SPL Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi Soruları ve Çözümleri — 20. bölüm

Sermaye Piyasası Lisanslama (SPL) Sınavı, Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi modülünden 8 soru; her birinin cevabı ve adım adım çözümü.

Soru 1 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi

Soru 7.14'te yer alan GBP/TRY kotasyonunda, Türk inşaat firmasının kur riskini yönetmek amacıyla vadeli piyasada alması veya satması gereken pozisyon ve yönü hangisidir?

  • A)Firmanın vadeli piyasada TRY'yi alması gerekir.
  • B)Firmanın vadeli piyasada TRY'yi satması gerekir.
  • C)Firmanın vadeli piyasada GBP'yi satması gerekir.
  • D)Firmanın vadeli piyasada pozisyon alması gerekmez.
  • E)Firmanın vadeli piyasada GBP'yi alması gerekir.
Çözümü göster — doğru cevap C

Metin, firmanın gelecekte GBP tahsil edeceğini ve bu riski kapatmak için vadeli piyasada GBP'yi satması gerektiğini açıkça ifade etmektedir. Bu işlem, uzun spot pozisyonuna karşı gelen kısa vadeli pozisyondur.

Dayanak: “Firma gelecekte GBP tahsil edeceği (uzun pozisyonda olduğu) için, kur riskini kapatmak amacıyla vadeli piyasada GBP'yi satmalıdır (Kısa Pozisyon).”

Soru 2 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi

Soru 7.14'te verilen piyasa verilerine göre, bankanın uygulayacağı vadeli (forward) alış kuru kaç TL'dir?

  • A)42,5150 TL
  • B)42,7900 TL
  • C)42,8100 TL
  • D)42,4850 TL
  • E)42,5000 TL
Çözümü göster — doğru cevap D

Metinde, spot alış kuruna forward puanının (-150) uygulanması sonucu vadeli alış kuru 42,4850 TL olarak hesaplanmıştır. Bu hesaplama, bankanın GBP'yi alırken uygulayacağı kura karşılık gelmektedir.

Dayanak: “Vadeli (Forward) Alış Kuru: 42,5000 − 10.000 = 42,4850 TL.”

Soru 3 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi

Satım Opsiyonlu Artış Yönlü Dikey Yayılma Stratejisi'nde (Bull Put Spread) başlangıçta hesaba giren net prim miktarı ve bu stratejinin azami kârı aşağıdakilerden hangisidir?

  • A)Ödenen net prim 10 TL'dir ve azami kâr 7 TL'dir.
  • B)Tahsil edilen net prim 7 TL'dir ve azami zarar 8 TL'dir.
  • C)Ödenen net prim 7 TL'dir ve azami kâr 15 TL'dir.
  • D)Tahsil edilen net prim 7 TL'dir ve azami kâr 7 TL'dir.
  • E)Tahsil edilen net prim 15 TL'dir ve azami kâr 8 TL'dir.
Çözümü göster — doğru cevap D

Metinde belirtilen hesaplama sonucunda net prim 7 TL olarak bulunmuş ve azami karın bu net prim miktarına eşit olduğu ifade edilmiştir.

Dayanak: “Tahsil Edilen Net Prim: 10 −3 = 7 𝑇𝐿'dir. Azami Kar: Tahsil Edilen Net Prim = 7 𝑇𝐿.”

Soru 4 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi

Alım Opsiyonlu Azalış Yönlü Dikey Yayılma Stratejisi'nde (Bear Call Spread) yatırımcının katlanacağı azami zarar miktarı ve bu stratejinin temel koruyucu avantajı aşağıdakilerden hangisidir?

  • A)Azami zarar 9 TL'dir ve sınırsız risk yerine zarar potansiyeli sınırlanmıştır.
  • B)Azami zarar 15 TL'dir ve piyasa yükselmesi durumunda sınırsız risk alınmıştır.
  • C)Azami zarar 9 TL'dir ve tek başına düşük kullanım fiyatlı opsiyon satılmıştır.
  • D)Azami zarar 15 TL'dir ve piyasa düşmesi durumunda zarar sınırsızdır.
  • E)Azami zarar 6 TL'dir ve yüksek kullanım fiyatlı opsiyon satılmıştır.
Çözümü göster — doğru cevap A

Metin, stratejinin azami zararının 9 TL olduğunu ve yüksek kullanım fiyatlı opsiyonun satın alınmasıyla riskin sınırlı hale getirildiğini açıkça belirtmektedir.

Dayanak: “Yatırımcı tek başına sadece düşük kullanım fiyatlı alım opsiyonunu satarak sınırsız risk almak yerine, yüksek kullanım fiyatlı opsiyonu da satın alarak piyasanın kendi aleyhine yükselmesi (zarar yazması) ihtimaline karşı zarar potansiyelini 9 TL ile sınırlamıştır.”

Soru 5 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi

Satım Opsiyonlu Azalış Yönlü Dikey Yayılma Stratejisi'nde (Bear Put Spread) yatırımcının başlangıçta ödediği net prim ve fiyat 100 TL'nin altında gerçekleştiğinde elde edilecek azami kâr miktarı aşağıdakilerden hangisidir?

  • A)Tahsil edilen net prim 4 TL'dir ve azami kâr 10 TL'dir.
  • B)Ödenen net prim 10 TL'dir ve azami kâr 10 TL'dir.
  • C)Ödenen net prim 14 TL'dir ve azami kâr 10 TL'dir.
  • D)Ödenen net prim 10 TL'dir ve azami kâr 20 TL'dir.
  • E)Tahsil edilen net prim 10 TL'dir ve azami kâr 20 TL'dir.
Çözümü göster — doğru cevap B

Metinde hesaplanan ödenen net prim 10 TL olarak verilmiş ve azami kârın da 10 TL olduğu belirtilmiştir.

Dayanak: “Ödenen Net Prim: 14 −4 = 10 𝑇𝐿'dir. Azami Kar: İki Opsiyonun Kullanım Fiyat Farkı - Ödenen Net Prim = (120 −100) −10 = 20 −10 = 10 TL.”

Soru 6 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi

Soru 9.18'de tanımlanan satım opsiyonlu kısa pozisyonlu kelebek stratejisinde, spot fiyatın 40 TL'de sabit kalması durumunda yatırımcının katlanacağı azami zarar miktarı ve bu durumun stratejinin temel özelliğiyle ilişkisi aşağıdakilerden hangisidir?

  • A)Yatırımcı 45 TL zarar eder ve zarar yalnızca net prime sınırlıdır.
  • B)Yatırımcı 4 TL zarar eder ve kâr/zarar her iki uçta sınırlandırılmıştır.
  • C)Yatırımcı 2 TL zarar eder ve strateji pergel stratejisinden daha pahalıdır.
  • D)Yatırımcı 40 TL zarar eder ve fiyat değişmediğinde kâr elde eder.
  • E)Yatırımcı 1 TL zarar eder ve kâr sınırsız olarak artar.
Çözümü göster — doğru cevap B

Metin, fiyatın 40 TL'de sabit kalması durumunda yatırımcının 4 TL zarar ettiğini açıkça belirtmektedir. Ayrıca stratejinin temel farkı olarak kâr ve zararın her iki uçta sınırlandırılmış olması vurgulanmaktadır.

Dayanak: “Fiyatın 40 TL'de sabit kalması durumunda yatırımcı 4 TL zarar eder.”

Soru 7 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi

Soru 9.19'da yer alan Strip stratejisinde, cari fiyat 35 TL iken yatırımcının aşağı yönlü başabaş noktası ve fiyatın 20 TL'ye düşmesi durumunda net kârı aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

  • A)Aşağı yönlü başabaş 35 TL'dir ve net kâr 24 TL'dir.
  • B)Aşağı yönlü başabaş 32 TL'dir ve net kâr 24 TL'dir.
  • C)Aşağı yönlü başabaş 29 TL'dir ve net kâr 18 TL'dir.
  • D)Aşağı yönlü başabaş 35 TL'dir ve net kâr 30 TL'dir.
  • E)Aşağı yönlü başabaş 32 TL'dir ve net kâr 9 TL'dir.
Çözümü göster — doğru cevap B

Metin, aşağı yönlü başabaş noktasının 32 TL olduğunu ve fiyatın 20 TL'ye düşmesi durumunda net kârın 24 TL olduğunu hesaplayarak sunmaktadır.

Dayanak: “Aşağı Yönlü Başabaş (2): Satım opsiyonu kullanım fiyatı - (Toplam Prim / 2) = 35 −(6/2) = 32 TL.”

Soru 8 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi

Soru 9.18 ve 9.19'da incelenen stratejilerle ilgili olarak, kelebek stratejisinin pergel veya çanak stratejilerinden temel farkı ve Strip stratejisindeki asimetrik kâr kaynağı aşağıdakilerden hangisinde doğru ifade edilmiştir?

  • A)Kelebek stratejisi kârı sınırsız yapar, Strip stratejisi tek put opsiyonu kullanır.
  • B)Kelebek stratejisi pergel stratejisinden daha pahalıdır, Strip stratejisi iki alım opsiyonu içerir.
  • C)Kelebek stratejisi zarar sınırsızdır, Strip stratejisi fiyatın 35 TL'de kalmasını bekler.
  • D)Kelebek stratejisi sadece yukarı yönlü hareketlerde kâr sağlar, Strip stratejisi sınırsız zarara neden olur.
  • E)Kelebek stratejisi kâr/zararı sınırlandırır, Strip stratejisi aşağı hareketi iki kat kaldıraçlandırır.
Çözümü göster — doğru cevap E

Metin, kelebek stratejisinin kâr ve zararın sınırlandırılmasıyla pergel/çanak stratejilerinden ayrıldığını ve Strip stratejisinin ise aşağı yönlü hareketleri iki put opsiyonu ile iki kat kaldıraçlandırarak asimetrik kâr sunduğunu belirtmektedir.

Dayanak: “Kelebek stratejisinin pergel (straddle) veya çanak (strangle) stratejilerinden en büyük farkı, elde edilen kârın veya uğranacak zararın her iki uçta da tamamen sınırlandırılmış (kilitlenmiş) olmasıdır.”

Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi modülünün diğer bölümleri

Bölümler (20/25)

Aynı formatta 2691 çözümlü soru

Sermaye Piyasası Lisanslama (SPL) Sınavı için ders ve konu seçerek çalışılıyor; her sorunun altında yazılı çözümü var. Ücretsiz indiriliyor.

SPL uygulamasıAndroid: Google PlayBilgisayarda web'de çöz