e-BEAS Bireysel Emeklilik Sistemi Mevzuatı Soruları ve Çözümleri — 7. bölüm

Emeklilik Yatırım Fonları Yönetmeliği'nde, söz konusu raporların hazırlanmasına ilişkin esasların Kurul tarafından belirlendiği açıkça hükme bağlanmıştır.

Günlük, altı aylık ve yıllık raporlar Kurulca belirlenen esaslara göre hazırlanır ve en az on yıl süreyle şirket nezdinde saklanır.

Yönetmelik, şirketin izahname ve tanıtım formunu katılımcıların incelemesi için bulundurmasını ve katılımcının talep etmesi halinde kendisine vermesini zorunlu kılmaktadır.

b) İzahname ve tanıtım formunu, c) Altı aylık ve yıllık raporları, merkezi, bölge müdürlükleri, şubeleri, temsilcilikleri ve internet sitesinde güncellenmiş olarak katılımcıların incelemesi amacıyla bulundurmak ve katılımcının talep etmesi halinde kendisine vermek zorundadır.

İlgili hükümde katılımcıların aktarım, değişiklik ve ayrılma taleplerinin saklayıcıya şirketin talimatı üzerine yerine getirileceği açıkça belirtilmiştir. Bu nedenle talepler katılımcı tarafından şirkete iletilir ve şirket bu talebi saklayıcıya talimat olarak iletir.

Katılımcıların aktarım, değişiklik ve ayrılma talepleri saklayıcının belirleyeceği bildirim esasları çerçevesinde, şirketin talimatı üzerine yerine getirilir.

İlgili hükümde 'Birikim' tanımı, devlet katkısı ve getirileri dışındaki toplam tutarı ifade edecek şekilde yapılmıştır. Soruda belirtilen 'devlet katkısı ve buna ilişkin getiriler hariç, katılımcının bireysel emeklilik hesabında bulunan toplam tutar' ifadesi, bu tanım ile birebir örtüşmektedir.

Birikim: Devlet katkısı ve buna ilişkin getiriler hariç, katılımcının bireysel emeklilik hesabında bulunan toplam tutarı,

İlgili hükümde fon kayda alma başvurularının değerlendirilmesi için aranan şartlar açıkça sayılmıştır. Bu şartlar arasında yeterli mekân ve teknik donanım, iç denetim sistemi ve kuruluş şartlarının sağlanması yer alırken beklenen yatırımcı sayısına ilişkin raporlar arasında bulunmamaktadır.

Fonun kayda alınma başvurusunun Sermaye Piyasası Kurulunca değerlendirilebilmesi için; a) Fon içtüzüğünün şirketin merkezinin bulunduğu yerin ticaret siciline tescil ve Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde ilan edilmiş olması, b) Yeterli mekân, teknik donanım ve örgütlenmenin sağlanmış, fon hizmet biriminin ve fon kurulunun oluşturulmuş, iç denetim sisteminin kurulmuş, personelin buna uygun görev ve sorumluluklarının belirlenmiş olması ve bu konularda gerekli belgelerin hazırlanmış olması, c) Muhasebe kayıt ve belge sistemi ile düzenli iş akışı ve haberleşmeyi sağlayacak teknik alt yapının kurulmuş olması, d) Fonlara ilişkin insan kaynaklarının belirlenmiş olması, e) En az bir portföy yöneticisi ile portföy yönetim sözleşmesinin imzalanmış olması, f) Şirketin bu Kanunda öngörülen kuruluş şartlarını kaybetmemiş olması, zorunludur.

İlgili hükümde emeklilik yatırım fonu portföyünün en fazla %30'unun bir topluluğun para ve sermaye piyasası araçlarına yatırılacağı açıkça belirtilmiştir. Bu nedenle doğru oran %30'dur.

f) Fon portföyünün en fazla %30’u bir topluluğun para ve sermaye piyasası araçlarına yatırılabilir.

İlgili hüküm hesap birleştirme işleminin sadece emeklilik hakkını kullanma talebinde bulunan katılımcılar için yapılabileceğini açıkça belirtmektedir. Bu nedenle, birikimini birleştirmek isteyen katılımcının mutlaka emeklilik hakkını kullanma talebinde bulunması gerekmektedir.

Hesap birleştirme işlemi yalnızca emeklilik hakkını kullanma talebinde bulunan katılımcılar için gerçekleştirilir.

İlgili hükümde emeklilik yatırım fonlarının hesap ve işlemlerinin bağımsız dış denetim şirketleri tarafından yalnızca yıllık dönemler itibarıyla yapıldığı açıkça belirtilmiştir. Bu hüküm, soruda verilen doğru cevabı doğrudan desteklemektedir.

Fonların hesap ve işlemleri yıllık dönemler itibarıyla bağımsız dış denetime tabidir.