Soru 1 · Yatırım Kuruluşları
Çıkar çatışması politikası oluşturulurken dikkate alınması gereken hususlardan biri aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Yatırım kuruluşunun hisse senedi alım satımını durdurması.
- B)Yatırım kuruluşunun müşterilerine özel indirimler uygulaması.
- C)Yatırım kuruluşunun rekabet ettiği tüm firmaların listesini yayınlaması.
- D)Yatırım kuruluşunun büyüklüğünü ve organizasyon yapısını dikkate alması.
- E)Yatırım kuruluşunun tüm çalışanlarının maaşlarını belirlemesi.
Çözümü göster — doğru cevap D
Metnin birinci maddesinde, politika oluştururken kuruluşun büyüklüğü ve organizasyon yapısının dikkate alınması gerektiği açıkça belirtilmiştir.
Dayanak: “Yatırım kuruluşu çıkar çatışması politikasını oluştururken büyüklüğünü, organizasyon yapısını ve sunduğu yatırım hizmet ve faaliyetleri ile yan hizmetleri dikkate alır.”
Soru 2 · Yatırım Kuruluşları
Çıkar çatışmalarının önlenmesi için kabul edilen tedbirler arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
- A)Yatırım kuruluşunun çıkar çatışmasına konu olan birimlerinde çalışanların ücretlendirilmesine dair tedbirler.
- B)Yatırım kuruluşunun müşterilerine özel indirimler uygulamasına dair tedbirler.
- C)Yatırım kuruluşunun çalışanlarının görev yerlerinin çıkar çatışmasına yol açmayacak şekilde belirlenmesine dair tedbirler.
- D)Yatırım kuruluşu içinde bilgi akışının önlenmesi veya yönetilmesine dair tedbirler.
- E)Yatırım kuruluşunun çıkar çatışmasına konu olan birimlerde çalışanların gözetimine dair tedbirler.
Çözümü göster — doğru cevap B
Metnin dördüncü maddesinde listelenen tedbirler arasında bilgi akışı önleme, gözetim, ücretlendirme ve görev yeri belirleme yer alırken, müşteriye özel indirim uygulaması bu listede yer almamaktadır.
Dayanak: “Olası çıkar çatışmalarının önlenmesi için kabul edilen tedbirler ile çıkar çatışmalarının önlenemediği durumlarda takip edilecek prosedürlerin asgari olarak aşağıdaki hususları içermesi gerekir; a) Yatırım kuruluşu içinde veya şirketler topluluğunun üyeleri arasında bilgi akışının önlenmesi veya yönetilmesine dair tedbirler. b) Yatırım kuruluşunun çıkar çatışmasına konu olan birimleri ile bu birimlerde çalışanların gözetimine dair tedbirler. c) Yatırım kuruluşunun çıkar çatışmasına konu olan birimlerinde çalışanların ücretlendirilmesine dair tedbirler. ç) Yatırım kuruluşu çalışanlarının görev yerlerinin çıkar çatışmasına yol açmayacak şekilde belirlenmesine dair tedbirler.”
Soru 3 · Yatırım Kuruluşları
Açığa satış işlemlerinin devamı süresince müşteri tarafından sağlanması gereken özkaynak oranı kaçtır?
- A)İşlemin devamı süresince özkaynak oranının %35 olması zorunludur
- B)Müşteri açığa satış işleminde başlangıçta asgari %50 oranında özkaynak yatırmak zorundadır
- C)Özkaynak oranının hesaplanmasında formülde kullanılan oran %50'dir
- D)Müşteri zararını durdurmak amacıyla daha yüksek bir özkaynak oranı belirleyebilir
- E)Açığa satılan veya özkaynak olarak verilen sermaye piyasası araçlarının değerlemesi %35'tir
Çözümü göster — doğru cevap A
Metin, işlem devamı süresindeki zorunlu oranı %35 olarak belirlemiştir. B şıkkı başlangıç oranını, diğer şıklar ise formül veya sözleşme detaylarını ifade etmektedir.
Dayanak: “Açığa satış işlemlerinin devamı süresince özkaynak oranının %35 olması zorunludur.”
Soru 4 · Yatırım Kuruluşları
1.000 TL özkaynağı olan müşteri A'nın yapabileceği açığa satış tutarı ne kadar olmalıdır?
- A)Başlangıç özkaynak oranı %50 olduğu dikkate alındığında, 1.000 TL özkaynağı olan müşteri A, Borsa’da Y hisse senedinden 2.000 TL tutarında satış yapabilecektir.
- B)Başlangıç özkaynak oranı %50 olduğu dikkate alındığında, 1.000 TL özkaynağı olan müşteri A, Borsa’da Y hisse senedinden 500 TL tutarında satış yapabilecektir.
- C)Başlangıç özkaynak oranı %50 olduğu dikkate alındığında, 1.000 TL özkaynağı olan müşteri A, Borsa’da Y hisse senedinden 1.500 TL tutarında satış yapabilecektir.
- D)Başlangıç özkaynak oranı %50 olduğu dikkate alındığında, 1.000 TL özkaynağı olan müşteri A, Borsa’da Y hisse senedinden 1.000 TL tutarında satış yapabilecektir.
- E)Başlangıç özkaynak oranı %50 olduğu dikkate alındığında, 1.000 TL özkaynağı olan müşteri A, Borsa’da Y hisse senedinden 1.300 TL tutarında satış yapabilecektir.
Çözümü göster — doğru cevap D
Örnek 1'de açıkça belirtildiği üzere, 1.000 TL özkaynak ile %50 oranında işlem yapıldığında satış tutarı 1.000 TL'dir. Diğer şıklar bu örnekteki matematiksel sonucu veya metindeki sonucu yanlış yansıtmaktadır.
Dayanak: “Başlangıç özkaynak oranı %50 olduğu dikkate alındığında, 1.000 TL özkaynağı olan müşteri A, Borsa’da Y hisse senedinden 1.000 TL tutarında satış yapabilecektir.”
Soru 5 · Yatırım Kuruluşları
2026 yılı itibarıyla, Kurulca belirlenen ve temerrüt tarihi itibarıyla bu tutarın altında kalan veya müşterinin net varlığının %5'ini geçmeyen tutarların Borsa'ya bildirilmesi ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A)Bu tutarlar net varlığın %10'unu geçerse bildirilir.
- B)Bu tutarlar Borsa'ya bildirilemez.
- C)Bu tutarlar altı ay süre ile Borsada ilan edilir.
- D)Bu tutarlar sadece aracı kurumlar tarafından bildirilir.
- E)Bu tutarlar temerrüt tarihinden sonra otomatik olarak iptal edilir.
Çözümü göster — doğru cevap B
Metne göre, belirlenen tutarın altında kalan veya net varlığın %5'ini geçmeyen tutarlar Borsa'ya bildirilemez. Bu durum, diğer şıklarda belirtilen bildirme veya iptal süreçleriyle çelişir.
Dayanak: “Ancak temerrüt tarihi itibarıyla Kurulca belirlenen belli bir tutarın altında kalan (söz konusu tutar 2026 itibarıyla 403.359 TL olarak belirlenmiştir) veya müşterinin net varlığının %5’ini geçmeyen tutarlar Borsa’ya bildirilmeyebilir.”
Soru 6 · Yatırım Kuruluşları
İşlem gününde emre konu nakit veya menkul kıymet tutarlarının hesaplarında bulunmaması veya emrin verildiği anda peşinen tevdi edilmemesi durumunda, söz konusu müşterilerin alım veya satım emirlerinin Borsada ilan edilmesinden itibaren ne kadar süre ile kabul edilmemesi gerekir?
- A)Yedi ay süre ile aracı kurumlar tarafından kabul edilmez.
- B)On iki ay süre ile Borsada ilan edilir ve işlem yapılamaz.
- C)Yedi ay süre ile müşterinin net varlığına bakılmaksızın işlem yapılır.
- D)Altı ay süre ile sadece borçlanmaya dayalı kitle fonlaması için geçerlidir.
- E)Altı ay süre ile hiçbir aracı kurum tarafından kabul edilmez.
Çözümü göster — doğru cevap E
Metinde açıkça belirtildiği üzere, bu durumda müşterilerin emirleri altı ay süre ile hiçbir aracı kurum tarafından kabul edilmez. Diğer şıklardaki süreler veya istisnalar metinde yer almamaktadır.
Dayanak: “İşlem gününde emre konu nakit veya menkul kıymet tutarlarının hesaplarında bulunmaması veya emrin verildiği anda peşinen tevdi edilmemesi durumunda bu müşterilerin alım veya satım emirleri hiçbir aracı kurum tarafından Borsada ilan edildiği tarihten itibaren altı ay süre ile kabul edilmez.”
Soru 7 · Yatırım Kuruluşları
Kitle fonlamasına aracılık eden platformların kuruluşu için Kurulca izin verilebilmesi şartlarından biri olarak aşağıdakilerden hangisi belirtilmiştir?
- A)Sermayesinin asgari 15.000.000 Türk Lirası tutarında ve tamamının nakden ödenmiş olması.
- B)Sermayesinin asgari 10.000.000 Türk Lirası tutarında ve yarısının peşin ödenmiş olması.
- C)Yönetim kurulunun en az 5 kişiden oluşması ve tüm üyelerin lisanslı olması.
- D)Ticaret ünvanında 'Yatırım Platformu' ibaresinin bulunması ve payların bearer olması.
- E)Esas sözleşmesinde işletme konusunun münhasıran sadece borçlanmaya dayalı kitle fonlaması olması.
Çözümü göster — doğru cevap A
Metinde platformların kuruluşu için sermayenin asgari 15.000.000 TL ve tamamının nakden ödenmiş olması şartı açıkça belirtilmiştir. Diğer şıklardaki sermaye tutarları, yönetim kurulu sayısı veya ticaret ünvanı metindeki şartlarla uyuşmamaktadır.
Dayanak: “a) Anonim ortaklık olması, b) Sermayesinin asgari 15.000.000 Türk Lirası tutarında ve tamamının nakden ödenmiş olması, sermayesinin ve özsermayesinin bu tutardan az olmaması, c) Paylarının tamamının nama yazılı olması, ç) Ticaret ünvanında “Kitle Fonlama Platformu” ibaresinin bulunması, d) Esas sözleşmesinde işletme konusunun münhasıran paya ve/veya borçlanmaya dayalı kitle fonlaması faaliyetinde bulunulmasına aracılık edilmesi olarak belirtilmiş olması, e) Kurucularının Tebliğ ile belirlenen şartları sağlaması, f) Yönetim kurulunun asgari olarak 3 kişiden oluşması, zorunludur.”
Soru 8 · Yatırım Kuruluşları
Kitle Fonlaması Tebliği (III-35/A.2) ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi metne göre doğrudur?
- A)Kitle fonlaması platformlarının sermayesi asgari 10.000.000 Türk Lirası olmalıdır.
- B)Borca dayalı kitle fonlaması ile ilgili esaslar 03.10.2019 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
- C)Anılan Tebliğ ile Paya Dayalı Kitle Fonlaması Tebliği (III-35/A.1) yürürlükten kaldırılmıştır.
- D)Kitle Fonlaması Tebliği (III-35/A.2) 20.02.2020 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
- E)Kitle fonlaması platformları halktan para toplamak için SPKn'nun yatırımcı tazminine ilişkin hükümlerine tabi olmalıdır.
Çözümü göster — doğru cevap C
Metinde Kitle Fonlaması Tebliği (III-35/A.2) ile birlikte Paya Dayalı Kitle Fonlaması Tebliği'nin (III-35/A.1) yürürlükten kaldırıldığı belirtilmiştir. Diğer şıklardaki tarihler ve sermaye tutarları metindeki bilgilerle çelişmektedir.
Dayanak: “Anılan Tebliğ ile Paya Dayalı Kitle Fonlaması Tebliği (III-35/A.1) yürürlükten kaldırılmıştır.”