Soru 1 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi
Strap stratejisini kuran yatırımcının azami zararı ve aşağı yönlü başabaş noktası aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Azami zarar 2 TL, aşağı başabaş 33 TL
- B)Azami zarar 4 TL, aşağı başabaş 31 TL
- C)Azami zarar 10 TL, aşağı başabaş 20 TL
- D)Azami zarar 6 TL, aşağı başabaş 25 TL
- E)Azami zarar 6 TL, aşağı başabaş 29 TL
Çözümü göster — doğru cevap E
Metinde azami zararın toplam prim tutarı olduğu ve aşağı başabaş noktasının 29 TL olarak hesaplandığı açıkça belirtilmiştir.
Dayanak: “Azami Zarar: Ödenen toplam prim tutarıdır. (2 × 2) + 2 = 6 TL. Aşağı Yönlü Başabaş (1): Satım opsiyonu kullanım fiyatı - Toplam prim = 35 −6 = 29 𝑇𝐿.”
Soru 2 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi
Metne göre, bazın -300 TL'den -600 TL'ye düşmesi (daha negatif hale gelmesi) durumunun, malı satın alacak olan uzun hedge tarafı için sonucu nedir?
- A)Bazın zayıflaması, malı satın alacak olan uzun hedge tarafı için her zaman bir dezavantajdır.
- B)Bazın zayıflaması, malı satın alacak olan uzun hedge tarafı için her zaman bir avantajdır.
- C)Bazın zayıflaması, malı satın alacak olan uzun hedge tarafı için sadece maliyeti artırır.
- D)Bazın zayıflaması, malı satın alacak olan uzun hedge tarafı için riski sıfırlar.
- E)Bazın zayıflaması, malı satın alacak olan uzun hedge tarafı için hiçbir etki yaratmaz.
Çözümü göster — doğru cevap B
Metin, bazın daha negatif hale gelmesinin (zayıflamasının) uzun pozisyon alanlar için avantaj sağladığını açıkça belirtmektedir.
Dayanak: “Bazın zayıflaması, malı satın alacak olan uzun hedge tarafı için her zaman bir avantajdır.”
Soru 3 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi
Soru 7.4'te belirtilen portföy betasını 0,70'ten 1,40'a çıkarmak isteyen yöneticinin vadeli işlem piyasasında alması gereken pozisyon yönü ve kontrat sayısı nedir?
- A)Yönetici portföyün betasını artırmak istediği için vadeli piyasada Swap işlemi yapmalıdır.
- B)Yönetici portföyün betasını artırmak istediği için vadeli piyasada Alış (Uzun) pozisyonu almalıdır.
- C)Yönetici portföyün betasını artırmak istediği için vadeli piyasada Satış (Kısa) pozisyonu almalıdır.
- D)Yönetici portföyün betasını artırmak istediği için vadeli piyasada opsiyon almalıdır.
- E)Yönetici portföyün betasını artırmak istediği için vadeli piyasada opsiyon satmalıdır.
Çözümü göster — doğru cevap B
Metin, betanın artırılması için vadeli piyasada 'Alış (Uzun)' pozisyonu alınması gerektiğini ve 140 adet kontrat gerektiğini doğrular.
Dayanak: “Yönetici portföyün betasını artırmak (0,70'ten 1,40'a çıkarmak) istediği için vadeli piyasada Alış (Uzun) pozisyonu almalıdır.”
Soru 4 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi
Soru 7.15'te anlatılan ithalatçı firmanın kur riskini yönetmek için vadeli piyasada alması gereken pozisyon yönü ve işlem miktarı aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
- A)Firmanın vadeli piyasada TL satması (Kısa Pozisyon) ve 2.000 adet kontrat işlem yapması gerekir.
- B)Firmanın vadeli piyasada USD satın alması (Uzun Pozisyon) ve 2.000 adet kontrat işlem yapması gerekir.
- C)Firmanın vadeli piyasada TL satın alması (Uzun Pozisyon) ve 2.000 adet kontrat işlem yapması gerekir.
- D)Firmanın vadeli piyasada EUR satın alması (Uzun Pozisyon) ve 2.000 adet kontrat işlem yapması gerekir.
- E)Firmanın vadeli piyasada USD satması (Kısa Pozisyon) ve 2.000 adet kontrat işlem yapması gerekir.
Çözümü göster — doğru cevap B
Metin, gelecekte döviz alacak olan ithalatçının riski yönetmek için vadeli piyasada döviz alması gerektiğini ve 2.000.000/1.000 = 2.000 adet kontrat gerektiğini açıkça belirtmektedir.
Dayanak: “İthalatçı gelecekte döviz alacağı için vadeli piyasada USD satın almalıdır (Uzun Pozisyon).”
Soru 5 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi
Soru 7.16'da yer alan fonun portföy değeri 14 Milyon EUR'ya yükseldiğinde ortaya çıkan durum ve bu durumu gidermek için yöneticinin yapması gereken işlem aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Eksik Hedge durumu oluşmuş ve yönetici 4.000.000 EUR'luk ek bir kısa pozisyon açmalıdır.
- B)Statik Hedge durumu oluşmuş ve yönetici portföyü tamamen satmalıdır.
- C)Dinamik Hedge durumu oluşmuş ve yönetici 10.000.000 EUR'luk ek bir satış işlemi yapmalıdır.
- D)Eksik Hedge durumu oluşmuş ve yönetici 14.000.000 EUR'luk ek bir satış işlemi yapmalıdır.
- E)Fazla Hedge durumu oluşmuş ve yönetici 4.000.000 EUR'luk ek bir uzun pozisyon açmalıdır.
Çözümü göster — doğru cevap A
Metin, portföy değerinin artmasıyla korumanın yetersiz kaldığını ve Eksik Hedge olarak adlandırıldığını, ayrıca 4.000.000 EUR'luk farkı kapatmak için ek kısa pozisyon açılması gerektiğini doğrulamaktadır.
Dayanak: “Bu duruma Eksik Hedge (Underhedge) adı verilir. Dinamik Dengeleme İşlemi: Ortaya çıkan 4.000.000 EUR'luk yeni kur riskini kapatmak (mismatch'i gidermek) için yöneticinin ek bir kısa pozisyon (satış) açması gerekmektedir.”
Soru 6 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi
Soru 7.15'te vadeli piyasada 33,50 TL'den alım yapıp 29,00 TL'de kapanan firmanın vade sonunda futures piyasasındaki kâr/zarar durumu ve net efektif maliyet aşağıdakilerden hangisinde doğru hesaplanmıştır?
- A)Futures piyasasında 4.500.000 TL kâr, net efektif maliyet 53.500.000 TL olarak hesaplanmıştır.
- B)Futures piyasasında 9.000.000 TL zarar, net efektif maliyet 67.000.000 TL olarak hesaplanmıştır.
- C)Futures piyasasında 9.000.000 TL zarar, net efektif maliyet 58.000.000 TL olarak hesaplanmıştır.
- D)Futures piyasasında 4.500.000 TL zarar, net efektif maliyet 62.500.000 TL olarak hesaplanmıştır.
- E)Futures piyasasında 9.000.000 TL kâr, net efektif maliyet 49.000.000 TL olarak hesaplanmıştır.
Çözümü göster — doğru cevap B
Metin, vadeli piyasada 33,50'den alınıp 29,00'dan kapanmanın 9 Milyon TL zarar yarattığını ve bu zararın spot maliyetine eklenerek net efektif maliyetin 67 Milyon TL olduğunu açıkça göstermektedir.
Dayanak: “Futures Piyasası Kar/Zararı (33,50'den alınıp 29,00'dan kapanması): (29,00 −33,50) × 1.000 × 2.000 = −9.000.000 TL (Zarar). Net Efektif Maliyet: 58.000.000 + 9.000.000 = 67.000.000 TL (Birim maliyet: 33,50 TL).”
Soru 7 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi
100 adet kısa (satan) call opsiyonu bulunan bir yatırımcının portföyünü delta-nötr hale getirmek için spot piyasada ne yönde ve kaç adet işlem yapması gerekir?
- A)Dayanak varlıktan 65 adet satın alarak uzun pozisyon oluşturmalıdır.
- B)Dayanak varlıktan 65 adet açığa satarak kısa pozisyon oluşturmalıdır.
- C)Dayanak varlıktan 100 adet satın alarak uzun pozisyon oluşturmalıdır.
- D)Dayanak varlıktan 35 adet açığa satarak kısa pozisyon oluşturmalıdır.
- E)Dayanak varlıktan 100 adet açığa satarak kısa pozisyon oluşturmalıdır.
Çözümü göster — doğru cevap A
Kısa call opsiyonunun toplam deltası -65 olduğu için, riski sıfırlamak için 65 adet dayanak varlık satın alınması gerekir.
Dayanak: “Portföy riskini sıfırlamak için (deltayı 0 yapmak için), dayanak varlıktan (deltası +1 olan varlıktan) 65 adet satın alınmalıdır (uzun pozisyon).”
Soru 8 · Türev Araçlar, Piyasalar ve Risk Yönetimi
SPL ders kitabı örneğine göre, Gamma ve Vega risklerini nötrlemek için Opsiyon A ve B ile ilgili işlem yönleri ve adetleri aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
- A)A Opsiyonundan 80 adet alınmalı, B opsiyonundan 20 adet satılmalıdır.
- B)A Opsiyonundan 100 adet alınmalı, B opsiyonundan 50 adet satılmalıdır.
- C)A Opsiyonundan 50 adet alınmalı, B opsiyonundan 100 adet satılmalıdır.
- D)A Opsiyonundan 80 adet satılmalı, B opsiyonundan 20 adet alınmalıdır.
- E)A Opsiyonundan 20 adet satılmalı, B opsiyonundan 80 adet alınmalıdır.
Çözümü göster — doğru cevap A
Metinde Gamma ve Vega denklemlerinin çözümü sonucunda X1'in 80 (alım) ve X2'in -20 (satım) olduğu açıkça belirtilmiştir.
Dayanak: “Yerine koyarsak: 10(80) + 15𝑋2 = 500 ⇒800 + 15𝑋2 = 500 ⇒𝑋2 = −20 adet. (A Opsiyonundan 80 adet alınmalı, B opsiyonundan 20 adet satılmalıdır).”