Soru 1 · Dar Kapsamlı Sermaye Piyasası Mevzuatı ve Meslek Kuralları
Sermaye piyasası araçlarının üzerindeki hakların üçüncü kişilere ileri sürülmesinde öncelik hangi tarihe göre belirlenir?
- A)Devir işleminin taraflarca sözleşme ile belirlenen tarihi esas alınır.
- B)İşlemin gerçekleştiği tarihten bağımsız olarak sonradan bildirilen tarih esas alınır.
- C)MKK nezdinde gerçekleştirilen kayıt tarihi esas alınır.
- D)Sermaye piyasası araçlarının fiziki teslim edildiği tarih esas alınır.
- E)MKK dışında gerçekleşen devir tarihi öncelik kazanır.
Çözümü göster — doğru cevap C
Metnin ilgili bölümünde, istisnai olarak MKK'da yapılan kayıt tarihinin öncelik kazandığı açıkça ifade edilmiştir.
Dayanak: “Buna göre, sermaye piyasası araçlarının üzerindeki hakların üçüncü kişilere ileri sürülmesinde MKK’da yapılan kayıt tarihi esas alınır.”
Soru 2 · Dar Kapsamlı Sermaye Piyasası Mevzuatı ve Meslek Kuralları
6362 sayılı SPKn md. 47 hükmüne tabi olan teminat sözleşmelerinin kapsamı aşağıdakilerden hangisiyle sınırlıdır?
- A)Cumhurbaşkanı'nın yetkisini kullanmadığı sürece kayden izlenmeyenleri de kapsar.
- B)Dayanak işleminin sermaye piyasası işlemi olup olmadığına bakılmaksızın tüm varlıkları kapsar.
- C)Münhasıran kayden izlenen sermaye piyasası araçlarını kapsar.
- D)Sermaye piyasası aracı tanımına girmeyen kambiyo senetlerini kapsar.
- E)Nakit ve alacak hakları üzerinde kurulan tüm teminat sözleşmelerini kapsar.
Çözümü göster — doğru cevap C
Metne göre, md. 47 münhasıran kayden izlenen araçları kapsar; kambiyo senetleri ve nakit gibi araçlar bu kapsamda değildir.
Dayanak: “Dolayısıyla kayden izlenmeyen sermaye piyasası araçları ile ilgili olarak Cumhurbaşkanı yetkisini kullanıp bunları da kapsama almadığı sürece, bu Kanun’un kapsamına giren teminat sözleşmelerinin münhasıran kayden izlenen sermaye piyasası araçları olduğunu söyleyebiliriz.”
Soru 3 · Dar Kapsamlı Sermaye Piyasası Mevzuatı ve Meslek Kuralları
Cumhurbaşkanı'nın 6362 sayılı SPKn md. 137/1 ile tanınan kapsamı genişletme yetkisi hangi duruma uygulanabilir?
- A)Yalnızca kayden izlenmeyen sermaye piyasası araçları ile sınırlıdır.
- B)Kambiyo senetleri ve nakit üzerinden kurulan teminat sözleşmelerine uygulanabilir.
- C)Merkezî takas kuruluşlarının aldığı teminatlara otomatik olarak uygulanabilir.
- D)Sermaye piyasası aracı tanımına girmeyen alacak haklarını da kapsayabilir.
- E)Sermaye piyasası kurumlarının faaliyet risklerine karşı verilen teminatlara uygulanabilir.
Çözümü göster — doğru cevap A
Metinde Cumhurbaşkanı'nın yetkisinin sadece kayden izlenmeyen sermaye piyasası araçlarına yönelik olduğu ve diğer varlık türlerini (kambiyo, nakit) kapsamadığı belirtilmiştir.
Dayanak: “Öte yandan, 6362 sayılı SPKn md. 137/1 ile tanınan Cumhurbaşkanı’nın kapsamı genişletme yetkisi, yalnızca kayden izlenmeyen sermaye piyasası araçları ile sınırlıdır.”
Soru 4 · Dar Kapsamlı Sermaye Piyasası Mevzuatı ve Meslek Kuralları
Sermaye piyasası mevzuatında çıkar çatışmasının yönetilmesine dair düzenleme bulunmasına rağmen, çalışanların alım/satım işlemlerine sınırlama getirilme şekli nasıldır?
- A)Sermaye piyasası mevzuatı çalışanların alım/satımlarına doğrudan sınırlama getirmez.
- B)Sermaye piyasası mevzuatı çalışanların alım/satımlarına sınırsız izin verir.
- C)Sermaye piyasası mevzuatı çalışanların alım/satımlarına geçici sınırlama getirir.
- D)Sermaye piyasası mevzuatı çalışanların alım/satımlarına otomatik sınırlama getirir.
- E)Sermaye piyasası mevzuatı çalışanların alım/satımlarına mutlak yasak getirir.
Çözümü göster — doğru cevap A
Metinde açıkça belirtildiği üzere, mevzuat çalışanların alım/satımlarına doğrudan sınırlama getirmez; bu tür sınırlamalar portföy yönetim şirketinin iç düzenlemeleriyle yapılır.
Dayanak: “Ancak, bu düzenleme çalışanların alım/satımlarına sınırlama getirmemektedir.”
Soru 5 · Dar Kapsamlı Sermaye Piyasası Mevzuatı ve Meslek Kuralları
Sermaye piyasası üyelerinin, müşterilerine bilgi verirken dikkat etmesi gereken hususlar arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
- A)Yatırım yapılacak araçların önceden saptanmış getiriyi sağlayacağına dair garanti niteliği taşıyan ifadeler kullanmamak
- B)Bilgilerin güvenilir belge, destekleyici rapor ve analizlere dayandırılması
- C)Kesin bilgiler ile yoruma dayalı bilgilerin ayrımının açıkça anlaşılmasına yönelik ifadelere yer vermek
- D)Müşterilerin piyasa hakkında bilgisizlik ve tecrübesizliğinden yararlanarak kendi lehlerine kazanç sağlamak
- E)Sektöre, üyelerce verilen hizmetlere ve muhtemel risklere ilişkin bilgilendirme yapmak
Çözümü göster — doğru cevap D
Metin açıkça üyelerin müşterilerin tecrübesizliğinden yararlanarak kendi lehlerine kazanç sağlayamayacağını belirtmektedir; bu nedenle D şıkkı yasaklanan bir davranıştır ve sorunun cevabıdır.
Dayanak: “Müşterilerinin piyasa hakkında bilgisizlik ve tecrübesizliğinden yararlanıp, alım –satım kararlarını etkileyerek kendi lehlerine kazanç sağlayamazlar.”
Soru 6 · Dar Kapsamlı Sermaye Piyasası Mevzuatı ve Meslek Kuralları
Müşteri talimatlarına uyma ilkesi çerçevesinde üyelerin dikkat etmesi gereken hususlar arasında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A)Müşterilerin kişisel ihtiyaçlarını dikkate almadan genel ekonomik bilgileri esas almaları
- B)Müşteri talimatlarının belirsiz olması durumunda üyelerin kendi takdirine göre hareket etmeleri
- C)Müşterilerin portföy durumunu ve standart test sonuçlarını göz ardı etmeleri
- D)Müşteri ile imzalanan çerçeve sözleşmenin sınırlarını aşarak talimat vermeleri
- E)Müşteri talimatlarının kesin, açık ve anlaşılır olması için gereken önlemleri almaları
Çözümü göster — doğru cevap E
Metin, üyelerin müşteri talimatlarının kesin, açık ve anlaşılır olması için gerekli önlemleri alması gerektiğini açıkça ifade etmektedir; diğer şıklar metindeki kurallara aykırıdır.
Dayanak: “Müşteri talimatlarının kesin, açık ve anlaşılır olması için üyeler gereken önlemleri alırlar.”
Soru 7 · Dar Kapsamlı Sermaye Piyasası Mevzuatı ve Meslek Kuralları
Bilgi verme yükümlülüğü kapsamında üyelerin müşterilere yapacağı açıklamalarla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A)Yatırımcıların bilgiye ulaşma hakkı, kamunun ulaşabildiği bilgi haricinde bir bilgiye ulaşılması durumunda sınırlıdır
- B)Üyeler, müşterilerine verdikleri bilgilerde abartılı ve yanıltıcı ifadeleri kullanmak zorundadırlar
- C)Üyeler, müşterilere sundukları hizmetlerle ilgili olarak yapılan işlemlerden doğan ücretleri sadece hizmet bitiminde bildirirler
- D)Bilgi verme sürecinde üyeler, müşterilerin tercihlerini etkileyebilecek değişiklikleri en uzun sürede bildirmekle yükümlüdürler
- E)Bilgi verme, hizmet vermeye başlamadan önce ve hizmet sırasında olmak üzere iki aşamada söz konusu olur
Çözümü göster — doğru cevap E
Metin, bilgi verme sürecinin iki aşamada (hizmet başlamadan önce ve hizmet sırasında) gerçekleştiğini belirtmektedir; diğer şıklar metindeki zamanlama ve içerik kurallarına aykırıdır.
Dayanak: “Bilgi verme, hizmet vermeye başlamadan önce ve hizmet sırasında olmak üzere iki aşamada söz konusu olur.”
Soru 8 · Dar Kapsamlı Sermaye Piyasası Mevzuatı ve Meslek Kuralları
Halka açık olmayan ortaklıkların sermaye yapısına ilişkin açıklamalarda hangi oranlar esas alınır?
- A)%5, %10, %15, %20 ve %25 oranları
- B)%5, %10, %15, %20, %25, %33, %50, %67 ve %95 oranları
- C)%10, %15, %20, %33 ve %50 oranları
- D)%33, %50, %67 ve %95 oranları
- E)%25, %50 ve %67 oranları
Çözümü göster — doğru cevap E
Metin açıkça halka açık olmayan ortaklıklar için sadece %25, %50 ve %67 oranlarının esas alındığını belirtmektedir.
Dayanak: “Sermaye piyasası araçları halka arz edilmesi suretiyle borsada işlem gören halka açık olmayan ortaklıkların sermaye yapısına ve yönetim kontrolüne ilişkin açıklamalarda, yukarıda sayılan oranlardan sadece %25, %50 ve %67 oranları esas alınır.”