SPL Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi Soruları ve Çözümleri — 10. bölüm

Sermaye Piyasası Lisanslama (SPL) Sınavı, Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi modülünden 8 soru; her birinin cevabı ve adım adım çözümü.

Soru 1 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi

Bir yatırımcı, maliyeti 35 TL olan hisse senetlerindeki düşüş riskini önlemek için kullanım fiyatı da 35 TL olan bir put opsiyonunu 2 TL primle satın almıştır. Bu strateji ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?

  • A)Azami zarar yatırımcının ödediği prim olan 2 TL ile sınırlıdır.
  • B)Bu işlem 'Koruyucu Satım' olarak bilinir ve alım opsiyonunda kısa sentetik pozisyona eşdeğerdir.
  • C)Bu strateji ile yatırımcı fiyatların artması durumunda elde edeceği sınırsız kârdan vazgeçmiştir.
  • D)Başabaş noktasının hesaplanmasında dayanak varlığa ödenen prim dikkate alınmamaktadır.
  • E)Azami kâr sınırlıdır çünkü yatırımcı put opsiyonunu kullanarak hisse fiyatlarının düşmesini sınırlamıştır.
Çözümü göster — doğru cevap A

Resmî cevap doğrultusunda, koruyucu satım stratejisi ile yatırımcı azami zararını ödediği prim olan 2 TL ile sınırlamıştır. Başabaş noktasında ise dayanak varlığa ödenen prim dikkate alınarak hesaplanır.

Soru 2 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi

Soru 7.11'de verilen ticari banka bilançosu verilerine göre, hesaplanan Durasyon Boşluğu'nun yönü ve bankanın maruz kaldığı faiz riski türü aşağıdakilerden hangisidir?

  • A)Pozitif boşluk vardır ve banka faiz düşüş riskine maruzdur.
  • B)Negatif boşluk vardır ve banka faiz artış riskine maruzdur.
  • C)Negatif boşluk vardır ve banka faiz düşüş riskine maruzdur.
  • D)Boşluk sıfırdır ve banka faiz değişimlerine karşı korunmuştur.
  • E)Pozitif boşluk vardır ve banka faiz artış riskine maruzdur.
Çözümü göster — doğru cevap C

Metin, yükümlülüklerin faiz duyarlılığının daha büyük olduğunu ve bankanın faiz düşüş riskine maruz kaldığını açıkça belirtmektedir.

Dayanak: “Varlık BPV'si Yükümlülük BPV'sinden küçük olduğu için burada yapısal bir Negatif Boşluk vardır, formüldeki pozitif fark varlık- ların koruma ihtiyacını gösterir). Yükümlülüklerin faiz duyarlılığı daha büyüktür. Banka faiz düşüş ris- kine maruzdur.”

Soru 3 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi

Soru 7.11'deki banka için faiz oranları düştüğünde, bilançodaki varlık ve yükümlülüklerin değer değişimi bankanın karlılığını nasıl etkiler?

  • A)Varlık ve yükümlülükler eşit oranda değiştiği için karlılık etkilenmez.
  • B)Fonlama maliyeti yüksek kalırken kredi getirileri düşerek bankayı zarara sokar.
  • C)Sadece yükümlülüklerin değeri değiştiği için bankanın karlılığı artar.
  • D)Kredi getirileri artarken fonlama maliyeti düşerek bankayı karlı hale getirir.
  • E)Varlıkların değeri yükümlülüklerden daha hızlı artarak bankayı karlı hale getirir.
Çözümü göster — doğru cevap B

Metin, faiz düşüşlerinde uzun vadeli yükümlülüklerin (mevduat) değerinin yüksek kalması ve kısa vadeli kredilerin getirisinin düşmesiyle bankanın zarar edeceğini açıklar.

Dayanak: “Faizler düşerse, bankanın fonlama maliyeti (uzun vadeli olduğu için) yüksek kalırken, kredi getirileri hızla düşerek bankayı zarara sokar.”

Soru 4 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi

Soru 9.17'de tanımlanan Uzun Pozisyonlu Kelebek stratejisinde, net başlangıç primi 1 TL ve alım opsiyonlarının kullanım fiyatları 35 TL, 40 TL ve 45 TL olarak verilmiştir. Stratejinin azami kârı kaç TL'dir?

  • A)5 TL
  • B)1 TL
  • C)35 TL
  • D)4 TL
  • E)10 TL
Çözümü göster — doğru cevap D

Metin, azami kârın orta kullanım fiyatı ile düşük kullanım fiyatı arasındaki farktan net primin düşülmesiyle hesaplandığını ve sonucun 4 TL olduğunu belirtmektedir.

Dayanak: “Azami Kâr: Satılan alım opsiyonunun kullanım fiyatı ile satın alınan asli değerli (düşük fiyatlı) alım opsiyonunun kullanım fiyatı arasındaki farktan ödenen net prim çıkarılarak bulunur. 40 −35 −1 = 4 𝑇𝐿.”

Soru 5 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi

Soru 9.17'deki Uzun Pozisyonlu Kelebek stratejisinin başabaş noktaları, net prim 1 TL ve opsiyonların kullanım fiyatları 35 TL ve 45 TL baz alınarak hangileridir?

  • A)36 TL ve 44 TL
  • B)40 TL ve 45 TL
  • C)35 TL ve 40 TL
  • D)34 TL ve 46 TL
  • E)35 TL ve 45 TL
Çözümü göster — doğru cevap A

Metin, başabaş noktalarının düşük kullanım fiyatı artı net prim ve yüksek kullanım fiyatı eksi net prim olarak formüle edildiğini ve sonuçların 36 TL ile 44 TL olduğunu açıkça ifade etmektedir.

Dayanak: “1. Başabaş Noktası: Satın alınan düşük kullanım fiyatlı opsiyon + Net Prim = 35 + 1 = 36 𝑇𝐿. 2. Başabaş Noktası: Satın alınan yüksek kullanım fiyatlı opsiyon - Net Prim = 45 −1 = 44 𝑇𝐿.”

Soru 6 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi

Metinde belirtilen 110 TL kullanım fiyatlı alım ve 90 TL kullanım fiyatlı satım opsiyonlarını 3 TL'şer primle eş zamanlı satın alan yatırımcının uyguladığı stratejinin adı ve temel farkı nedir?

  • A)Strateji Kıta Pozisyonlu Pergel olup fark aynı kullanım fiyatlarıdır.
  • B)Strateji Kısa Pozisyonlu Çanak olup fark aynı kullanım fiyatlarıdır.
  • C)Strateji Uzun Pozisyonlu Çanak olup fark aynı kullanım fiyatlarıdır.
  • D)Strateji Uzun Pozisyonlu Çanak olup fark farklı kullanım fiyatlarıdır.
  • E)Strateji Uzun Pozisyonlu Pergel olup fark farklı kullanım fiyatlarıdır.
Çözümü göster — doğru cevap D

Metin, farklı kullanım fiyatlı opsiyonların eş zamanlı satın alınmasını Uzun Pozisyonlu Çanak stratejisi olarak tanımlar ve bunu Pergel stratejisinden ayıran temel unsurun farklı kullanım fiyatları olduğunu belirtir.

Dayanak: “Bu işlem "Uzun Pozisyonlu Çanak (Strangle) Stratejisi" olarak adlandırılır. Pergel stratejisinden temel farkı, satın alınan opsiyonların kullanım fiyatlarının farklı olmasıdır.”

Soru 7 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi

120 TL ve 80 TL kullanım fiyatlı opsiyonların 2 TL'şer primle satıldığı Kısa Pozisyonlu Çanak stratejisinde, yatırımcının azami kârı ve sınırsız zararı tetikleyecek başabaş fiyatları nelerdir?

  • A)Azami kar 4 TL olup başabaş noktaları 124 TL ve 76 TL'dir.
  • B)Azami kar 2 TL olup başabaş noktaları 124 TL ve 76 TL'dir.
  • C)Azami kar 4 TL olup başabaş noktaları 116 TL ve 84 TL'dir.
  • D)Azami kar 4 TL olup başabaş noktaları 122 TL ve 78 TL'dir.
  • E)Azami kar 4 TL olup başabaş noktaları 120 TL ve 80 TL'dir.
Çözümü göster — doğru cevap A

Metin, toplam tahsil edilen primin 4 TL olduğunu ve başabaş noktalarının bu primin kullanım fiyatlarına eklenip çıkarılmasıyla 124 TL ve 76 TL olarak hesaplandığını doğrular.

Dayanak: “Azami Kar: Tahsil Edilen Toplam Prim = 4 TL. Başabaş Noktası (1): Alım Opsiyonunun Kullanım Fiyatı + Tahsil Edilen Toplam Prim = 120 + 4 = 124 TL. Başabaş Noktası (2): Satım Opsiyonunun Kullanım Fiyatı - Tahsil Edilen Toplam Prim = 80 −4 = 76 TL.”

Soru 8 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi

Metinde belirtilen 2. yıl sonundaki emtia swapı anlaşmasından doğan net nakit akışının tutarı ve yönü aşağıdakilerden hangisidir?

  • A)Banka şirkete 110.000.000 ABD Doları ödeme yapar.
  • B)Şirket bankaya 25.000.000 ABD Doları ödeme yapar.
  • C)Banka şirkete 25.000.000 ABD Doları ödeme yapar.
  • D)Tarifler birbirine eşit olduğu için net ödeme gerçekleşmez.
  • E)Şirket bankaya 110.000.000 ABD Doları ödeme yapar.
Çözümü göster — doğru cevap C

Metin, 2. yıl sonunda Brent petrol fiyatının 110 dolar, sabit fiyatın 85 dolar olduğunu ve bu farkın banka tarafından şirkete ödendiğini açıkça belirtmektedir.

Dayanak: “Net Nakit Farkı (Şirket Lehine): (110 −85) × 1.000.000 = 25.000.000 ABD Doları. Bu tutar banka tarafından şirkete ödenir.”

Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi modülünün diğer bölümleri

Bölümler (10/25)

Aynı formatta 2691 çözümlü soru

Sermaye Piyasası Lisanslama (SPL) Sınavı için ders ve konu seçerek çalışılıyor; her sorunun altında yazılı çözümü var. Ücretsiz indiriliyor.

SPL uygulamasıAndroid: Google PlayBilgisayarda web'de çöz