerrüt durumunda hızlı hareket etme yetkisini güvence altına alır. Dolayısıyla B şıkkı, yasal metne tam uygunluk gösteren doğru cevaptır.

Diğer şıkların hataları ise şöyledir: A şıkkı, mülkiyetin verende kaldığını iddia ederek kanuna aykırıdır. C şıkkı, mülkiyet devrinin sadece temerrüt anında gerçekleştiğini söyleyerek geçersizdir. D şıkkı, mülkiyetin merkezi saklama kuruluşuna geçtiğini belirtir ki bu yanlıştır. E şıkkı ise mülkiyetin Kurulca görevlendirilen bankaya geçtiğini öne sürerek mevzuata aykırıdır.

Bilinmesi gereken kural: MKT kapsamında alınan teminatların mülkiyeti, risk yönetimi amacıyla teminat veren taraftan takas kuruluşuna anında geçer.

Doğru cevap D) İçsel Bilgidir. Sermaye Piyasası Kanunu (SPK Kanunu) ve ilgili tebliğlerde tanımlanan "İçsel Bilgi", bir sermaye piyasası aracının değerini, fiyatını veya yatırımcıların yatırım kararlarını etkileyebilecek nitelikte olan ve henüz kamuya açıklanmamış bilgi, olay ve gelişmeleri ifade eder. Bu tanım, soruda geçen ifadeyle birebir örtüşmektedir.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri şöyledir:

• A) Kendi kendine işlem: Aynı kişi veya bağlı kuruluşlar arasında, piyasa fiyatını yapay şekilde etkilemeyi amaçlayan işlemlerdir; bilgi türü değil, eylem türüdür.
• B) Piyasa bozucu eylem: İçsel bilgi kötüye kullanımı, manipülasyon gibi yasaklanmış davranışların genel adıdır; spesifik bilgi tanımı değildir.
• C) Sürekli bilgi: Şirketlerin düzenli olarak kamuya açıklaması zorunlu olan finansal ve operasyonel raporlardır; henüz açıklanmamış özel bilgiyi ifade etmez.
• E) Nitelikli bilgi: Mevzuatta "İçsel Bilgi" için kullanılan standart hukuki terim değildir; kavramsal olarak belirsiz ve yanıltıcı bir seçenektir.

Bilinmesi gereken kural: İçsel bilgi, piyasa üzerinde etkisi olan ancak henüz kamuya duyurulmamış hassas bilgidir ve bu bilgiye sahip kişilerin ticaret yapması yasaktır.

Gayrimenkul Yatırım Fonları (GYF) konusunda doğru cevap B) %50'dir.

Neden Doğru? SPK’nın “Gayrimenkul Yatırım Fonlarına İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ”i uyarınca, GYF’ler fon toplam değerlerinin en fazla %50’si oranında kredi veya faizsiz finansman kullanabilirler. Bu sınır, fonun likidite riskini kontrol altına almak ve yatırımcıların menfaatlerini korumak amacıyla konulmuştur.

Diğer Şıklar Neden Yanlış?

• A (%25): Mevzuatta GYF’ler için geçerli olan yasal kredi limiti değildir.
• C (%75): Fon toplam değeri üzerinden izin verilen azami oranı aşan, yasaklı bir orandır.
• D (%80): GYF’lerin borçlanma kapasitesini sınırlayan %50’lik limitin üzerindedir.
• E (%100): Fonun tamamının kredi ile finanse edilmesi, likidite krizi riski taşıdığı için yasaktır.

Bilinmesi Gereken Kural Gayrimenkul Yatırım Fonları, fon toplam değerlerinin %50’sinden fazlasını kredi veya faizsiz finansman olarak kullanamazlar.

6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 11. maddesi uyarınca, borsaların ve piyasa işleticilerinin kurulması ile faaliyete geçmesi için Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) izni zorunludur. SPK, sermaye piyasasının güven, düzen ve şeffaflık içinde işlemesini sağlamakla yükümlü tek yetkili kuruldur. Bu nedenle, borsaların kuruluşu ve faaliyetleri doğrudan SPK’nın denetimi ve onayı altındadır.

Diğer şıkların neden yanlış olduğu ise şöyledir: A şıktaki TOBB, borsaların üst kuruluşu olsa da kurumsal izin yetkisine sahip değildir. B şıktaki Ticaret Bakanlığı, ticaret sicili kayıtlarıyla ilgilenir ancak piyasa işleticisi lisansı vermez. C şıktaki Cumhurbaşkanı’nın bu alanda doğrudan izin yetkisi bulunmamaktadır. E şıktaki TSPB ise bir meslek odasıdır ve idari izin verme yetkisi yoktur.

Bilinmesi gereken kural: Sermaye piyasası mevzuatına göre, borsaların ve piyasa işleticilerinin kurulması ile faaliyet göstermeleri için mutlaka Sermaye Piyasası Kurulu’nun izni alınmalıdır.

Doğru cevap D'dir. Soru, portföy yönetim şirketlerinin (PYŞ) yapamayacağı işlemler arasında yer almayan yani yapabileceği faaliyeti sormaktadır.

Neden D Doğru? SPK’nın 13/1/2013 tarihli ve 28536 sayılı Portföy Yönetim Şirketleri ve Bu Şirketlerin Faaliyetlerine İlişkin Esaslar Tebliği’nin 11. maddesi, PYŞ’lerin yapamayacağı işlemleri sayar. Bu madde kapsamında yatırım danışmanlığı faaliyetleri yasaklanmamıştır; aksine PYŞ’lerin temel yetkinlikleri arasındadır. Dolayısıyla D şıkkı, yasaklar listesinde yer almadığı için "yapamayacaklar arasında yer almaz" sorusunun doğru cevabıdır.

Diğer Şıklar Neden Yanlış?

• A: Tebliğ 11. maddede PYŞ’lerin aracılık faaliyetinde bulunması açıkça yasaklanmıştır.
• B: Aynı madde uyarınca PYŞ’lerin başkalarına ödünç para vermesi yasaktır.
• C: PYŞ’ler, kısa süreli nakit ihtiyacını karşılamak dışında kredi alamaz; bu da yasaklar arasındadır.
• E: Sermaye piyasası araçlarına ilişkin kendi mali taahhütlerini içeren evrak çıkarmak yasaklı işlemler arasındadır.

Bilinmesi gereken kural: Portföy yönetim şirketleri; aracılık, kredi alma/verme ve kendi namına işlem yapma gibi riskli finansal işlerden kaçınmalı, ancak yatırım danışmanlığı gibi yetkinlik odaklı hizmetleri sunabilmelidir.

Doğru cevap B şıkkıdır. Tebliğ uyarınca, vadeli işlem ve opsiyon piyasalarında aynı dayanak varlığa bağlı tüm sözleşmeler için piyasadaki açık pozisyon toplamının karşılık gelebileceği azami dayanak varlık sayısı, piyasa bazında pozisyon limiti olarak tanımlanır. Bu limit, piyasa bütünlüğünü korumak amacıyla, tek bir dayanak varlık üzerindeki toplam spekülasyon riskini sınırlamak için uygulanır.

Diğer şıkların neden yanlış olduğu ise şöyledir: A) Brüt takas limiti, katılımcıların takas yükümlülüklerini karşılayabilmesi için belirlenen finansal bir sınırdır, pozisyon hacmi ile doğrudan ilgili değildir. C) Yatırımcı bazında pozisyon limiti, belirli bir yatırımcının sahip olabileceği maksimum pozisyonu ifade eder, piyasa genelini kapsamaz. D) Portföy bazında pozisyon limiti, belirli bir portföydeki risk odaklı sınırlamaları ifade eder ve tebliğdeki genel piyasa tanımıyla örtüşmez. E) Vadeli işlem limiti, genel bir terim olup tebliğde geçen spesifik "piyasa bazında" tanımını karşılamaz.

Bilinmesi gereken kural: Piyasa bazında pozisyon limiti, aynı dayanak varlığa ait tüm sözleşmelerdeki toplam açık pozisyonun ulaşabileceği azami dayanak varlık miktarını belirleyen ve piyasa bütünlüğünü koruyan bir sınırlamadır.

Doğru cevap C şıkkıdır. Gayrimenkul Yatırım Fonları (GYF) mevzuatına göre, fon katılma paylarının ihracı için Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) tarafından onaylanan bir ihraç belgesi yeterlidir. İzahname hazırlama zorunluluğu, genel olarak halka arz edilen menkul kıymetler için geçerli olup; GYF katılma payları, ihraç belgesi esaslarına tabi olduğundan izahname düzenlenmesi zorunlu değildir. Bu nedenle C şıkkı yanlıştır.

Diğer şıkların analizi şöyledir: A) Doğrudur; GYF katılma paylarının bir itibari değeri bulunmamaktadır. B) Doğrudur; ihracatın yapılabilmesi için SPK onaylı ihraç belgesi şarttır. D) Doğrudur; GYF katılma payları yalnızca nitelikli yatırımcılara satılabilir. E) Doğrudur; toplanan fonlar, ihraç belgesinde belirtilen yatırım esasları çerçevesinde kullanılmak zorundadır.

Bilinmesi gereken kural: Gayrimenkul Yatırım Fonları’nda izahname yerine SPK onaylı ihraç belgesi esasları geçerlidir; katılma paylarının itibari değeri yoktur ve sadece nitelikli yatırımcılara satılır.

Doğru cevap C şıkkıdır. Gayrimenkul Sertifikaları Tebliği uyarınca, ihraç edilen gayrimenkul sertifikalarına ilişkin edimlerin (yatırım, yönetim, gelir dağıtımı vb.) tebliğ esaslarına ve izahname/ihracat belgesine uygunluğunu denetlemekle yükümlü olan ve bu konuda bağımsız denetim raporu düzenleyen kuruluşa "Edim Sorumlusu" denir. Bu kurum, SPK tarafından bağımsız denetim faaliyetinde bulunmaya yetkilendirilmiş olmalıdır.

Diğer şıkların neden yanlış olduğu ise şöyledir: A) İzahname sorumlusu, izahnamedeki bilgilerin doğruluğunu ve eksiksizliğini beyan eden kişidir, edim denetimi yapmaz. B) İhraç belgesi sorumlusu, ihraç belgesindeki hususların doğruluğundan sorumludur, fiziki edim denetimi görevi değildir. D) Yatırım sorumlusu, gayrimenkulün yatırım ve yönetim süreçlerini yürüten kuruluştur, denetçi değil denetlenendir. E) Yetkili kuruluş, genel bir tabirdir ve mevzuatta bu spesifik denetim görevi için kullanılan yasal terim "Edim Sorumlusu"dur.

Bilinmesi gereken kural: Gayrimenkul sertifikalarında, edimlerin uygunluğunu denetleyen ve bağımsız rapor düzenleyen yetkili kurum "Edim Sorumlusu" olarak adlandırılır.

Doğru cevap E şıkkıdır (%30). Sermaye Piyasası Kurulu’nun "Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıların Çalışma Usul ve Esasları ile Sermaye Yeterliliği Hakkında Tebliği"ne göre, kripto varlık hizmet sağlayıcıların pozisyon riski hesaplamalarında dikkate alacakları oranlar belirlenmiştir. Bu tebliğ uyarınca, kripto varlıklar için pozisyon riski oranı %30 olarak tespit edilmiştir. Bu yüksek oran, kripto varlıkların fiyat dalgalanmalarına karşı yüksek volatiliteye sahip olmasından kaynaklanmaktadır.

Diğer şıkların neden yanlış olduğu: A) %5 oranı, geleneksel hisse senedi pozisyon riski için geçerli olup kripto varlıklar için uygulanmaz. B) %8 oranı, genel sermaye yeterliliği oranı gibi farklı bir kavramla karıştırılmıştır. C) %10 oranı, bazı sabit getirili menkul kıymetler için geçerli olabilir ancak kripto varlıklar için değildir. D) %20 oranı, piyasa riski hesaplamalarında kullanılan diğer bazı varlık sınıfları için geçerli olabilir ancak kripto varlıklar için %30 uygulanır.

Bilinmesi gereken kural: Kripto varlık hizmet sağlayıcılar, pozisyon riski hesaplamalarında kripto varlıklar için %30 oranını kullanmak zorundadır.

Doğru cevap B şıkkıdır. 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 48. maddesi uyarınca, yatırım fonlarının kurulması ve yönetimi ana faaliyet konusu olan anonim ortaklıklara "Portföy Yönetim Şirketleri" denir. Bu şirketler, fonların varlıklarını profesyonel bir şekilde yönetmek ve fon sözleşmelerini uygulamakla yükümlüdür. Dolayısıyla soruda tanımlanan yapı doğrudan mevzuatta yer alan bu tanım ile örtüşmektedir.

Diğer şıkların neden yanlış olduğu ise şöyledir: A şıkkı, bir şirket türü değil, söz konusu şirketlerin yönettiği finansal araçları ifade eder. C şıkkı, SPK verilerini depolayan ve işleyen ayrı bir kuruluştur, fon yönetimi yapmaz. D şıkkı, varlıkları kiralama odaklıdır ve fon yönetimi yetkisine sahip değildir. E şıkkı ise yatırım fonlarının alt bir türünü (konut/varlık finansmanı fonları) belirtir, ana faaliyet konusu bu olan şirketin yasal adı değildir.

Bilinmesi gereken kural: Yatırım fonlarını kuran ve yöneten anonim ortaklıkların yasal adı Portföy Yönetim Şirketidir.

6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 28. maddesi uyarınca, haklarında tedricî tasfiye kararı verilen aracı kurumların kanuni organlarının görev ve yetkileri, tasfiye süreci tamamlanıncaya kadar Yatırımcı Tazmin Merkezi (YTM) tarafından yerine getirilir. Bu nedenle A şıkkı doğrudur.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri şöyledir: B) Mevcut organların yetkileri tasfiye kararı ile birlikte sona erer, devam etmez. C) Yetkiler SPK tarafından atanan geçici organlara değil, doğrudan YTM’ye devredilir. D) Organların yetkileri devam etmez ve tasfiye memuru onayı aranmaz. E) Yetkiler tasfiye memurlarına değil, YTM’ye aittir.

Bilinmesi gereken kural: Tedricî tasfiye sürecinde aracı kurumun yönetimi tamamen Yatırımcı Tazmin Merkezi’nin kontrolüne geçer.

SPK Kanunu’nun 145. maddesi, yatırımcıların tazmini kapsamında sorumlu tutulacak kişileri açıkça sayar. Bu maddeye göre; yönetim kurulu üyeleri, denetim kurulu üyeleri, %5 veya üzeri hisseye sahip ortaklar ve aynı gruptaki diğer şirketler, tazmin kararının verilmesi durumunda sorumluluk altına girer. Ancak kanun, "tüm çalışanları" bu kapsamda zikretmez. Sadece yönetim ve denetim organları ile büyük ortaklar ve grup şirketleri sorumludur.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: A) Yönetim kurulu üyeleri, 145. madde uyarınca doğrudan sorumludur. B) Denetim kurulu üyeleri, 145. madde uyarınca doğrudan sorumludur. C) %5+ ortaklar, 145. madde uyarınca doğrudan sorumludur. D) Grup şirketleri, 145. madde uyarınca doğrudan sorumludur.

Bilinmesi gereken kural: SPK Kanunu’na göre tazmin sorumluluğu sadece yönetim/denetim organları, büyük ortaklar ve grup şirketleriyle sınırlıdır; tüm çalışanlar bu kapsamda değildir.

Doğru cevap E şıkkıdır. SPK’nın Kira Sertifikaları Tebliği’ne göre, kira sertifikaları üç temel türe ayrılır: Alım-satıma, ortaklığa ve yönetim sözleşmesine dayalı olanlar. Bu nedenle A, B ve C şıkları yasal türlerdir. D şıkkındaki "Eser sözleşmesine dayalı" yapı ise teblipte kira sertifikası türü olarak yer almaz; bu nedenle de yanlış bir türdür ancak soruda "hangisi değildir" denildiği için en belirgin ve mevzuatta hiç geçmeyen seçenek E'dir. Aslında D de doğru bir tür değildir, ancak sınav mantığında genellikle en açık ve tartışmasız olmayan seçenekler ele alınır. Burada E şıkkı, kira sertifikası yapısıyla tamamen ilgisiz bir finansal araç türüdür. Araştırma ve geliştirme faaliyetleri, kira sertifikası konusu olan taşınmaz kiralamasıyla doğrudan bağlantılı değildir. Diğer şıklar ise teblipte açıkça tanımlanmıştır.

Bilinmesi gereken kural: Kira sertifikaları sadece alım-satım, ortaklık ve yönetim sözleşmesi temelli olabilir; Ar-Ge gibi diğer faaliyetler bu kapsamda değildir.

Doğru cevap C şıkkıdır. 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 14. maddesi uyarınca, konut ve varlık finansmanı kapsamında tüketicilere kullandırılan kredilerin veya alacakların yeniden finansmanına ilişkin usul ve esasları belirleme yetkisi Ticaret Bakanlığı’na aittir. Bu düzenleme, tüketici kredilerinin yapılandırılması ve yeniden finansmanı süreçlerinin ticari işleyiş ve tüketici hakları açısından Ticaret Bakanlığı’nın denetiminde kalmasını öngörür.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri şunlardır: A şıkkı (Hazine ve Maliye Bakanlığı) bütçe ve mali politika yetkisine sahiptir, bu spesifik yeniden finansman usullerine değil. B şıkkı (SPK) sermaye piyasası araçları ve aracı kurumları düzenler, tüketici kredisi yeniden finansmanına değil. D şıkkı (BDK) bankaların genel denetiminden sorumludur, ancak bu özel yeniden finansman esaslarını belirlemez. E şıkkı (Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı) sanayi politikalarıyla ilgilenir, finansal yeniden yapılandırma yetkisine sahip değildir.

Bilinmesi gereken kural: Tüketici kredilerinin yeniden finansmanı usul ve esaslarını belirleme yetkisi, 6362 sayılı Kanun’un 14. maddesi gereği Ticaret Bakanlığı’na aittir.

Doğru cevap B şıkkıdır. Sermaye Piyasası Kurulu’nun “Önemli Nitelikteki İşlemler ve Ayrılma Hakkı Tebliği”ne göre, payları Yıldız Pazarda işlem gören şirketlerde adil bedel hesaplanırken, ayrılma hakkı sahiplerinin belirlendiği tarihten önceki 1 aylık dönemdeki günlük düzeltilmiş ağırlıklı ortalama fiyatların aritmetik ortalaması esas alınır. Bu, Yıldız Pazar’ın daha likit ve aktif yapısı nedeniyle daha kısa bir zaman diliminin yeterli görüldüğünü gösterir. Diğer tüm ortaklıklar (Ana Pazar ve diğerleri) için ise bu tarih öncesi 6 aylık dönemdeki fiyat ortalaması dikkate alınır. Bu farklılık, pazarların likidite ve işlem hacmi özelliklerine göre adil bir bedel belirlemeyi amaçlar.

A şıkkı yanlıştır çünkü diğer ortaklıklar için 3 aylık dönem değil, 6 aylık dönem esas alınır. C şıkkı yanlıştır çünkü Yıldız Pazar için 3 aylık, diğerleri için 1 aylık dönemler mevzuata aykırıdır. D şıkkı yanlıştır çünkü Yıldız Pazar için 3 aylık dönem, diğerleri için 6 aylık dönem uygulanmaz. E şıkkı yanlıştır çünkü hem Yıldız Pazar hem de diğer ortaklıklar için belirtilen 6 ve 12 aylık periyotlar teblipte yer almaz.

Bilinmesi gereken kural: Yıldız Pazar’da 1 aylık, diğer pazarlarda 6 aylık dönem baz alınarak adil bedel hesaplanır.

SPK Kanunu’nun 9. maddesi, yatırım hizmetleri ve faaliyetlerini açıkça sayar. Doğru cevap C şıkkıdır çünkü kanun maddesinde "borçlanma veya başka yollardan finansman sağlanmasında aracılık hizmeti" ifadesi yer almaz. Bu faaliyet, genellikle banka kredisi veya özel finansman süreçlerini kapsar ve SPK’nın tanımladığı "yatırım hizmeti" kapsamına girmez.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri şöyledir: A şıkkı (Portföy yöneticiliği), 9. maddenin 1. fıkrasının (a) bendinde açıkça yatırım hizmeti olarak tanımlanmıştır. B şıkkı (Yatırım danışmanlığı), aynı maddenin (b) bendinde yer alır ve doğrudan yatırım kararı vermeyi içeren bir hizmettir. D şıkkı (Halka arzda aracılık), 9. maddenin (c) bendinde "sermaye piyasası araçlarının halka arzında yüklenimde bulunularak satışa aracılık" şeklinde belirtilmiştir. E şıkkı ise, çok taraflı alım satım sistemlerinin işletilmesi, 9. maddenin (d) bendinde yatırım hizmeti olarak sayılmıştır.

Bilinmesi gereken kural: SPK Kanunu’nun 9. maddesinde sayılan yatırım hizmetleri dışındaki finansal aracılık faaliyetleri (örneğin geleneksel kredi aracılığı), bu kapsamda değerlendirilmez.

Doğru cevap C şıkkıdır. 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 13. maddesi uyarınca, SPK’nın kaydileştirilmesine karar verdiği sermaye piyasası araçlarının, belirlenen esaslar çerçevesinde teslimi zorunludur. Bu hüküm, fiziki kağıt formundaki menkul kıymetlerin elektronik ortamda tutulmasını ve işlem görmesini zorunlu kılar.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri şöyledir: A) Karar sonrası teslim edilmeden işlem yapılamaz, teslim zorunludur. B) Teslim edilmeyenler kendiliğinden hükümsüzleşmez, işlem göremezler. D) Teslim edilmeyenlerin alım satımı yasaktır, aracı kurumlar bunu yapamaz. E) Teslim edilmeyenler borsada işlem görmeye devam edemez, işlem görmeleri engellenir.

Bilinmesi gereken kural: SPK’nın kaydileştirilmesine karar verdiği menkul kıymetlerin fiziki teslimi zorunludur; teslim edilmeyenler işlem göremez ve borsada alınıp satılamaz.

Doğru cevap D şıkkıdır. 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 15. maddesi ve ilgili tebliğ hükümlerine göre, halka açık ortaklıklar ile kolektif yatırım kuruluşları, ilişkili taraf işlemlerinin emsal ve piyasa teamüllerine uygunluğunu gösterir belgeleri 8 yıl süreyle saklamak zorundadır. Bu süre, işlemin gerçekleştiği yılı takip eden yılın sonunda başlar.

Diğer şıkların neden yanlış olduğu ise şöyledir: A) 1 yıl, genel muhasebe kayıtları için geçerli olan asgari süre olup ilişkili taraf işlemleri için yetersizdir. B) 3 yıl, bazı ticari defterlerin saklama süresi olabilir ancak SPK’nın özel düzenlemesine uymaz. C) 5 yıl, genel olarak vergi usul kanunu veya diğer bazı ticari belgeler için geçerli olabilir ancak bu özel durum için yetersizdir. E) 10 yıl, bazı özel durumlarda veya uluslararası standartlarda görülebilir ancak mevcut SPK mevzuatı 8 yılı esas alır.

Bilinmesi gereken kural: Halka açık şirketlerde ilişkili taraf işlemlerine ait tevsik edici belgeler, SPK mevzuatı gereği en az 8 yıl saklanmalıdır. Bu kural, şeffaflık ve denetlenebilirlik ilkesiyle doğrudan ilişkilidir.

Doğru cevap D şıkkıdır. Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) Borçlanma Araçları Tebliği uyarınca, borçlanma araçları; tahvil, paya dönüştürülebilir tahvil, finansman bonosu, kıymetli maden bonosu ve diğer benzeri araçları kapsar. Bu teblihte depo sertifikaları, borçlanma aracı olarak sınıflandırılmamış; bunun yerine sermaye piyasası araçları kapsamında, genellikle emtia veya kıymetli madenlere dayalı farklı bir enstrüman olarak ele alınmıştır. Dolayısıyla mevzuatın açık tanımına göre depo sertifikası, soruda aranan "borçlanma aracı" tanımına uymaz.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri şöyledir: A şıkkı (Tahviller), teblihte açıkça tanımlanan temel bir borçlanma aracıdır. B şıkkı (Paya dönüştürülebilir tahviller), dönüştürme hakkı taşısa da kökeni itibarıyla borçlanma aracıdır. C şıkkı (Finansman bonoları), kısa vadeli borçlanma aracı olarak teblihte yer alır. E şıkkı (Kıymetli maden bonoları), teblihte sayılan özel bir borçlanma aracı türüdür.

Bilinmesi gereken kural: Borçlanma Araçları Tebliği’nde depo sertifikaları borçlanma aracı değil, farklı bir sermaye piyasası aracı olarak sınıflandırılmıştır.

6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 10/A maddesi uyarınca, kripto varlık hizmet sağlayıcılarının kuruluş ve faaliyet izni alabilmesi için bilgi sistemleri ve teknolojik altyapı konularında Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu’nun (TÜBİTAK) belirleyeceği kriterlere uygunluk aranır. Bu düzenleme, teknolojik altyapının teknik yeterliliğinin bağımsız ve uzman bir bilim kurumu tarafından değerlendirilmesini öngörür. Bu nedenle doğru cevap B şıkkıdır.

Diğer şıkların neden yanlış olduğu ise şöyledir: A) BTK, telekomünikasyon sektörünü düzenler, kripto varlık altyapı kriterlerini belirlemez. C) BDDK, bankacılık sektörünün düzenleyicisidir, kripto varlık teknolojik kriterlerini belirleme yetkisine sahip değildir. D) SPK, izni veren kurumdur ancak teknolojik altyapı kriterlerini belirleyen kurum değildir. E) Hazine ve Maliye Bakanlığı, genel ekonomi politikalarını yürütür, teknik teknoloji kriterlerini belirlemez.

Bilinmesi gereken kural: Kripto varlık hizmet sağlayıcılarının teknolojik altyapı uygunluğu, SPK’nın izni için TÜBİTAK’ın belirlediği kriterlere göre değerlendirilir.

Doğru cevap E şıkkıdır. Sermaye Piyasası Araçlarının Satışı Tebliği uyarınca, sermaye piyasası araçlarının fiyat, satış ve dağıtım esaslarını belirleme yetkisi doğrudan ihraççıya, halka arz edenlere, ihraççının yetkili organına ve yazılı onayı bulunan yetkili kuruluşlara aittir. Bu şıklar (A, B, C, D) teblihte açıkça yetkili kılınmıştır.

Ancak Gelişen İşletmeler Piyasası Tespit Komisyonu, bu piyasaya giriş için belirlenen kriterleri inceleyen ve piyasayı tespit eden bir denetim organıdır. Komisyonun görevi piyasa statüsünü belirlemektir; ihraç edilen araçların fiyatlandırma, satış veya dağıtım stratejilerini koordine etme veya onaylama yetkisi bulunmamaktadır. Dolayısıyla fiyat belirleme yetkisine sahip değildir.

Bilinmesi gereken kural: Fiyat ve satış esaslarını belirleme yetkisi ihraç sürecindeki taraflara (ihraççı, aracı kurumlar vb.) aittir; piyasa tespiti yapan komisyonların bu ticari kararları alma yetkisi yoktur.

Doğru cevap A’dır. Pay Tebliği’ne göre ek pay satışı, sadece Ana Piyasada işlem gören ortaklıklar tarafından yapılabilir. Gelişen İşletmeler Piyasası’nda işlem görenler bu uygulamaya tabi değildir; dolayısıyla A şıkkı mevzuata aykırıdır ve yanlıştır.

Diğer şıkların neden doğru (yani sorunun "yanlış" istediği için elendiği) hususları şöyledir: B şıkkı doğrudur çünkü ek satış, talep fazlası olması durumunda mümkündür. C şıkkı doğrudur; izahnameye ek satış hakkının tanındığı açıkça yazılmalıdır. D şıkkı doğrudur; ek satış miktarı, halka arz edilen payların nominal değerinin %20’sini geçemez. E şıkkı doğrudur; ek satılan paylar, ilk halka arz edilen paylarla aynı haklara (temettü, oy vb.) sahip olmalıdır.

Bilinmesi gereken kural: Ek pay satışı uygulaması yalnızca Ana Piyasa’da işlem gören şirketler için geçerlidir; Gelişen İşletmeler Piyasası’ndaki şirketler bu hakka sahip değildir.

6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 108. maddesi uyarınca, bir kişinin veya birlikte hareket eden kişilerin, halka açık anonim ortaklıkların oy haklarının Kurulca belirlenen belirli bir oranına (genellikle %90-95 arası) ulaşması durumunda, azınlıkta kalan pay sahipleri için "Ayrılma Hakkı" doğar. Bu hak, büyük çoğunluk sahibi olanların, azınlık pay sahiplerini ortaklıktan çıkarma yetkisi olan "Ortaklıktan Çıkarma Hakkı"nı (Squeeze-out) değil, aksine azınlığın kendi iradesiyle ortaklıktan ayrılma hakkı olan "Ayrılma Hakkı"nı (Outsider Right) ifade eder. Dolayısıyla doğru cevap D şıkkındaki "Ortaklıktan çıkarma hakkı" ifadesinin, sorunun bağlamındaki "azınlıkta kalan pay sahipleriyle ilgili hak" tanımıyla çelişmesi ve asıl hak olan ayrılma hakkının E şıkkında yer alması gerektiği düşünülebilir; ancak resmi cevap anahtarı D olarak verilmiştir. Bu durum, sorunun metnindeki "paya sahip olan bu kişiler açısından... sahip olurlar" ifadesinin, çoğunluk sahibinin azınlığı çıkarma yetkisini (Squeeze-out) kastettiğini gösterir. Yani, çoğunluk sahibi, azınlığı ortaklıktan çıkarma hakkına sahiptir.

Diğer şıklar: A) İmtiyaz iptali kanunen öngörülmez. B) Pay oranı artırımı zorunlu değildir. C) Yeni pay çıkarma hakkı bu bağlamda geçerli değildir. E) Ayrılma hakkı azınlığın hakkıdır, çoğunluğun değil.

Bilinmesi gereken kural: Oy haklarının belirlenen üst sınıra ulaşması, çoğunluk sahibinde azınlığı ortaklıktan çıkarma (squeeze-out) hakkı doğurur.

6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 13. maddesi uyarınca, izahnamede yer alan bilgilerde satış başlamadan önce veya süresi içinde yatırımcı kararını etkileyebilecek önemli değişiklikler ortaya çıkarsa, bu durumun giderilmesi için satış süreci durdurulabilir. Bu yetki, ihraççı, halka arz eden veya yetkili kuruluşlara aittir. Dolayısıyla A şıkkı, mevzuatta öngörülen usulü doğru şekilde yansıtmaktadır.

Diğer şıklar ise yanlıştır: B şıkkında süreç "iptal" değil, "durdurma" mekanizması vardır; C şıkkında Kurul doğrudan iptal yetkisi kullanmaz, prosedür farklıdır; D şıkkında her durumda yeniden onay zorunlu değildir, sadece gerekli düzeltmeler yapılır; E şıkkında 5 iş günü uzatma ve geri alma hakkı bu spesifik durum için genel bir kural değildir.

Bilinmesi gereken kural: İzahname bilgileri değiştiğinde satış süreci durdurulur, iptal edilmez.

Doğru cevap C şıkkıdır. 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 13. maddesi uyarınca, payları kayden izlenen halka açık ortaklıklarda pay sahipleri listesi, Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) tarafından sağlanan listeden elde edilen bilgiler dikkate alınarak hazırlanır. Bu düzenleme, elektronik kayıt sisteminin hukuki geçerliliğini ve merkezi yapıyı teyit eder.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri şöyledir: A) Kanun, vekil tayin etme hakkını açıkça tanımaktadır; bu hak kısıtlanmamıştır. B) Payların depo edilmesi zorunlu değildir; katılım ve oy kullanma için tek şart MKK listesine kayıtlı olmaktır. D) Genel kurul çağrısı, Ticaret Sicil Gazetesi yerine Kamuyu Aydınlatma Platformu (KAP) üzerinden yapılır. E) Nama yazılı ve borsada işlem gören paylara sahip olanların toplantıya katılma ve oy kullanma hakları saklıdır.

Bilinmesi gereken kural: Kayden izlenen halka açık ortaklıklarda pay sahipleri listesi, Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) verileri esas alınarak hazırlanır.

Doğru cevap A şıkkıdır. 6362 sayılı SPK’nın 11. maddesi uyarınca, borsaların ve piyasa işleticilerinin sermayelerinin en az yarısı öz kaynaklardan oluşmak zorundadır; ancak bu öz kaynağın mutlaka Devlete ait olması şartı yoktur. Şirketler özel sermaye ile de kurulabilir. Dolayısıyla "Devlete ait olması zorunludur" ifadesi mevzuata aykırıdır ve yanlıştır.

Diğer şıkların neden yanlış olduğu (yani doğru ifadeler): B) Borsalar, piyasa işleticileri ile anlaşma yapabilir; bu ifade doğrudur. C) Piyasa işleticileri, anlaşma çerçevesinde borsa haklarını kullanır; bu ifade doğrudur. D) Mali denetim, SPK tarafından ilan edilen bağımsız denetim kuruluşlarınca yapılır; bu ifade doğrudur. E) SPK, borsacılık faaliyetlerinin düzenleme, gözetim ve denetim merciidir; bu ifade doğrudur.

Bilinmesi gereken kural: Borsaların ve piyasa işleticilerinin sermayesinin en az yarısı öz kaynak olmak zorundadır, ancak bu öz kaynağın Devlete ait olması zorunlu değildir.

Doğru cevap C şıkkıdır. SPK’nın Yatırım Hizmetleri ve Faaliyetleri ile Yan Hizmetlere İlişkin Esaslar Hakkında Tebliği uyarınca, yatırım kuruluşları yetkili oldukları hizmetlere bağlı olarak; I. Sermaye piyasaları ile ilgili danışmanlık, II. Aracılık yüklenimi ile ilgili hizmetler ve IV. Yatırım araştırması, finansal analiz veya genel tavsiye gibi yan hizmetleri sunabilir. Bu maddeler, teblihte açıkça tanımlanan yasal yan hizmet kapsamındadır.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri şöyledir: III. şıkta yer alan "müşteri paralarını mevduat olarak değerlendirme" işlemi, bankaların yetki alanıdır ve yatırım kuruluşlarının yan hizmetleri arasında yer almaz; bu nedenle III içeren tüm seçenekler (B, D, E) elenir.

Bilinmesi gereken kural: Yatırım kuruluşları, mevduat kabul etme yetkisine sahip değildir; bu işlem yalnızca bankalara aittir, dolayısıyla mevduat içeren şıklar her zaman yanlıştır.

Doğru cevap E şıkkıdır. SPK’nın ilgili Tebliği uyarınca, deneme hesabında zararda olan müşterilere kaldıraçlı işlem izni verilmemesi kuralı doğrudur; ancak bu kuralın uygulanabilmesi için asgari on iş günü süreyle ve toplamda asgari yirmi adet işlem yapılması gerekmektedir. E şıkkında geçen "altı iş günü" ve "elli adet" ifadeleri mevzuatta yer alan süre ve işlem sayısıyla uyuşmadığı için ifade yanlıştır.

Diğer şıkların neden yanlış olduğu: A) Fiziki alım-satım, türev (sözleşmeye dayalı) işlem olmadığı için bu kapsam dışındadır. B) Tezgahüstü türev işlemlerde karşı taraf riskini minimize etmek adına teminat alınması zorunludur. C) Alınan teminatların şeffaflık ve güvenlik amacıyla Takasbank’ta tutulması yasal bir zorunluluktur. D) Kaldıraçlı işlemlerin yüksek riskli olduğu, müşteri onayı (beyanı) olmadan işlem yapılamaz.

Bilinmesi gereken kural: Deneme hesabında zararda kalanlara kaldıraç izni verilmemesi için asgari 10 iş günü ve 20 işlem şartı aranır.

Doğru cevap A şıkkıdır. 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 38. maddesi ve ilgili tebliğ hükümlerine göre, kayıtlı sermaye tavanının artırılması veya azaltılması, yönetim kurulunun yetki alanı dışındadır. Bu tür değişiklikler, şirketin sermaye yapısını doğrudan etkilediği için genel kurulun özel çoğunlukla alacağı bir kararla gerçekleştirilir. Yönetim kurulu, sadece belirlenen tavan dahilinde sermaye artırımına karar verme yetkisine sahiptir.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri şöyledir: B) Yönetim kurulu, payların nominal değerinin üzerinde veya altında çıkarılmasına karar verebilir. C) Yönetim kurulu, yeni pay alma haklarının sınırlandırılmasına ilişkin karar alabilir. D) Yönetim kurulu, imtiyazlı pay sahiplerinin haklarını kısıtlayıcı nitelikte karar alabilir. E) Yönetim kurulu, imtiyazlı pay çıkarılmasına karar verebilir.

Bilinmesi gereken kural: Kayıtlı sermaye sisteminde yönetim kurulu, tavan dahilinde işlem yapar; ancak tavanın kendisinin değiştirilmesi (artırılması/azaltılması) mutlak suretle genel kurul yetkisidir.

Doğru cevap E şıkkıdır. Pay Tebliği’ne göre, katılma intifa senetleri (KİS) ihraç eden ortaklık tarafından geri alındıktan sonra, bu senetlerin yeniden satılması veya iptal edilmesi için en az 6 ay geçmesi gerekmektedir. E şıkkında belirtilen "üç ay" süresi mevzuata aykırıdır; dolayısıyla bu ifade yanlıştır.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri şöyledir: A) Doğrudur; KİS toplam tutarı sermayenin %50’sini geçemez. B) Doğrudur; işlemler aracı kurumlar aracılığıyla yapılır. C) Doğrudur; esas sözleşmede varsa süresiz veya nominal değer üstü çıkarılabilir. D) Doğrudur; halka açık ortaklıkların KİS’lerine yeni pay alma hakkı tanınmaz.

Bilinmesi gereken kural: KİS’lerin geri alım sonrası yeniden satımı veya iptali için zorunlu bekleme süresi 6 aydır.

Doğru cevap E) Tam bölünmedir.

Neden Doğru? Birleşme ve Bölünme Tebliği uyarınca, bölünen şirketin malvarlığının tamamının bir veya birden fazla şirkete geçmesi, bölünen şirketin unvanının silinerek (sona ererek) ortaklarının devralan şirketlerin ortağı olması durumu "Tam Bölünme" olarak tanımlanır. Bu işlemde bölünen şirket tamamen feshedilir.

Diğer Şıklar Neden Yanlış?

• A: Yeni kuruluş şeklinde bölünmede bölünen şirket sona ermez, unvanı değişir.
• B: Devretme şeklinde bölünme, birleşme işlemlerinde kullanılan bir terimdir, bölünme modeli değildir.
• C: İştirak modeliyle kısmi bölünmede bölünen şirket sona ermez ve malvarlığının sadece bir kısmı devredilir.
• D: Pay devri modeliyle kısmi bölünmede de bölünen şirket devam eder ve sadece belirli varlıklar/devirler söz konusudur.

Bilinmesi gereken kural: Bölünen şirketin unvanının silinip ortaklarının devralan şirketlerde ortağı olması, işlemin "tam bölünme" olduğunu gösterir.

Doğru cevap B şıkkıdır. 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 5. maddesi, sermaye piyasası kurumlarını açıkça sayar. Bu kapsamda; Kollektif Yatırım Kuruluşları, Portföy Yönetim Şirketleri, İpotek Finansmanı Kuruluşları ve Merkezi Takas Kuruluşları, kanunda tanımlanan ve lisans alarak faaliyet gösteren "sermaye piyasası kurumları"dır. Ancak "İhraççı Kuruluşlar", sermaye piyasası kurumları listesinde yer almaz. İhraççılar, hisse senedi veya tahvil gibi menkul kıymetleri piyasaya sunan şirketlerdir (yani piyasanın "müşterileri" veya "katılımcıları"dır), ancak kendileri SPK lisanslı birer "kurum" olarak sınıflandırılmazlar.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri: A) Kollektif Yatırım Kuruluşları, kanunda açıkça sayılan bir sermaye piyasası kurumudur. C) Portföy Yönetim Şirketleri, kanunda açıkça sayılan bir sermaye piyasası kurumudur. D) İpotek Finansmanı Kuruluşları, kanunda açıkça sayılan bir sermaye piyasası kurumudur. E) Merkezi Takas Kuruluşları, kanunda açıkça sayılan bir sermaye piyasası kurumudur.

Bilinmesi gereken kural: İhraççılar, menkul kıymet piyasasına katılan taraflar olsa da 6362 sayılı Kanun’a göre "sermaye piyasası kurumu" statüsünde değildirler; kurumlar lisanslı aracı kurumlardır.

Doğru cevap A’dır. Önemli Nitelikteki İşlemler ve Ayrılma Hakkı Tebliği’ne göre, bu tür işlemler öncelikle Yönetim Kurulu tarafından esasları belirlenmeli ve ardından Genel Kurul’un onayına sunulmalıdır. Bu iki aşamalı onay mekanizması, şirketin çıkarlarını korumak ve şeffaflığı sağlamak için zorunlu bir prosedürdür. Dolayısıyla, hem YK kararı hem de GK onayı bulunması hukuki geçerlilik için temel şarttır.

Diğer şıkların yanlış olma nedenleri şöyledir: B) SPK’nın genel kurul kararlarına tek tek onay vermesi gerekmez; sadece tebliğe uygunluk denetimi yapılır. C) Yargı yoluna gidilmemiş olması, işlemin geçerliliği için zorunlu bir ön koşul değildir. D) Payda değer düşüşü yaşanması, işlemin yapılmasını engelleyen bir kural değildir. E) Bağımsız denetim kuruluşu rapor hazırlamak zorunda değildir; sadece bağımsız uzman görüşü alınabilir.

Bilinmesi gereken kural: Önemli nitelikteki işlemlerde mutlak geçerlilik koşulu, Yönetim Kurulu’nun esasları belirleyip Genel Kurul’dan onay almasıdır.

Doğru Cevap: A

Neden Doğru? 6362 sayılı SPK Kanunu’nun 10. maddesi ve ilgili düzenlemeler uyarınca, portföy saklama hizmeti yürüten kuruluşlar (bankalar veya aracı kurumlar), kolektif yatırım kuruluşlarının (fonların) varlıklarını saklamak zorundadır. Bu hizmetin temel amacı, varlıkların güvenliğidir. Dolayısıyla, saklama hizmeti yürüten kuruluşun kendi portföyündeki varlıkları saklayamaması gibi bir kısıtlama yoktur; aksine, fonların varlıklarını saklamak onların ana görevidir. A şıkkı, bu temel görevi reddettiği için yanlıştır.

Diğer Şıklar Neden Yanlış?

• B: Kanun, varlıkların başka saklayıcılar nezdinde de saklanmasına (sub-saklama) izin verir.
• C: Çıkar çatışmasını önlemek için portföy yönetim şirketinin yöneticileri, saklayıcıda görev alamaz.
• D: Portföy yönetimi ile saklama hizmetleri aynı tüzel kişide birleşemez; bağımsızlık esastır.
• E: Saklayıcı, görevini ihmal ederse tazminat yükümlülüğü doğar.

Bilinmesi gereken kural: Portföy saklayıcılar, kolektif yatırım kuruluşlarının varlıklarını saklamakla yükümlüdür; bu hizmetten kaçınamazlar.