Soru 1 · Sermaye Piyasası Araçları
Genel kurulun borçlanma aracı ihraç etme yetkisini yönetim kuruluna devretmesi durumunda, TTK'nın 505 inci maddesine göre bu yetkinin geçerlilik süresi en çok ne kadar olabilir?
- A)Genel kurulun borçlanma aracı ihraç etme yetkisini en çok on beş ay için yönetim kuruluna bırakabileceği belirtilmiştir.
- B)Genel kurulun borçlanma aracı ihraç etme yetkisini en çok on iki ay için yönetim kuruluna bırakabileceği belirtilmiştir.
- C)Genel kurulun borçlanma aracı ihraç etme yetkisini en çok üç yıl için yönetim kuruluna bırakabileceği belirtilmiştir.
- D)Genel kurulun borçlanma aracı ihraç etme yetkisini en çok beş yıl için yönetim kuruluna bırakabileceği belirtilmiştir.
- E)Genel kurulun borçlanma aracı ihraç etme yetkisini sınırsız süre için yönetim kuruluna bırakabileceği belirtilmiştir.
Çözümü göster — doğru cevap A
Metin, TTK 505'e dayanarak yetki devrinin en çok 15 ay sürebileceğini açıkça ifade etmektedir.
Dayanak: “TTK'nın 505 inci maddesinde ise genel kurulun borçlanma aracı ihraç etme yetkisini en çok on beş ay için yönetim kuruluna bırakabileceği belirtilmiştir.”
Soru 2 · Sermaye Piyasası Araçları
Metne göre, 'sermaye piyasası aracı' ile 'kıymetli evrak' arasındaki temel fark aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Sermaye piyasası araçları kaydileştirilebilir ve senede bağlanmayabilir.
- B)Kıymetli evraklar yatırım aracı olarak kullanılırken sermaye piyasası araçları ödeme aracıdır.
- C)Kıymetli evraklar menkul kıymetleri kapsamaz ve TTK dışında düzenlenir.
- D)Sermaye piyasası araçları senet üzerinden hayat bulur ve şeklen kıymetli evraktır.
- E)Sermaye piyasası araçları çek, bono ve poliçe gibi ödeme araçlarını içerir.
Çözümü göster — doğru cevap A
Metin, sermaye piyasası araçlarının kaydileştirilebildiğini ve senede bağlanmayabileceğini belirtirken, kıymetli evrakların senet üzerinden hayat bulduğunu ifade etmektedir.
Dayanak: “Zira, “kıymetli evrak” adından da anlaşılacağı üzere senet üzerinden hayat bulan bir evrak iken SPKn’nun 13 üncü maddesindeki menkul kıymetlerin de dâhil olduğu sermaye piyasası araçlarının kaydileştirilmesine, diğer bir ifadeyle senede bağlanmayacağına ilişkin düzenleme, sermaye piyasası araçlarını şeklen kıymetli evrak alanının dışına taşımıştır.”
Soru 3 · Sermaye Piyasası Araçları
Halka arz edilmeyen borçlanma araçları ile ilgili olarak metinde belirtilen durum aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Bu araçların halka arzı durumunda izahname hazırlama zorunluluğu bulunmamaktadır.
- B)Bu araçlar SPKn hükümlerine tabi olmakla birlikte izahname hazırlama yükümlülüğü yoktur.
- C)Halka arz edilmeyen borçlanma araçları sadece anonim ortaklıklara aittir.
- D)Halka arz edilmeyen borçlanma araçları tamamen Kanun kapsamı dışındadır.
- E)Bu araçlar için de halka açık olmayan paylar gibi özel bir istisnai hüküm getirilmiştir.
Çözümü göster — doğru cevap B
Metin, halka arz edilmeyen borçlanma araçlarının SPKn'ya tabi olduğunu ancak izahname hazırlama yükümlülüğünün bulunmadığını açıkça belirtmektedir.
Dayanak: “Bu nedenle halka arz olunmayan borçlanma aracı ihracı da SPKn hükmüne tabi olacak, ancak SPKn’nun 4 üncü maddesinde yer alan izahname hazırlama yükümlülüğüne tabi olmayacaktır.”
Soru 4 · Sermaye Piyasası Araçları
Metin, halka arz edilmeyen paylar ile halka arz edilmeyen borçlanma araçları arasındaki yasal durum farkını nasıl açıklamaktadır?
- A)Halka arz edilmeyen paylar SPKn hükümlerine tabi olmakla birlikte izahname zorunluluğu vardır.
- B)Halka arz edilmeyen borçlanma araçları sadece Kurul onayına tabi olup genel hükümlere tabi değildir.
- C)Halka arz edilmeyen borçlanma araçları için de halka açık olmayan paylar gibi istisnai hüküm getirilmiştir.
- D)Halka açık olmayan anonim ortaklıkların halka arz edilmeyen payları Kanun kapsamı dışındadır.
- E)Halka arz edilmeyen paylar ve borçlanma araçları için izahname hazırlama yükümlülüğü aynıdır.
Çözümü göster — doğru cevap D
Metin, halka arz edilmeyen payların Kanun kapsamı dışına çıkarıldığını, buna karşılık borçlanma araçları için böyle bir istisnai hüküm getirilmediğini belirtmektedir.
Dayanak: “Kanunun “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinin birinci fıkrasında ise: “Sermaye piyasası araçları, … bu Kanun hükümlerine tabidir. Halka açık olmayan anonim ortaklıkların halka arz edilmeyen pay ihraçları, bu Kanun kapsamı dışındadır.” denilmek suretiyle halka arz edilmeyen paylar Kanun kapsamından çıkarılmış, genel hükümlere tabi kılınmış; ancak, borçlanma araçları için buna benzer bir istisnai hüküm getirilmemiştir.”
Soru 5 · Sermaye Piyasası Araçları
Satım opsiyonunu alan taraf opsiyonu kullanmadığı takdirde ne ile karşılaşır?
- A)Dayanak varlığın spot fiyatı kadar bir kazanç elde eder
- B)Kâr sınırlı ve kayıp potansiyeli sınırsız olur
- C)Ödediği opsiyon primi kadar bir kayba uğrar
- D)Söz konusu varlığı belirli bir fiyattan almaya mecbur olur
- E)Satan tarafın ödediği primi geri alarak kâr eder
Çözümü göster — doğru cevap C
Metin, opsiyon kullanılmadığında alıcı için tek sonuçun ödenen primin kaybı olduğunu açıkça belirtmektedir.
Dayanak: “ise satım opsiyonunu alan taraf opsiyonunu kullanmaz ve ödediği opsiyon primi kadar bir kayba uğrar, opsiyon primi aynı zamanda satım opsiyonunu satan tarafın kazancını teşkil eder.”
Soru 6 · Sermaye Piyasası Araçları
Vadeli işlem sözleşmeleri üzerine yazılan opsiyonların ABD'de CFTC tarafından oluşturulmasının temel nedeni nedir?
- A)Tezgah üstü piyasalarda işlem gören opsiyonların standartlaştırılması için
- B)Tarafların ihtiyaçlarına göre esnek sözleşmeler oluşturulabilmesi için
- C)Securities and Exchange Commission tarafından opsiyon yazılmasının yasaklanması üzerine
- D)Opsiyonlar ile dayanak varlıklarının aynı piyasada işlem görmesinin engellenmesi üzerine
- E)Emlak ve emtia üzerine yazılan opsiyonların sayısını artırmak amacıyla
Çözümü göster — doğru cevap D
Metin, bu opsiyon türünün SEC'in getirdiği kısıtlama nedeniyle CFTC tarafından bir alternatif olarak yaratıldığını ifade etmektedir.
Dayanak: “Vadeli işlem sözleşmeleri üzerine opsiyon sözleşmeleri, Amerika Birleşik Devleri (ABD)'nde Securities and Exchange Commision (SEC) düzenlemelerine göre opsiyonlar ile dayanak varlıklarının aynı piyasada işlem görmesinin engellenmesi üzerine, CFTC (Commodity Futures Trading Commission) tarafından böyle bir yasaklamanın olmaması nedeniyle oluşturulmuşlardır.”
Soru 7 · Sermaye Piyasası Araçları
Garantili ve koruma amaçlı fonların portföy sınırlamalarına ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A)İştirak ibaresi yer alan fonlarda Tebliğ'in 17 nci maddesinin üçüncü fıkrası ve (c) bendi uygulanır.
- B)Borsa dışında taraf olunan ters repo sözleşmelerine ilişkin %10'luk sınırlama garantili ve koruma amaçlı fonlar için uygulanır.
- C)Borsa dışından alınan sözleşmelere ilişkin bilgi ve belgeler, sözleşmelerin portföye dahil edilmesini takip eden 15 iş günü içinde Kurula gönderilir.
- D)Opsiyon sözleşmesi satın alınması dahil olmak üzere türev araçlar koruma amaçlı fonların portföyüne riskten korunma amaçlı olarak alınabilir.
- E)Fonlar tarafından portföye alınan ters repo sözleşmeleri için Tebliğ'in 19 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uygulanmaz.
Çözümü göster — doğru cevap E
Metnin 3.2.9.9. maddesinin (a) bendi açıkça belirtmektedir ki, garantili ve koruma amaçlı fonlar için ters repo ve diğer araçlar söz konusu olduğunda 19. maddenin (a) ve (b) bentleri uygulanmaz. Diğer şıklar metindeki istisnalarla (örneğin opsiyonların sadece riskten korunma için alınması veya %10'luk sınırın uygulanmaması) çelişmektedir.
Dayanak: “Fonlar tarafından portföye alınan ters repo sözleşmeleri, özel sektör tarafından ihraç edilen borçlanma araçları ve kira sertifikaları, Kurulca uygun görülen vadeli işlem ve opsiyon sözleşmeleri ile diğer sermaye piyasası araçları için Tebliğ'in 19 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uygulanmaz.”
Soru 8 · Sermaye Piyasası Araçları
Garantili ve koruma amaçlı fonların portföy sınırlamaları ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- A)Fonların portföylerine borsa dışından alınan sözleşmelerin niteliklerini tevsik edici bilgi ve belgeler, sözleşmelerin portföye dahil edilmesini takip eden 10 iş günü içinde Kurula gönderilir.
- B)Borsa dışında taraf olunan ters repo sözleşmelerine ilişkin %10'luk sınırlama garantili ve koruma amaçlı fonlar için uygulanmaz.
- C)Fon portföyüne dâhil edilecek varlığa veya ipoteğe dayalı menkul kıymetlerin derecelendirme notunun ilk üç kademesinde nota sahip olunması zorunludur.
- D)Yatırım yapıldıktan sonraki süreçte, ilgili derecelendirme notunun yatırım yapılabilir seviyenin altına düşmemesi esastır.
- E)Borsa dışında taraf olunan ters repo sözleşmelerine ilişkin %10'luk sınırlama garantili ve koruma amaçlı fonlar için uygulanır.
Çözümü göster — doğru cevap E
Metnin 3.2.9.9. maddesinin (b) bendi açıkça belirtmektedir ki, %10'luk sınırlama garantili ve koruma amaçlı fonlar için uygulanmaz. Bu nedenle E şıkkı metne aykırıdır ve yanlış olan ifadedir.
Dayanak: “Borsa dışında taraf olunan ters repo sözleşmelerine ilişkin olarak Tebliğ'in 21 inci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde yer alan %10'luk sınırlama garantili ve koruma amaçlı fonlar için uygulanmaz.”